Οι στενές σχέσεις επηρεάζουν τη διάθεση και την ψυχική μας ευεξία. Μπορούν, όμως, να αλλάζουν και τον τρόπο με τον οποίο το σώμα ρυθμίζει βασικές λειτουργίες του, από το σάκχαρο του αίματος μέχρι τη θερμοκρασία;
Μάλλον ναι, υποστηρίζει μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Science Advances. Από ό,τι φαίνεται, η κοινωνική εγγύτητα μπορεί να κάνει την ομοιόσταση – την ικανότητα του οργανισμού να διατηρεί την εσωτερική του ισορροπία παρά τις εξωτερικές μεταβολές – πιο αποτελεσματική, ένα φαινόμενο που οι ερευνητές ονομάζουν «κοινωνική φυσιολογία» (Social Physiology).
Ίδιο γεύμα, διαφορετική απόκριση
Στο πείραμα για τον μεταβολισμό της γλυκόζης συμμετείχαν 108 υγιείς ενήλικες. Οι εθελοντές κατανάλωσαν ένα τυποποιημένο γεύμα με 50 γρ. υδατανθράκων, με τους επιστήμονες να παρακολουθούν το σάκχαρό τους για δύο ώρες.
Η δοκιμασία πραγματοποιήθηκε τόσο όταν οι συμμετέχοντες ήταν μόνοι όσο και παρουσία του συντρόφου τους. Στη δεύτερη περίπτωση, η άνοδος της γλυκόζης μετά το γεύμα ήταν μικρότερη και η επιστροφή προς τα αρχικά επίπεδα ταχύτερη.
Στην ανάλυση όπου οι ίδιοι συγκρίθηκαν με τον εαυτό τους στις δύο συνθήκες, η συνολική μετα-γευματική απόκριση της γλυκόζης ήταν κατά μέσο όρο 14,6% χαμηλότερη όταν έτρωγαν… μαζί με το έτερον ήμισυ. Σε ξεχωριστή σύγκριση ανεξάρτητων ομάδων, η διαφορά έφθασε το 23,9%. «Συνηθίζαμε να αντιμετωπίζουμε το σώμα ως ένα απομονωμένο σύστημα που αυτορυθμίζεται», αναφέρει η καθηγήτρια Shir Atzil. «Τα ευρήματά μας, όμως, δείχνουν ότι η ανθρώπινη φυσιολογία είναι εγγενώς κοινωνική».
Ευρύτερο θετικό αποτύπωμα
Η ομάδα θέλησε να διαπιστώσει εάν το φαινόμενο περιοριζόταν στον μεταβολισμό. Το εξέτασε, λοιπόν, σε δύο ακόμη συστήματα.
Σε 116 ενήλικες που εκτέθηκαν για πέντε λεπτά σε θερμοκρασία 12°C, η θερμορύθμιση ήταν δραστική όταν βρισκόταν κοντά τους ο σύντροφός τους. Αντίστοιχη εικόνα παρατηρήθηκε στην απόκριση του συμπαθητικού νευρικού συστήματος σε ένα ήπιο στρεσογόνο ερέθισμα, τόσο σε ενήλικες όσο και σε βρέφη παρουσία της μητέρας τους.
Συνολικά, τα τρία πειράματα περιέλαβαν 180 διαφορετικούς ανθρώπους, ηλικίας 18 έως 37 ετών, που βρίσκονταν σε σχέσεις διάρκειας τουλάχιστον εννέα μηνών.
Όχι απλώς θέμα χαλάρωσης ή αγγίγματος
Μια εύλογη εξήγηση, κατά τους συγγραφείς, θα ήταν ότι η παρουσία ενός οικείου ανθρώπου μειώνει το στρες και, μέσω αυτού, επηρεάζει τη φυσιολογία. Τα δεδομένα, όμως, δεν υποστήριξαν ότι αυτή ήταν η μόνη αιτία.
Στο πείραμα με τη γλυκόζη, οι δείκτες φυσιολογικού στρες δεν διέφεραν μεταξύ της κοινωνικής και της ατομικής συνθήκης, ενώ το πλεονέκτημα στη ρύθμιση του σακχάρου παρέμενε και μετά τη στατιστική προσαρμογή του δείκτη.
Ούτε η σωματική επαφή αιτιολόγησε το φαινόμενο. Το άγγιγμα φάνηκε να συμβάλει στη θερμορύθμιση, όχι όμως με τον ίδιο τρόπο στα άλλα δύο συστήματα.
«Τα σώματά μας λειτουργούν καλύτερα μαζί»
Οι ερευνητές προτείνουν ότι η κοινωνική παρουσία μπορεί να μειώνει το «ενεργειακό κόστος» που απαιτείται για τη διατήρηση της εσωτερικής ισορροπίας του οργανισμού. «Το να βρίσκεσαι κοντά σε κάποιον που αγαπάς μειώνει τη φυσιολογική ενέργεια που χρειάζεται το σώμα για να αυτορυθμιστεί», σημειώνει η καθηγήτρια Atzil. «Τα σώματά μας, εξελικτικά, λειτουργούν καλύτερα μαζί».
Η ιδέα έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τη μεταβολική υγεία. Όπως επισημαίνει η ίδια, «η ρύθμιση του σακχάρου δεν αφορά μόνο το τι τρώμε αλλά και το ποιος βρίσκεται στο τραπέζι μαζί μας».
Ωστόσο, παρότι η κοινωνική επαφή φάνηκε ωφέλιμη, η ομάδα δεν υποστηρίζει ότι η παρέα μπορεί να υποκαταστήσει τη διατροφή, την άσκηση ή την ιατρική φροντίδα. Απλώς, προσθέτει μια διαφορετική διάσταση στη βιολογία των σχέσεων. Η παρουσία ενός οικείου ανθρώπου ενδέχεται να μην αλλάζει μόνο το πώς αισθανόμαστε αλλά και το πόσο αποδοτικά το σώμα μας διατηρεί την ισορροπία του.
Διαβάστε επίσης
Το αγαπημένο λαχανικό της ελληνικής κουζίνας που θωρακίζει την καρδιά και ρυθμίζει το σάκχαρο
