Ξέρουμε ότι τα καρδιαγγειακά νοσήματα είναι σοβαρά. Ξέρουμε ότι το κάπνισμα, η παχυσαρκία και η υπέρταση επιβαρύνουν την καρδιά. Ξέρουμε ότι ο πόνος στο στήθος μπορεί να σημαίνει έμφραγμα και ότι σε μια καρδιακή ανακοπή χρειάζεται άμεση αντίδραση. Όμως, όταν η θεωρητική γνώση πρέπει να μετατραπεί σε πράξη, η εικόνα δεν είναι το ίδιο καθησυχαστική.
Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα της πανελλαδικής έρευνας της Ελληνικής Καρδιολογικής Εταιρείας, που πραγματοποιήθηκε από τη MARC σε 1.211 πολίτες ηλικίας 18 ετών και άνω. Τα ευρήματα της μελέτης δείχνουν ότι οι Έλληνες γνωρίζουν αρκετά για την καρδιαγγειακή υγεία. Δεν είναι όμως πάντοτε βέβαιο ότι γνωρίζουν αρκετά για να αντιδράσουν σωστά όταν τα δευτερόλεπτα μετρούν.
Το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα είναι το ΕΚΑΒ. Το 77,8% δηλώνει ότι σε ένα επείγον περιστατικό θα καλούσε αμέσως βοήθεια. Όταν όμως η ερώτηση γίνεται συγκεκριμένη –ποιον αριθμό θα καλούσατε;– η εικόνα αλλάζει. Μόλις το 59,3% γνωρίζει το 166. Σχεδόν τρεις στους δέκα, ποσοστό 29,1%, παραδέχονται ότι δεν θυμούνται τον αριθμό και θα αναζητούσαν εκείνη τη στιγμή ποιον πρέπει να καλέσουν.
Ανάλογη είναι η αντίφαση και στην αναγνώριση του κινδύνου. Παρότι το 65,9% χαρακτηρίζει τα καρδιαγγειακά πολύ ή εξαιρετικά σοβαρό πρόβλημα δημόσιας υγείας, μόλις ένας στους τέσσερις πολίτες τα αναγνωρίζει ως την πρώτη αιτία θανάτου στην Ελλάδα. Μάλιστα, στους νέους ηλικίας 18 έως 34 ετών το ποσοστό περιορίζεται στο 14,4%. Η καρδιαγγειακή νόσος φαίνεται να παραμένει για πολλούς ένα πρόβλημα που αφορά κυρίως μεγαλύτερες ηλικίες ή «κάποιους άλλους» και όχι τον ίδιο τον εαυτό τους.
Η αντίληψη αυτή συναντάται και στην εικόνα που έχουν οι πολίτες για το φύλο. Περισσότεροι από τους μισούς, το 50,7%, θεωρούν ότι τα καρδιαγγειακά νοσήματα αφορούν κυρίως τους άνδρες. Η πεποίθηση είναι ακόμη ισχυρότερη στους άνδρες, καθώς φτάνει το 57,5%. Πρόκειται για μια αντίληψη που μπορεί να οδηγήσει στην υποτίμηση του κινδύνου όταν το περιστατικό αφορά γυναίκα.
Και αν ο πόνος στο στήθος είναι πλέον καλά αναγνωρισμένος ως πιθανό σύμπτωμα εμφράγματος, τα λιγότερο «κινηματογραφικά» συμπτώματα παραμένουν σε μεγάλο βαθμό άγνωστα. Το 81% αναγνωρίζει τον πόνο ή το σφίξιμο στο στήθος και το 68,5% τον πόνο που επεκτείνεται στο χέρι, τον ώμο ή τη γνάθο. Όμως μόλις το 54,5% αναγνωρίζει τη δύσπνοια, το 45,5% τον κρύο ιδρώτα, το 35,9% την ξαφνική αδυναμία και μόλις το 35,7% τη ναυτία. Συνολικά, λιγότεροι από τέσσερις στους δέκα, το 38,8%, αισθάνονται σίγουροι ότι θα μπορούσαν να αναγνωρίσουν ένα έμφραγμα ή ένα εγκεφαλικό.
Το ίδιο χάσμα εμφανίζεται και στην πρόληψη. Το 74,9% δηλώνει ότι γνωρίζει τα φυσιολογικά όρια βασικών δεικτών υγείας. Όταν όμως η ερώτηση αφορά τις δικές μας τιμές, η βεβαιότητα μειώνεται: 59,8% γνωρίζει με σιγουριά την αρτηριακή του πίεση, 54,4% τη χοληστερόλη και 53,9% το σάκχαρό του. Δηλαδή γνωρίζουμε τι πρέπει να προσέχουμε, αλλά δεν γνωρίζουμε πάντα τι συμβαίνει στον δικό μας οργανισμό.
Και υπάρχει ακόμη ένα κρίσιμο κενό: η ΚΑΡΠΑ. Το 82,6% γνωρίζει τι είναι, αλλά μόλις ένας στους τέσσερις, το 25,5%, έχει εκπαιδευτεί να την πραγματοποιεί. Τον απινιδωτή τον γνωρίζει το 72,8%, όμως μόνο το 19,5% δηλώνει ότι θα ήξερε να τον χρησιμοποιήσει. Παρ’ όλα αυτά, το 74,2% θα ήθελε να εκπαιδευτεί.
Διαβάστε επίσης
30χρονος πέθανε ξαφνικά από σπάνιο καρδιακό σύνδρομο
Αιφνίδιος καρδιακός θάνατος: «Χτυπά» όλο και περισσότερους νέους – Τα ύποπτα συμπτώματα
Εθνική στρατηγική 6 σημείων για τον αιφνίδιο καρδιακό θάνατο ζητά η Ελληνική Καρδιολογική Εταιρεία
