Καθώς ο χειμώνας πλησιάζει και η θερμοκρασία αρχίζει να πέφτει, οι περισσότεροι αναζητούμε τρόπους να προστατευτούμε από το κρύο. Ένα ζεστό παλτό, ένα κασκόλ και η θέρμανση στο σπίτι αποτελούν μερικές από τις πρώτες κινήσεις που κάνουμε. Ωστόσο, οι επιπτώσεις των χαμηλών θερμοκρασιών δεν περιορίζονται στο αίσθημα του κρύου.
Από την αυξημένη συχνότητα των αναπνευστικών λοιμώξεων μέχρι την αυξημένη επιβάρυνση της καρδιάς, τις ενοχλήσεις στο δέρμα και την επιδείνωση ορισμένων χρόνιων παθήσεων, όπως οι πόνοι στις αρθρώσεις, ο χειμώνας μπορεί να επηρεάσει διαφορετικά συστήματα του οργανισμού.
Η δρ. Claire Agathou, γενική ιατρός και συνιδρύτρια του A–Z General Practice στο The Wellington Hospital, μέλος του HCA Healthcare UK, εξηγεί στον Independent πώς το κρύο επιδρά στην υγεία μας και μοιράζεται απλές, αλλά ουσιαστικές συμβουλές για να παραμείνουμε υγιείς τους χειμερινούς μήνες.
1. Ανοσοποιητικό: Γιατί αυξάνονται οι λοιμώξεις;
Ο ψυχρός, ξηρός αέρας ευνοεί την επιβίωση και τη μετάδοση ορισμένων αναπνευστικών ιών. Ταυτόχρονα, περνάμε περισσότερες ώρες σε κλειστούς χώρους, όπου η στενή επαφή διευκολύνει τη διασπορά τους. Το κρύο μπορεί επίσης να αποδυναμώσει την τοπική άμυνα της μύτης, επηρεάζοντας τη βλέννα και τους μικροσκοπικούς κροσσούς που απομακρύνουν παθογόνους μικροοργανισμούς. Οι απότομες πτώσεις της θερμοκρασίας ενδέχεται, επιπλέον, να αυξήσουν προσωρινά τις ορμόνες του στρες, επηρεάζοντας την ανοσολογική απόκριση.
2. Καρδιά: Μεγαλύτερη πίεση στο κυκλοφορικό
Στο κρύο, τα αιμοφόρα αγγεία στενεύουν για να περιορίσουν την απώλεια θερμότητας. Αυτή η αγγειοσύσπαση μπορεί να αυξήσει την αρτηριακή πίεση και να αναγκάσει την καρδιά να δουλέψει εντονότερα. Πιο ευάλωτοι είναι όσοι έχουν ιστορικό εμφράγματος, υπέρταση, καρδιοπάθεια ή διαβήτη, καθώς και οι καπνιστές.
3. Αναπνευστικό: Όταν ο αέρας «κόβει» την ανάσα
Η εισπνοή ψυχρού, ξηρού αέρα μπορεί να ερεθίσει τους αεραγωγούς και να προκαλέσει βρογχόσπασμο, δηλαδή απότομη σύσπαση των μυών των βρόγχων. Το αποτέλεσμα; Σφίξιμο στο στήθος, βήχας, συριγμός ή δύσπνοια, ιδιαίτερα κατά τη μετάβαση από τη ζέστη στο κρύο. Για ανθρώπους με άσθμα ή χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ), ο κίνδυνος επιδείνωσης των συμπτωμάτων είναι μεγαλύτερος, καθώς οι αεραγωγοί τους είναι ήδη ευαίσθητοι και φλεγμονώδεις.
4. Δέρμα: Ξηρότητα, έκζεμα και σύνδρομο Raynaud
Ο κρύος εξωτερικός αέρας και η ξηρή ατμόσφαιρα των θερμαινόμενων χώρων αποδυναμώνουν τον προστατευτικό φραγμό του δέρματος. Έτσι, αυξάνονται η απώλεια υγρασίας, ο κνησμός και οι ερεθισμοί, ενώ συχνά επιδεινώνεται το έκζεμα. Το κρύο μπορεί επίσης να πυροδοτήσει το φαινόμενο Raynaud: Τα μικρά αγγεία των δακτύλων συστέλλονται υπερβολικά, προκαλώντας αλλαγές χρώματος από λευκό σε μπλε και κόκκινο. Καθώς επανέρχεται η κυκλοφορία, μπορεί να εμφανιστούν πόνος και μυρμήγκιασμα.
5. Αρθρώσεις: Περισσότερος πόνος και δυσκαμψία
Η μειωμένη αιμάτωση των μυών και των μαλακών ιστών στο κρύο μπορεί να ενισχύσει τη δυσκαμψία. Παράλληλα, η περιορισμένη χειμερινή δραστηριότητα επιβαρύνει τις αρθρώσεις, ενώ η αυξημένη ευαισθησία των νευρικών απολήξεων ενδέχεται να κάνει τον πόνο εντονότερο. Άτομα με οστεοαρθρίτιδα, ρευματοειδή αρθρίτιδα ή χρόνιο πόνο αναφέρουν συχνά επιδείνωση των ενοχλήσεων.
Πώς θα προστατευτούμε τον χειμώνα
Η δρ. Agathou προτείνει 7 απλές κινήσεις:
✅ Ντυθείτε σε στρώσεις: Πολλά λεπτά ρούχα συγκρατούν καλύτερα τη θερμότητα. Προστατεύστε ιδιαίτερα κεφάλι και χέρια.
✅ Έχετε μαζί τα φάρμακά σας: Εάν πάσχετε από αναπνευστικό νόσημα, μην ξεχνάτε τα συνταγογραφημένα εισπνεόμενα.
✅ Πίνετε αρκετά υγρά: Η ανάγκη για ενυδάτωση δεν εξαφανίζεται επειδή μειώνεται η δίψα.
✅ Τρώτε ισορροπημένα: Φροντίστε για επαρκή πρωτεΐνη και θρεπτικά συστατικά, συμπεριλαμβανομένης της βιταμίνης D.
✅ Μείνετε δραστήριοι: Η κίνηση βοηθά την κυκλοφορία και τις αρθρώσεις. Όσοι έχουν αναπνευστικά προβλήματα χρειάζονται προσοχή στην έντονη άσκηση με πολύ κρύο.
✅ Κρατήστε το σπίτι ζεστό: Στοχεύστε σε θερμοκρασία τουλάχιστον 18°C, ιδιαίτερα εάν υπάρχουν ηλικιωμένοι.
✅Ελέγξτε τους εμβολιασμούς σας: Συζητήστε με τον γιατρό σας για το αντιγριπικό εμβόλιο και τον εμβολιασμό κατά της COVID-19, σύμφωνα με τις ισχύουσες συστάσεις.
Δε μπορούμε να αποφύγουμε τις κρύες ημέρες, μπορούμε όμως, με σωστή προετοιμασία και καθημερινή φροντίδα, να περιορίσουμε τις επιπτώσεις του στην υγεία μας.
Διαβάστε επίσης
Χειμώνας και κρύο μας κλέβουν ώρες ύπνου – 6 tips για να χαλαρώσουμε
Γιατί έχετε συνέχεια κρύα χέρια και πόδια – Πώς θα τα ζεστάνετε
Αυτός είναι ο λόγος που δεν κρυώνουν όλοι το ίδιο – Τι συμβαίνει στους «κρυουλιάρηδες»
