Σχεδόν 1,7 εκατομμύρια πρόωροι θάνατοι παγκοσμίως το 2023 αποδίδονται στην έκθεση στο παθητικό κάπνισμα, σύμφωνα με νέα μεγάλη διεθνή μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό The Lancet Public Health.
Οι αριθμοί αποτυπώνουν το μέγεθος του προβλήματος: Περισσότεροι από 2,7 δισεκατομμύρια άνθρωποι, μεταξύ των οποίων εκατοντάδες εκατομμύρια παιδιά, εκτέθηκαν στον καπνό άλλων ανθρώπων. Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η έκθεση αυτή συνδέθηκε με περίπου 1,66 εκατομμύρια πρόωρους θανάτους, καθώς και με σημαντική επιβάρυνση από ασθένειες και αναπηρία.
Η μελέτη, στο πλαίσιο του Global Burden of Disease Study 2023, εξέτασε την έκθεση στο παθητικό κάπνισμα και τη σχετιζόμενη επιβάρυνση της υγείας σε 204 χώρες και περιοχές, καλύπτοντας την περίοδο από το 1990 έως το 2023.
767 εκατομμύρια παιδιά εκτέθηκαν στον καπνό
Ιδιαίτερα ανησυχητικά είναι τα στοιχεία για τα παιδιά. Σύμφωνα με τους ερευνητές, από τα 2,7 δισεκατομμύρια άτομα που εκτέθηκαν στο παθητικό κάπνισμα το 2023, περίπου 767 εκατομμύρια ήταν παιδιά ηλικίας έως 14 ετών.
Οι ερευνητές εκτιμούν επίσης ότι η έκθεση στον καπνό άλλων ανθρώπων προκάλεσε περίπου 5,2 εκατομμύρια λοιμώξεις του αναπνευστικού συστήματος στα παιδιά μέσα σε έναν χρόνο.
Όπως επισημαίνουν οι συγγραφείς της μελέτης, δεν υπάρχει ασφαλές επίπεδο έκθεσης στο παθητικό κάπνισμα. Οι μη καπνιστές που βρίσκονται κοντά σε κάποιον που καπνίζει εισπνέουν τόσο τον καπνό που εκπνέει ο καπνιστής όσο και εκείνον που απελευθερώνεται απευθείας από το αναμμένο προϊόν καπνού.
Μάλιστα, σύμφωνα με τη μελέτη, ο καπνός που παράγεται από το αναμμένο προϊόν και καταλήγει απευθείας στον αέρα αποτελεί το μεγαλύτερο μέρος εκείνου που εισπνέει ο μη καπνιστής και περιέχει υψηλές συγκεντρώσεις τοξικών και καρκινογόνων ουσιών.
Η καρδιά πληρώνει βαρύ τίμημα
Η ισχαιμική καρδιοπάθεια αναδείχθηκε, σύμφωνα με τη μελέτη, σε σημαντική αιτία της επιβάρυνσης της υγείας που αποδίδεται στο παθητικό κάπνισμα. Η κατάσταση προκαλείται όταν η παροχή αίματος και οξυγόνου στον καρδιακό μυ δεν επαρκεί. Τα νέα στοιχεία ενισχύουν, σύμφωνα με τους ερευνητές, την ανάγκη να αντιμετωπίζεται το παθητικό κάπνισμα όχι απλώς ως ενόχληση, αλλά ως σημαντικός και αποτρέψιμος παράγοντας κινδύνου για την υγεία.
Γιατί οι γυναίκες πλήττονται δυσανάλογα
Οι γυναίκες αποτελούν ακόμη μία πληθυσμιακή ομάδα που, σύμφωνα με τους ερευνητές, επιβαρύνεται δυσανάλογα από το παθητικό κάπνισμα, ιδιαίτερα σε περιοχές όπου οι ίδιες καπνίζουν σε μικρότερα ποσοστά.
Οι συγγραφείς της μελέτης επισημαίνουν ότι, παρά τη σημαντική αυτή επιβάρυνση, η έκθεση στον καπνό άλλων ανθρώπων σπάνια αναγνωρίζεται ως σημαντικός παράγοντας κινδύνου για την υγεία των γυναικών.
Λιγότερο κάπνισμα, αλλά η έκθεση παραμένει
Παρότι τα ποσοστά καπνίσματος έχουν μειωθεί σημαντικά σε παγκόσμιο επίπεδο από το 1990, ο απόλυτος αριθμός των ανθρώπων που εκτίθενται στο παθητικό κάπνισμα έχει παραμείνει σχετικά σταθερός.
Οι ερευνητές αποδίδουν αυτή την εικόνα, μεταξύ άλλων, στην αύξηση του παγκόσμιου πληθυσμού και στην αυξανόμενη έκθεση που καταγράφεται σε περιοχές της Αφρικής και της Μέσης Ανατολής.
Συνολικά, περίπου 8 εκατομμύρια άνθρωποι πέθαναν το 2023 από ασθένειες που σχετίζονται με το κάπνισμα, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται η μελέτη. Στον αριθμό αυτό περιλαμβάνονται και μη καπνιστές που εκτέθηκαν στον καπνό άλλων ανθρώπων.
Με βάση τα ευρήματά τους, οι συγγραφείς ζητούν ισχυρότερα μέτρα ελέγχου του καπνίσματος και μεγαλύτερη προστασία από το παθητικό κάπνισμα, τόσο στους δημόσιους χώρους όσο και στο σπίτι, με ιδιαίτερη έμφαση στις γυναίκες και τα παιδιά.
Διαβάστε επίσης
Ένας στους έξι Ευρωπαίους χρησιμοποιεί καθημερινά καπνό ή άλλο καπνικό προϊόν
Καρδιά: Υπάρχουν ακίνδυνα καπνικά προϊόντα νικοτίνης; Έρευνα ξεκαθαρίζει το τοπίο
