Όταν τα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών (ΤΕΠ) λειτουργούν πέρα από τις δυνατότητές τους, οι συνέπειες δεν περιορίζονται στην αναμονή και την ταλαιπωρία. Νέα βρετανική έρευνα συνδέει τον συνωστισμό με υψηλότερο κίνδυνο θανάτου τις εβδομάδες που ακολουθούν την προσέλευση των ασθενών.

Σύμφωνα με ανακοίνωση ενόψει του Ευρωπαϊκού Συνεδρίου Επείγουσας Ιατρικής (EUSEM), κάθε αύξηση της πληρότητας κατά 10% συσχετίστηκε με αύξηση κατά 1% του κινδύνου θανάτου από οποιαδήποτε αιτία εντός 28 ημερών. Στα τμήματα που μελετήθηκαν, η μέση πληρότητα έφτανε το 175% – αρκετά πάνω από τη διαθέσιμη χωρητικότητα.

«Διαπιστώσαμε ότι ο συνωστισμός στα ΤΕΠ συνδέεται με μεγαλύτερη θνησιμότητα στους ασθενείς που εισάγονται στο νοσοκομείο», αναφέρει ο Δρ. Ryan McHenry, συγγραφέας της εργασίας, από το Πανεπιστήμιο Γλασκώβης. «Η μείωση του υπερπληθυσμού μπορεί πράγματι να σώσει ζωές».

Περισσότεροι ασθενείς, λιγότερος διαθέσιμος χώρος

Η έρευνα εξέτασε 19.034 ανθρώπους που έλαβαν φροντίδα σε περισσότερα από 130 ΤΕΠ στην Αγγλία, την Ουαλία και τη Βόρεια Ιρλανδία, σε πέντε χρονικές περιόδους μέσα στο 2025. Οι επιστήμονες συνέκριναν τα στοιχεία για τους θανάτους εντός 28 ημερών με την πληρότητα της δομής κατά την ημέρα της προσέλευσης.

Ο εν λόγω δείκτης αποτυπώνει τη σχέση ανάμεσα στον αριθμό των ασθενών και τις διαθέσιμες θέσεις περίθαλψης. Για παράδειγμα, ένα τμήμα με 50 θέσεις και 50 ασθενείς λειτουργεί στο 100%. Με 60 ασθενείς, στο 120%. Όσον αφορά τη μέση πληρότητα 175% που κατέγραψε η μελέτη αποδίδει μια εικόνα της πίεσης που αντιμετώπιζαν τα ΤΕΠ.

Όπως εξηγεί ο Δρ. McHenry, ενώ οι επιπτώσεις της πολύωρης αναμονής έχουν ήδη διερευνηθεί, λιγότερα γνωρίζουμε για τη σχέση του ίδιου του συνωστισμού με τη θνησιμότητα. Παράλληλα, τα εργαλεία αποτύπωσης του ζητήματος δεν έχουν ακολουθήσει την έκτασή του. «Οι παραδοσιακοί δείκτες αναπτύχθηκαν όταν ο συνωστισμός αποτελούσε λιγότερο έντονο πρόβλημα. Όμως, πλέον δεν επαρκούν για να περιγράψουν τη σημερινή κρίση στην επείγουσα φροντίδα».

Η περίθαλψη μεταφέρεται στους… διαδρόμους

Η ομάδα εξέτασε και τη «φροντίδα στους διαδρόμους», δηλαδή την «περίθαλψη των ασθενών σε χώρους που δεν προορίζονται για κλινική χρήση». Και αυτή η πρακτική συνδέθηκε με αυξημένο κίνδυνο θανάτου, σε συμφωνία με τα ευρήματα για την πληρότητα, την οποία οι ερευνητές θεωρούν ευκολότερο δείκτη στη μέτρηση και την καταγραφή.

Ωστόσο, το θέμα δεν αρχίζει και δεν τελειώνει στα επείγοντα. Όταν δεν υπάρχουν διαθέσιμες κλίνες στις υπόλοιπες κλινικές, οι ασθενείς που χρειάζονται εισαγωγή παραμένουν στα ΤΕΠ, περιορίζοντας τον χώρο και τους πόρους για τα νέα περιστατικά.

