Ερευνητές από το Hebrew SeniorLife και την Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ διαπίστωσαν ότι η καθημερινή κατανάλωση σκόνης μύρτιλων επί 3 μήνες μετέβαλε 6 ομάδες γονιδίων του εντερικού μικροβιώματος. Μία απ’ αυτές ενδέχεται να συνδέεται με την παραγωγή του GABA, ενός νευροδιαβιβαστή που συμμετέχει στη ρύθμιση της δραστηριότητας του νευρικού συστήματος. Τα ευρήματα, που δημοσιεύθηκαν στο The Journal of Nutrition, Health and Aging, προσθέτουν ένα ακόμη κομμάτι στο υπό διερεύνηση «παζλ» που συνδέει διατροφή, μικροβίωμα και ψυχική υγεία.
Γιατί μύρτιλα;
Τα καταθλιπτικά συμπτώματα είναι συχνά στην τρίτη ηλικία: Υπολογίζεται ότι το 8%-16% των ηλικιωμένων εμφανίζει κλινικά σημαντικά συμπτώματα, ενώ οι ηπιότερες μορφές είναι ακόμη συχνότερες. Το ενδιαφέρον των επιστημόνων στρέφεται τα τελευταία χρόνια και στο μικροβίωμα του εντέρου. Τα τρισεκατομμύρια μικροοργανισμών του πεπτικού συστήματος παράγουν ή μεταβάλλουν ουσίες που μπορούν να αλληλεπιδράσουν με το νευρικό σύστημα. Τα μύρτιλα είναι πλούσια σε φυτικές ίνες και ανθοκυανίνες, συστατικά που αλληλεπιδρούν με τα εντερικά βακτήρια.
Τι έδειξε η δοκιμή
Στη μελέτη συμμετείχαν 20 άτομα άνω των 65 ετών, που έκαναν κατά κύριο λόγο καθιστική ζωή και παρουσίαζαν ήπια καταθλιπτικά συμπτώματα. Οι 18 ολοκλήρωσαν τη δοκιμή.
Για 3 μήνες, δέκα συμμετέχοντες κατανάλωναν καθημερινά 48 γραμμάρια σκόνης μύρτιλων, ποσότητα αντίστοιχη με περίπου δύο φλιτζάνια φρέσκα μύρτιλα, ενώ 8 λάμβαναν εικονικό σκεύασμα με βάση τη μαλτοδεξτρίνη. Κανείς, συμπεριλαμβανομένων των ερευνητών, δε γνώριζε ποιος ανήκε σε κάθε ομάδα.
Η σκόνη προσέθετε περίπου 8 γραμμάρια φυτικών ινών ημερησίως, σχεδόν το 30% της συνιστώμενης πρόσληψης.
Η συνολική σύνθεση των βακτηρίων του εντέρου δεν άλλαξε σημαντικά. Στην ομάδα των μύρτιλων, όμως, εντοπίστηκαν μεταβολές σε 6 ομάδες μικροβιακών γονιδίων που συνδέονται με συγκεκριμένες ενζυμικές λειτουργίες. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε μία ομάδα που σχετίζεται με τη μεταφορά της πουτρεσίνης, μιας ουσίας την οποία ορισμένα βακτήρια μπορούν να μετατρέψουν σε GABA.
Αυτό, ωστόσο, αποτελεί μόνο μια υπόθεση προς το παρόν. Η μελέτη δεν έδειξε αύξηση του ίδιου του GABA και οι ερευνητές χαρακτηρίζουν τη συγκεκριμένη σύνδεση «υποθετική σε αυτό το στάδιο».
Τι συνέβη με τη διάθεση
Μετά τους 3 μήνες, και οι δύο ομάδες παρουσίασαν μείωση των συμπτωμάτων κατάθλιψης και άγχους, καθώς και βελτίωση στον ύπνο και τη συναισθηματική ευεξία. Η μείωση των καταθλιπτικών συμπτωμάτων φάνηκε μεγαλύτερη και πιο σταθερή στην ομάδα των μύρτιλων, αλλά η διαφορά από το εικονικό σκεύασμα δεν ήταν στατιστικά σημαντική. Οι επιστήμονες μέτρησαν επίσης τον BDNF, μια πρωτεΐνη σημαντική για τη λειτουργία και την υγεία των εγκεφαλικών κυττάρων. Τα επίπεδά του αυξήθηκαν ελαφρώς στην ομάδα των μύρτιλων και μειώθηκαν στην ομάδα ελέγχου, χωρίς και πάλι η διαφορά να θεωρείται στατιστικά αξιόπιστη.
Ενδιαφέρουσα ένδειξη, όχι θεραπεία
Τα αποτελέσματα χρειάζονται προσοχή. Μόλις 18 άνθρωποι ολοκλήρωσαν τη μελέτη, οι περισσότεροι ήταν γυναίκες και το δείγμα είχε υψηλό μορφωτικό επίπεδο. Επιπλέον, συλλέχθηκε μόνο ένα δείγμα κοπράνων σε κάθε αξιολόγηση, δεν κατέστη δυνατό να μετρηθεί το οξικό οξύ, ενώ ακόμη και η μαλτοδεξτρίνη του εικονικού σκευάσματος ενδέχεται να επηρεάζει το μικροβίωμα. Τα αρχικά συμπτώματα κατάθλιψης ήταν επίσης ήπια.
Επομένως, δεν γνωρίζουμε ακόμη εάν τα μύρτιλα μπορούν πράγματι να βελτιώσουν τη διάθεση. Η μελέτη δείχνει, όμως, ότι η κατανάλωσή τους μπορεί να συνοδεύεται από συγκεκριμένες μεταβολές στη λειτουργική δυναμική του εντερικού μικροβιώματος. Το επόμενο βήμα είναι μια μεγαλύτερη κλινική δοκιμή, που θα δείξει εάν αυτό το πρώτο ενδιαφέρον «σήμα» κρύβει μια πραγματική επίδραση.
Διαβάστε επίσης
Ποια φρούτα είναι από τα πιο «φορτωμένα» με φυτοφάρμακα – Πώς να τα καθαρίσετε σωστά
Μήπως βάζουμε λάθος φρούτα μαζί στο smoothie; Τι δείχνει η έρευνα