Οι άνδρες που υποβάλλονται σε ορμονική θεραπεία για τον καρκίνο του προστάτη ενδέχεται να μπορούν να μειώσουν ορισμένες από τις σημαντικές επιπτώσεις της θεραπείας στην καθημερινότητά τους μέσω ενός δομημένου προγράμματος που συνδυάζει άσκηση, διατροφική καθοδήγηση και συμπεριφορική υποστήριξη, σύμφωνα με μια νέα, μεγάλη μελέτη, που δημοσιεύεται στο The Lancet Oncology.
Η μελέτη STAMINA διαπίστωσε, ειδικότερα, ότι η ενσωμάτωση μιας ειδικά σχεδιασμένης παρέμβασης στον τρόπο ζωής στη συνήθη φροντίδα του καρκίνου του προστάτη μείωσε την επιδείνωση της ποιότητας ζωής έως και κατά 1/3 στους άνδρες που λάμβαναν θεραπεία στέρησης ανδρογόνων (ADT). Οι συμμετέχοντες ανέφεραν επίσης λιγότερη κόπωση, ενώ η τήρηση του ετήσιου προγράμματος άσκησης παρέμεινε υψηλή.
Καρκίνος προστάτη: Τα μειονεκτήματα της θεραπείας
Εκατοντάδες χιλιάδες άνδρες ζουν με καρκίνο του προστάτη σε όλο τον κόσμο. Σύμφωνα με τους ερευνητές, μάλιστα, ο αριθμός των ανδρών που νοσούν έχει αυξηθεί κατά περίπου 20% τα τελευταία 5 χρόνια. Σε αρκετούς συνταγογραφείται θεραπεία στέρησης ανδρογόνων, η οποία δρα μειώνοντας τα επίπεδα τεστοστερόνης και συμβάλλοντας, έτσι, στην επιβράδυνση της ανάπτυξης του καρκίνου προστάτη. Ωστόσο, η καταστολή της τεστοστερόνης μπορεί να έχει σημαντικές συνέπειες.
Οι άνδρες ενδέχεται να παρουσιάσουν κόπωση, απώλεια μυϊκής μάζας και οστικής πυκνότητας, αύξηση του κοιλιακού λίπους, ψυχολογική δυσφορία και αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακών προβλημάτων. Συνολικά, αυτές οι επιπτώσεις μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά την ποιότητα ζωής, καθιστώντας όλο και πιο σημαντικές τις στρατηγικές που βοηθούν τους ασθενείς να διατηρούν τη σωματική και ψυχολογική τους ευεξία κατά τη διάρκεια της θεραπείας.
700 άνδρες σε 15 νοσοκομεία
Υπό την ηγεσία του Πανεπιστημίου Sheffield Hallam και με τη συμμετοχή του NHS και ακαδημαϊκών εταίρων από το Ηνωμένο Βασίλειο, η μελέτη STAMINA προσέλκυσε 700 άνδρες με καρκίνο του προστάτη, που λάμβαναν ADT σε 15 νοσοκομεία του NHS στην Αγγλία. Οι συμμετέχοντες έλαβαν είτε μια βελτιωμένη εκδοχή της συνήθους φροντίδας του NHS, είτε την Παρέμβαση στον Τρόπο Ζωής STAMINA.
Η παρέμβαση συνδύαζε εποπτευόμενη αερόβια άσκηση και άσκηση αντίστασης με διατροφικές συμβουλές και συμπεριφορική υποστήριξη. Υλοποιήθηκε μέσω 18 κέντρων Nuffield Health Fitness and Wellbeing. Το πρόγραμμα σχεδιάστηκε ώστε να λειτουργεί παράλληλα με τις υπάρχουσες υπηρεσίες για τον καρκίνο και όχι ως ξεχωριστή παρέμβαση αποκλειστικά για ερευνητικούς σκοπούς. Το προσωπικό του NHS έλαβε επιπλέον εκπαίδευση για να εντοπίζει τους άνδρες που ενδέχεται να ωφεληθούν, να συζητά μαζί τους για την άσκηση και να τους παραπέμπει σε προσωπικούς γυμναστές, που είχαν εκπαιδευτεί ειδικά από το STAMINA για να εργάζονται ως ειδικοί κλινικής άσκησης.