Αυτό επισημαίνει ο Δρ. Felix Lorang, επικεφαλής ΤΕΠ στην Κλινική Λίπε της Γερμανίας και μέλος της επιτροπής επιλογής περιλήψεων του EUSEM, ο οποίος δεν συμμετείχε στην έρευνα. «Σε όλο τον κόσμο, η ανάγκη για επείγουσα περίθαλψη διογκώνεται, ενώ οι υποδομές δεν συμβαδίζουν», αναφέρει. Η έλλειψη κλινών επιβαρύνει ακόμη περισσότερο τα τμήματα, δυσκολεύοντας γιατρούς και νοσηλευτές να προσφέρουν τη θεραπεία που χρειάζονται οι ασθενείς ή ακόμη και την ελάχιστη φροντίδα για να αποτραπεί περαιτέρω επιδείνωση.

Η εκτίμηση των 554 θανάτων εβδομαδιαίως

Προβάλλοντας τα αποτελέσματα στο σύνολο του Ηνωμένου Βασιλείου, οι ερευνητές εκτιμούν ότι ο συνωστισμός θα μπορούσε να έχει συμβάλει σε 554 επιπλέον θανάτους την εβδομάδα κατά την περίοδο της μελέτης. Η σύγκριση γίνεται με ένα σενάριο στο οποίο θα υπήρχε μία διαθέσιμη θέση περίθαλψης για κάθε ασθενή.

Ο συγκεκριμένος προσδιορισμός συνοδεύεται από σημαντική αβεβαιότητα, με εύρος από 33 έως 1.083 επιπλέον θανάτους εβδομαδιαίως. Πρόκειται για υπολογισμό βάσει της συσχέτισης που παρατηρήθηκε, όχι για καταμέτρηση απωλειών που αποδεδειγμένα προκλήθηκαν από τον συνωστισμό: Δεν τεκμηριώνεται σχέση αιτίου – αποτελέσματος.

«Απαιτούνται περαιτέρω αναλύσεις για να επιβεβαιωθούν τα ευρήματα και να εκτιμηθούν με μεγαλύτερη ακρίβεια οι συνέπειες του συνωστισμού», αναγνωρίζει ο Δρ. McHenry.

Η αποσυμφόρηση ως μέτρο προστασίας

Παρότι τα δεδομένα προέρχονται από βρετανικά νοσοκομεία, οι ερευνητές θεωρούν ότι η σύνδεση μπορεί να αφορά και άλλες χώρες με αντίστοιχες πιέσεις στην επείγουσα περίθαλψη, λαμβάνοντας υπόψη τις τοπικές διαφορές.

Η ομάδα έχει αναπτύξει ένα εργαλείο υπολογισμού κινδύνου για το προσωπικό των ΤΕΠ και, σύμφωνα με τον Δρ. McHenry, συνεργάζεται ήδη με κυβερνήσεις για την αξιοποίηση των αποτελεσμάτων στον σχεδιασμό των υπηρεσιών υγείας.

Για τον Δρ. Lorang, οι παρεμβάσεις πρέπει να εστιάσουν στην πρόληψη του συνωστισμού, στην επαρκή στελέχωση και στον κατάλληλο σχεδιασμό και εξοπλισμό των τμημάτων. Η έγκαιρη μεταφορά των ασθενών στις κλινικές είναι εξίσου καθοριστική: Η ασφαλής λειτουργία των επειγόντων εξαρτάται από τη λειτουργία ολόκληρου του νοσοκομείου.

Διαβάστε επίσης

Τι περιέχουν τα «κυτία παραπόνων» των νοσοκομείων – Πόσες αναφορές καταμετρήθηκαν σε ένα έτος

Τα Επείγοντα χρειάζονται μαζικές προσλήψεις νοσηλευτών – Ποιες άλλες ελλείψεις έχουν

Η Επείγουσα Φροντίδα καταρρέει – 10 λόγοι που επιβάλλουν ανασχεδιασμό στα ΤΕΠ