Η Ευρωπαϊκή Συμμαχία Ρευματολογικών Ενώσεων (EULAR) προχώρησε σε επικαιροποίηση των συστάσεών της για τη σωματική δραστηριότητα σε άτομα με φλεγμονώδη αρθρίτιδα και οστεοαρθρίτιδα, φέρνοντας στο προσκήνιο τη σημασία της καθημερινής κίνησης, ακόμη και σε μικρά χρονικά διαστήματα.
Οι νέες οδηγίες ευθυγραμμίζονται με τις κατευθυντήριες γραμμές του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ), που δίνουν ιδιαίτερη έμφαση στη μείωση του καθιστικού τρόπου ζωής. Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, οι ενήλικες θα πρέπει να στοχεύουν σε τουλάχιστον 150 λεπτά μέτριας έντασης άσκησης ή 75 λεπτά έντονης δραστηριότητας εβδομαδιαίως ή έναν συνδυασμό αυτών.
Το σημαντικότερο, όμως, είναι ότι ακόμη και λίγα λεπτά κίνησης, μπορούν να έχουν ουσιαστικό όφελος για την υγεία, περιορίζοντας τις αρνητικές επιπτώσεις της πολύωρης ακινησίας.
Γιατί η άσκηση είναι απαραίτητη στους ασθενείς
Για τα άτομα με φλεγμονώδη αρθρίτιδα ή ρευματικές και μυοσκελετικές παθήσεις, η τακτική φυσική δραστηριότητα έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα ευεργετική καθώς μειώνει τη δραστηριότητα της νόσου, βελτιώνει τη λειτουργικότητα και ενισχύει την ποιότητα ζωής. Παρόλα αυτά, τα άτομα με ρευματικές παθήσεις παραμένουν λιγότερο δραστήρια σε σχέση με τον γενικό πληθυσμό.
Τι φέρνουν οι νέες συστάσεις
Οι επικαιροποιημένες οδηγίες, που δημοσιεύθηκαν τον Απρίλιο του 2026 στο Annals of the Rheumatic Diseases, βασίζονται σε νέα επιστημονικά δεδομένα, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης ψηφιακών εργαλείων και σύγχρονων συμπεριφορικών παρεμβάσεων.
Όπως εξηγεί η Karin Niedermann, καθηγήτρια φυσικοθεραπείας στο Πανεπιστήμιο Εφαρμοσμένων Επιστημών της Ζυρίχης και συντονίστρια του έργου, «έχουμε δει νέα δεδομένα από την αρχική δημοσίευση το 2018 – ιδιαίτερα γύρω από τη χρήση της τεχνολογίας και τον συνδυασμό εκπαιδευτικών και συμπεριφορικών στρατηγικών. Με αυτό κατά νου, και λαμβάνοντας υπόψη τις αναθεωρημένες οδηγίες του ΠΟΥ, ήταν λογικό να προχωρήσουμε σε επικαιροποίηση».
Ερευνητές, επαγγελματίες υγείας και ασθενείς συνεργάστηκαν για την ανάπτυξη αυτού του νέου συνόλου συστάσεων. Αυτές επικεντρώνονται σε άτομα με ρευματοειδή αρθρίτιδα, σπονδυλοαρθρίτιδα ή οστεοαρθρίτιδα στο ισχίο ή στο γόνατο. Ορισμένες προηγούμενες συστάσεις έχουν αναδιατυπωθεί, μία σχετικά με τις αντενδείξεις έχει αφαιρεθεί, ενώ έχουν προστεθεί και νέες.
Ποιες ασκήσεις συνιστώνται
Κεντρικό μήνυμα είναι ότι η άσκηση και η μείωση του καθισιού αποτελούν κρίσιμους παράγοντες για τη βελτίωση της υγείας – ανεξάρτητα από το επίπεδο φυσικής δραστηριότητας.
Οι ειδικοί προτείνουν ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα που να περιλαμβάνει αερόβια άσκηση (καρδιοαναπνευστική αντοχή), μυϊκή ενδυνάμωση, ασκήσεις ευλυγισίας και νευροκινητική εκπαίδευση (ισορροπία και συντονισμός). Οι 4 αυτοί τομείς θεωρούνται εφικτοί και ασφαλείς για άτομα με τέτοιες ρευματικές και μυοσκελετικές παθήσεις σύμφωνα με τους ειδικούς.
Ο ρόλος των επαγγελματιών υγείας
Οι νέες συστάσεις υπογραμμίζουν ότι η άσκηση πρέπει να αποτελεί βασικό μέρος της θεραπευτικής προσέγγισης καθ’ όλη τη διάρκεια της νόσου. Οι επαγγελματίες υγείας καλούνται να ενθαρρύνουν ενεργά τη φυσική δραστηριότητα, να συνεργάζονται μεταξύ τους και να προσαρμόζουν τις οδηγίες στις δυνατότητες και προτιμήσεις του ασθενούς. Η λήψη αποφάσεων πρέπει να γίνεται από κοινού με τον ασθενή, λαμβάνοντας υπόψη πιθανά εμπόδια αλλά και διαθέσιμους πόρους.
«Οι επαγγελματίες υγείας διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην υποστήριξη των ασθενών ώστε να είναι σωματικά δραστήριοι. Οι συστάσεις αυτές παρέχουν πρακτική, τεκμηριωμένη καθοδήγηση για την ενσωμάτωση της άσκησης στην καθημερινή φροντίδα», σημειώνει η Anne-Kathrin Rausch Osthoff, πρώτη συγγραφέας της μελέτης. «Ενσωματώνοντας τη σωματική δραστηριότητα στην τυπική φροντίδα, έχουμε την ευκαιρία να βελτιώσουμε σημαντικά τα μακροπρόθεσμα αποτελέσματα για τους ανθρώπους με ρευματικές παθήσεις» προσθέτει.
Τέλος, σημαντική θέση στις νέες συστάσεις κατέχουν και τα ψηφιακά εργαλεία, όπως τα wearables (φορητές συσκευές καταγραφής δραστηριότητας) και άλλες ψηφιακές τεχνολογίες, για την προώθηση της σωματικής δραστηριότητας σε άτομα με φλεγμονώδη αρθρίτιδα ή οστεοαρθρίτιδα. Τα μέσα αυτά μπορούν να βοηθήσουν τόσο στην παρακίνηση όσο και στην παρακολούθηση της προόδου.
Το μήνυμα των ειδικών
Το βασικό μήνυμα των νέων οδηγιών είναι σαφές: η κίνηση – ακόμη και σε μικρές δόσεις – είναι «φάρμακο» για τα άτομα με αρθρίτιδα. Ωστόσο, οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι κάθε παρέμβαση πρέπει να προσαρμόζεται στις ανάγκες του κάθε ασθενούς, λαμβάνοντας υπόψη το περιβάλλον και το σύστημα υγείας στο οποίο εντάσσεται.
Διαβάστε επίσης
Αρθρίτιδα: Δύο ειδικοί λύνουν κάθε απορία για τη φλεγμονώδη νόσο
Αναγέννηση αρθρικού χόνδρου και φρένο στην αρθρίτιδα πέτυχαν επιστήμονες του Στάνφορντ
Από ποια ηλικία ξεκινούν τα προβλήματα στα γόνατα – Θα εκπλαγείτε με την απάντηση