Λιγότερη κόπωση, καλύτερη ποιότητα ζωής
Η συμμόρφωση ήταν ιδιαίτερα υψηλή για μια παρέμβαση στον τρόπο ζωής διάρκειας 1 έτους: Πάνω από το 80% των προγραμματισμένων συνεδριών άσκησης πραγματοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια της περιόδου των 12 μηνών.
Οι άνδρες που συμμετείχαν στη μελέτη STAMINA ανέφεραν καλύτερη ποιότητα ζωής και λιγότερη κόπωση σε σύγκριση με όσους λάμβαναν ενισχυμένη συνήθη φροντίδα. Τα οφέλη δεν περιορίστηκαν σε μία μόνο πτυχή της ευημερίας. Οι βελτιώσεις που θεωρήθηκαν κλινικά σημαντικές διατηρήθηκαν σε όλους τους δείκτες της σωματικής, λειτουργικής, συναισθηματικής και κοινωνικής ποιότητας ζωής καθ’ όλη τη διάρκεια της 12μηνης περιόδου της μελέτης.
Για τους άνδρες που υποβάλλονται σε ADT, αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς η θεραπεία μπορεί να διαρκέσει για παρατεταμένες περιόδους και οι ανεπιθύμητες ενέργειές της μπορούν να επηρεάσουν τα πάντα, από τη σωματική δύναμη και την καθημερινή λειτουργικότητα έως τη συναισθηματική ευημερία.
Ο καθηγητής Derek Rosario, επικεφαλής ερευνητής του STAMINA και συμβουλευτικός ουρολόγος – χειρουργός στο Sheffield Teaching Hospitals NHS Trust περιέγραψε τα ευρήματα ως «ένα τεράστιο βήμα προς τα εμπρός», υποστηρίζοντας ότι οι κλινικοί γιατροί διαθέτουν πλέον στοιχεία που υποστηρίζουν μια δομημένη παρέμβαση για ασθενείς που βιώνουν σημαντικές παρενέργειες από τη θεραπεία ADT.
Θα μπορούσε το πρόγραμμα να ενταχθεί στη συνήθη φροντίδα του καρκίνου;
Οι ερευνητές εξέτασαν, επίσης, κατά πόσον η εφαρμογή του STAMINA σε ευρύτερη κλίμακα θα αποτελούσε οικονομικά συμφέρουσα επιλογή. Η στατιστική μοντελοποίηση που πραγματοποίησαν έδειξε ότι το πρόγραμμα ήταν οικονομικά αποδοτικό. Ως εκ τούτου, οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι το STAMINA θα μπορούσε να αποτελέσει ένα πρότυπο για τη συστηματική ενσωμάτωση παρεμβάσεων στον τρόπο ζωής που βασίζονται σε επιστημονικά στοιχεία στη θεραπεία του καρκίνου, αντί η άσκηση και η διατροφή να αντιμετωπίζονται ως προαιρετικές προσθήκες.
Μετά την ολοκλήρωση της δοκιμής, η Nuffield Health ξεκίνησε ένα Πρόγραμμα Δραστηριότητας για τον Καρκίνο σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Sheffield Hallam και ιδρύματα του NHS, καθιστώντας διαθέσιμη μια εκδοχή της προσέγγισης STAMINA σε άνδρες με καρκίνο του προστάτη. Τα σχέδια περιλαμβάνουν, επίσης, την επέκταση του προγράμματος σε άτομα με καρκίνο του μαστού και του παχέος εντέρου, με χρηματοδότηση για 50.000 θέσεις έως το 2030.
Τα ευρήματα ενισχύουν μια ευρύτερη «στροφή» στη φροντίδα του καρκίνου: Η επιτυχής θεραπεία της νόσου παραμένει κεντρικής σημασίας, αλλά η υποστήριξη των ασθενών, ώστε να διατηρήσουν τη δύναμη, τη λειτουργικότητα και την ποιότητα ζωής τους κατά τη διάρκεια της θεραπείας αναγνωρίζεται όλο και περισσότερο ως σημαντικό και αναπόσπαστο μέρος της φροντίδας.
Διαβάστε επίσης
Καρκίνος προστάτη: Πότε «επιτρέπεται» η διακοπή της θεραπείας ανδρογονικής αποστέρησης
