Η αποφρακτική υπνική άπνοια δεν επηρεάζει μόνο την ποιότητα ζωής και την υγεία των ασθενών. Σύμφωνα με νέα μελέτη μπορεί να έχει και σημαντικό οικονομικό κόστος για τις επιχειρήσεις, λόγω απουσιών και μειωμένης παραγωγικότητας.
Οι ερευνητές εξέτασαν τον οικονομικό αντίκτυπο της πάθησης σε εργαζόμενους ηλικίας 18 έως 64 ετών, αξιοποιώντας δεδομένα απογραφής του 2021, μεταδίδει ο Independent.
Στο δείγμα του Ηνωμένου Βασιλείου, περίπου το 7% των ενηλίκων σε ηλικία εργασίας πληρούσε τα κριτήρια για αποφρακτική υπνική άπνοια, με τις απώλειες παραγωγικότητας να εκτιμώνται σε 4,22 δισ. λίρες ετησίως, δηλαδή περίπου 1.840 λίρες ανά εργαζόμενο κάθε χρόνο.
Σημειώνεται πως η αποφρακτική υπνική άπνοια αποτελεί μια διαταραχή κατά την οποία η αναπνοή σταματά και ξεκινά επανειλημμένα κατά τη διάρκεια του ύπνου. Το δυνατό ροχαλητό είναι ένα από τα συχνότερα συμπτώματα, όμως δεν είναι το μόνο.
Πότε το ροχαλητό χρειάζεται έλεγχο
Ο Δρ. Ryan Chin Taw Cheong, ειδικός ΩΡΛ και χειρουργός ύπνου στο Cleveland Clinic London, εξηγεί ότι το ροχαλητό μπορεί να οφείλεται σε τρεις βασικούς παράγοντες: την ανατομία των αεραγωγών, τον τρόπο ζωής και τη φυσιολογία του ύπνου.
Δομική στένωση στη μύτη, στον λαιμό ή πίσω από τη γλώσσα μπορεί να αυξήσει την αντίσταση στη ροή του αέρα κατά τη διάρκεια της νύχτας. Παράλληλα, το αυξημένο σωματικό βάρος και η κατανάλωση αλκοόλ μπορεί να χαλαρώσουν περισσότερο τους μυς των ανώτερων αεραγωγών, επιδεινώνοντας το ροχαλητό.
Σε ορισμένους ανθρώπους, η χαλάρωση των μυών της γλώσσας, της μαλακής υπερώας ή του λαιμού είναι τόσο έντονη, ώστε προκαλεί μερική ή πλήρη απόφραξη της αναπνευστικής οδού.
Προειδοποιητικά σημάδια είναι τα επεισόδια πνιγμού στον ύπνο, οι παύσεις στην αναπνοή, η αίσθηση ότι το άτομο δυσκολεύεται να αναπνεύσει τη νύχτα αλλά και η έντονη υπνηλία την ημέρα.
Η κόπωση της ημέρας δεν είναι αθώα
Με τη σειρά του, ο Δρ. David Garley, γενικός ιατρός και διευθυντής της The Better Sleep Clinic, επισημαίνει ότι η υπνική άπνοια οδηγεί σε κατακερματισμένο και κακής ποιότητας ύπνο. Αυτό σημαίνει ότι ο οργανισμός δυσκολεύεται να περάσει επαρκώς στις βαθύτερες φάσεις ύπνου, οι οποίες είναι απαραίτητες για την αίσθηση ξεκούρασης.
Εάν κάποιος ξυπνά συστηματικά κουρασμένος, νυστάζει μέσα στην ημέρα, δυσκολεύεται να συγκεντρωθεί, παρουσιάζει προβλήματα μνήμης ή έχει επίμονη κακή διάθεση, καλό είναι να συζητήσει το ενδεχόμενο της διαταραχής με ειδικό.
Οι κίνδυνοι όταν μένει χωρίς θεραπεία
Η μη θεραπευμένη αποφρακτική υπνική άπνοια έχει συσχετιστεί με αυξημένο κίνδυνο υπέρτασης, διαβήτη, καρδιαγγειακών επεισοδίων και εγκεφαλικού. Επίσης, υπάρχουν δεδομένα που τη συνδέουν με νευρογνωστική επιβάρυνση.
Η χρόνια έλλειψη ποιοτικού ύπνου μπορεί να επηρεάσει και την ψυχική υγεία. Σύμφωνα με τον Δρ. Garley, ορισμένα στοιχεία δείχνουν ότι περίπου ένας στους πέντε ασθενείς με υπνική άπνοια εμφανίζει κατάθλιψη.
Πώς γίνεται η διάγνωση
Η αρχική αξιολόγηση μπορεί να περιλαμβάνει εργαλεία, όπως το ερωτηματολόγιο STOP-Bang, το οποίο εκτιμά τον κίνδυνο υπνικής άπνοιας με βάση συγκεκριμένες παραμέτρους. Η διάγνωση επιβεβαιώνεται συνήθως με μελέτη ύπνου, η οποία μπορεί να γίνει και στο σπίτι. Οι συσκευές αυτές καταγράφουν στοιχεία όπως οι παύσεις στην αναπνοή, οι πτώσεις στα επίπεδα οξυγόνου και οι αντιδράσεις του οργανισμού στις νυχτερινές διακοπές.
Στη συνέχεια, η αντιμετώπιση ξεκινά από αλλαγές στον τρόπο ζωής. Η μείωση της κατανάλωσης αλκοόλ και η διατήρηση ενός υγιούς σωματικού βάρους μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο ή τη βαρύτητα της διαταραχής. Επιπλέον, μια από τις πιο συχνές και αποτελεσματικές θεραπείες είναι η CPAP, δηλαδή η συνεχής θετική πίεση αεραγωγών. Πρόκειται για συσκευή που διοχετεύει ήπια πίεση αέρα μέσω μάσκας, κρατώντας τους αεραγωγούς ανοιχτούς κατά τη διάρκεια του ύπνου.
Τέλος, σε πιο σοβαρές ή επιλεγμένες περιπτώσεις μπορεί να εξεταστούν χειρουργικές λύσεις ή νεότερες τεχνολογίες, όπως ειδικά εμφυτεύματα, τα οποία βοηθούν στη μετακίνηση της γλώσσας προς τα εμπρός, ώστε να διατηρείται ανοιχτή η αναπνευστική οδός.
Αυτό που τονίζουν οι ειδικοί είναι πως το ροχαλητό δεν πρέπει πάντα να θεωρείται αθώο. Όταν συνοδεύεται από παύσεις στην αναπνοή, αίσθηση πνιγμού, έντονη ημερήσια υπνηλία ή δυσκολία συγκέντρωσης, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση.
Διαβάστε επίσης
Υπνική άπνοια: Το τεστ που ανιχνεύει τους πάσχοντες – Κάντε το τώρα
Υπνική άπνοια: Το φάρμακο που βάζει τέλος στην πρωινή υπνηλία
Τα επεισόδια άπνοιας στον ύπνο συνδέονται με 71% υψηλότερο κίνδυνο εμφράγματος
