Σοβαρές προειδοποιήσεις απευθύνουν οι ειδικοί για την αυξανόμενη χρήση ρινικών αποσυμφορητικών σπρέι, καθώς ολοένα και περισσότεροι άνθρωποι κινδυνεύουν να αναπτύξουν εθισμό, με πιθανές μόνιμες βλάβες στο αναπνευστικό σύστημα.
Τα συγκεκριμένα σπρέι, που πωλούνται χωρίς συνταγή και χρησιμοποιούνται ευρέως για την ανακούφιση από τη ρινική συμφόρηση, ιδίως την περίοδο οι λοιμώξεις του αναπνευστικού βρίσκονται σε έξαρση, μπορεί να φαίνονται ακίνδυνα. Ωστόσο, νέα στοιχεία δείχνουν ότι η μακροχρόνια χρήση τους κρύβει κινδύνους.
Άγνοια για το όριο χρήσης
Σύμφωνα με τη νεότερη μελέτη της Βασιλικής Φαρμακευτικής Εταιρείας (RPS), του επαγγελματικού φορέα φαρμακοποιών της Μεγάλης Βρετανίας, σχεδόν 6 στους 10 φαρμακοποιούς (59%) εκτιμούν ότι οι ασθενείς δεν γνωρίζουν τον κίνδυνο της αντιδραστικής συμφόρησης, όταν δηλαδή η μύτη «μπλοκάρει» ακόμη περισσότερο μόλις υποχωρήσει η δράση του φαρμάκου. Παράλληλα:
- το 74% θεωρούν ότι η συσκευασία των προϊόντων δεν είναι αρκετά σαφής ως προς το όριο των 7 ημερών.
- 63% δηλώνουν ότι έχουν παρέμβει σε περιστατικά ύποπτης υπερβολικής χρήσης, προτείνοντας εναλλακτικές λύσεις ή ακόμη και αρνούμενοι την πώληση.
Η καθηγήτρια Amira Guirguis, επικεφαλής επιστήμονας της RPS, δήλωσε: «Η έρευνά μας δείχνει ότι πολλοί άνθρωποι δεν γνωρίζουν τους κινδύνους, πράγμα που σημαίνει ότι μπορεί να συνεχίζουν να χρησιμοποιούν αυτά τα σπρέι χωρίς να συνειδητοποιούν πως παρατείνουν τα συμπτώματά τους. Θα θέλαμε να δούμε πιο ξεκάθαρες προειδοποιήσεις στη συσκευασία, που να μην περνούν απαρατήρητες, καθώς και μεγαλύτερη ενημέρωση για το όριο των επτά ημερών».
Τι είναι η φαρμακευτική ρινίτιδα
Οι ειδικοί εξηγούν ότι η υπερβολική χρήση ερεθίζει τα αιμοφόρα αγγεία στη μύτη, προκαλώντας οίδημα. Το αποτέλεσμα είναι ένας φαύλος κύκλος, όπου ο ασθενής καταφεύγει ξανά και ξανά στο σπρέι για να μπορέσει να αναπνεύσει.
Η κατάσταση αυτή είναι γνωστή ιατρικά ως φαρμακευτική ρινίτιδα και μπορεί να προκαλέσει χρόνια συμφόρηση, καταρροή, φτέρνισμα και ερεθισμό. Σε σοβαρές περιπτώσεις, η χρόνια διόγκωση των ρινικών ιστών μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε αναπνευστικά προβλήματα ή να απαιτήσει χειρουργική αντιμετώπιση.
Στοιχεία δείχνουν ότι εκατομμύρια άνθρωποι έχουν χρησιμοποιήσει τα σπρέι για διάστημα μεγαλύτερο του επιτρεπτού, αυξάνοντας τον κίνδυνο εξάρτησης.
«Δεν μπορούσα να αναπνεύσω χωρίς αυτό»
Χαρακτηριστική είναι η μαρτυρία μιας 30χρονης γυναίκας, της Charlotte Johnstone, η οποία ξεκίνησε να χρησιμοποιεί ρινικό σπρέι από παιδική ηλικία και έφτασε να το χρησιμοποιεί έως και 8 φορές την ημέρα.
«Δεν μπορούσα να κοιμηθώ χωρίς αυτό. Ξυπνούσα και το πρώτο πράγμα που έκανα ήταν να χρησιμοποιήσω το σπρέι», περιγράφει στο ITV. Όπως λέει, ο φόβος ότι δεν θα μπορεί να αναπνεύσει της προκαλούσε έντονο άγχος, επηρεάζοντας την καθημερινότητά της και την ποιότητα ζωής της.
Ύστερα από δεκαετίες χρήσης του σπρέι, η κα Johnstone ανησυχεί ότι αυτό έχει μόνιμη επίδραση στην υγεία της. «Περνάω φάσεις όπου χάνω την αίσθηση της όσφρησης. Ξέρω ότι μου κάνει κάτι, αλλά δεν ξέρω τι. Όμως, για να έχω καθαρή μύτη και να αποφεύγω τα αρνητικά συναισθήματα, απλώς το χρησιμοποιώ» δήλωσε.
Οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι οι περισσότεροι ασθενείς μπορούν να διακόψουν σταδιακά τη χρήση χωρίς μόνιμες βλάβες. Σε ορισμένες περιπτώσεις, όμως, απαιτείται ιατρική καθοδήγηση ή η χρήση άλλων σκευασμάτων, όπως κορτικοστεροειδή ρινικά σπρέι.
Συμπέρασμα
Το βασικό μήνυμα είναι σαφές: τα ρινικά αποσυμφορητικά σπρέι είναι αποτελεσματικά για βραχυπρόθεσμη χρήση, αλλά η κατάχρησή τους μπορεί να δημιουργήσει σοβαρό πρόβλημα υγείας. Σε περίπτωση επίμονης ρινικής συμφόρησης, η συμβουλή γιατρού είναι απαραίτητη.
Διαβάστε επίσης
Ρινική συμφόρηση: Η κίνηση – κλειδί που απελευθερώνει την αναπνοή
