Σας έχει συμβεί να πιάνετε ασυναίσθητα το κινητό μόλις βρεθείτε για λίγα λεπτά χωρίς κάτι να κάνετε; Να ανοίγετε τα social media στην ουρά του σούπερ μάρκετ, στο λεωφορείο ή ακόμη και στο ασανσέρ; Στην εποχή της διαρκούς συνδεσιμότητας, η πλήξη μοιάζει με κάτι που πρέπει να εξαφανίσουμε αμέσως. Κι όμως, η βαρεμάρα ίσως αξίζει να τη δούμε με άλλο μάτι.
Όπως εξηγεί με άρθρο της στο The Conversation η Trudy Meehan, λέκτορας στο Centre for Positive Psychology and Health του RCSI University of Medicine and Health Sciences, οι στιγμές κατά τις οποίες δεν συμβαίνει τίποτα ιδιαίτερο μπορεί να αποδειχθούν εξαιρετικά ωφέλιμες για τον εγκέφαλο. Αντί να τις καλύπτουμε αμέσως με ατελείωτο scrolling ή άλλους περισπασμούς, μπορούμε να τις αξιοποιήσουμε ως ευκαιρία για δημιουργικότητα, καλύτερη μνήμη και προσωπική εξέλιξη.
Η πλήξη μπορεί να γίνει η αφορμή για μία ουσιαστική αλλαγή
Η βαρεμάρα εμφανίζεται όταν το μυαλό αναζητά περισσότερο νόημα ή περισσότερα ερεθίσματα από όσα του προσφέρει η στιγμή. Δεν είναι απαραίτητα ένδειξη ότι κάτι δεν πάει καλά. Αντίθετα, μπορεί να λειτουργήσει σαν ένα εσωτερικό «καμπανάκι» που μας προτρέπει να αναζητήσουμε κάτι πιο ουσιαστικό.
Το ζητούμενο, όμως, δεν είναι να καταπνίξουμε αυτή την αίσθηση ανοίγοντας ακόμη ένα βίντεο ή μία εφαρμογή στο κινητό. Η πραγματική αξία της ανίας βρίσκεται στο να αναρωτηθούμε τι πραγματικά έχουμε ανάγκη εκείνη τη στιγμή.
Μία βόλτα στη φύση, λίγη άσκηση, η ενασχόληση με ένα δημιουργικό χόμπι ή ακόμη και μία συνάντηση με αγαπημένα πρόσωπα μπορούν να μετατρέψουν αυτή την προσωρινή πλήξη σε μία εμπειρία με ουσιαστικό νόημα.
Γιατί οι καλύτερες ιδέες έρχονται κάτω από το ντους
Πολλοί έχουν βιώσει το λεγόμενο «φαινόμενο του ντους»: Eκείνη τη στιγμή που, χωρίς να το περιμένουν, βρίσκουν τη λύση σε ένα πρόβλημα ή τους έρχεται μία εξαιρετική ιδέα.
Σύμφωνα με την ειδικό, αυτό συμβαίνει επειδή ο εγκέφαλος αφήνεται να περιπλανηθεί ελεύθερα όταν δεν απαιτείται έντονη συγκέντρωση. Οι αυθόρμητες αυτές νοητικές διαδρομές επιτρέπουν τη σύνδεση πληροφοριών που μέχρι εκείνη τη στιγμή έμοιαζαν άσχετες μεταξύ τους, ενισχύοντας τη δημιουργικότητα και την ικανότητα επίλυσης προβλημάτων.
Γι’ αυτό και οι φάσεις χαλάρωσης δεν αποτελούν χαμένο χρόνο. Συχνά είναι οι πιο παραγωγικές, αρκεί να έχουμε δώσει προηγουμένως στον εγκέφαλο το κατάλληλο «υλικό» για να επεξεργαστεί.
Η ξεκούραση του εγκεφάλου βοηθά τη μνήμη
Ένα ακόμη λιγότερο γνωστό όφελος της βαρεμάρας αφορά τη μνήμη. Όταν σταματάμε για λίγα λεπτά να δεχόμαστε συνεχώς νέες πληροφορίες και απλώς αφήνουμε το μυαλό να ξεκουραστεί, ο εγκέφαλος αξιοποιεί αυτόν τον χρόνο για να οργανώσει και να σταθεροποιήσει όσα μόλις μάθαμε.
Ακόμη και πέντε έως δέκα λεπτά ήρεμης ανάπαυσης μέσα στην ημέρα, χωρίς κινητό, τηλεόραση ή άλλους περισπασμούς, φαίνεται ότι διευκολύνουν την αποθήκευση νέων αναμνήσεων και βελτιώνουν την ανάκλησή τους αρκετές ημέρες αργότερα.
Παράλληλα, αυτές οι σύντομες περίοδοι «σιγής» βοηθούν τον εγκέφαλο να στραφεί προς τα μέσα, να επεξεργαστεί εμπειρίες, να οργανώσει σκέψεις και να επαναπροσδιορίσει όσα έχουν πραγματική σημασία για τον άνθρωπο.
Δεν χρειάζεται να φοβάστε τη βαρεμάρα
Η λύση δεν είναι να εγκαταλείψουμε την τεχνολογία. Ίσως όμως αξίζει να περιορίσουμε τη συνεχή εναλλαγή ανάμεσα σε εφαρμογές, βίντεο και κοινωνικά δίκτυα. Μικρά διαλείμματα χωρίς εξωτερικά ερεθίσματα, λίγα λεπτά ηρεμίας ή ακόμη και το να επιτρέψουμε στον εαυτό μας να… βαρεθεί, μπορεί να αποδειχθούν πολύ πιο ωφέλιμα από όσο πιστεύαμε.
Γιατί μερικές φορές, όταν φαίνεται πως δεν συμβαίνει απολύτως τίποτα, ο εγκέφαλος κάνει την πιο σημαντική δουλειά του.
Διαβάστε επίσης
Τι συμβαίνει στον εγκέφαλο των 50χρονων που «λιώνουν» στον καναπέ βλέποντας τηλεόραση
Τα εκπληκτικά οφέλη ενός διαλείμματος μόλις 5′ για χορό – Τι κερδίζει σώμα, μυαλό και διάθεση
Άγχος: 4 πρακτικοί τρόποι να ηρεμήσουμε τις ταραγμένες μας αισθήσεις
