Η ρήση «είμαστε ό,τι τρώμε» θα μπορούσε να παραφραστεί και ως εξής: «Πες μου τι τρως, για να σου πω πόσα χρόνια θα ζήσεις». Μια νεότερη μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο Science Advances, έδωσε συγκεκριμένα στοιχεία, εκτιμώντας πόσα επιπλέον χρόνια ζωής μπορούν να κερδηθούν μέσω μιας υγιεινής διατροφής, ανεξάρτητα από το πόσο καλά γονίδια έχουμε κληρονομήσει.
Για να καταλήξουν σε αυτά τα συμπεράσματα, η Yanling Lv από το Πανεπιστήμιο Επιστήμης και Τεχνολογίας Huazhong στην Κίνα, μαζί με τους συνεργάτες της, ανέλυσαν δεδομένα από περισσότερους από 100.000 συμμετέχοντες της UK Biobank.
Οι ερευνητές παρακολούθησαν τους συμμετέχοντες για λίγο περισσότερο από 10 χρόνια, δίνοντάς τους τακτικά ερωτηματολόγια σχετικά με το τι είχαν καταναλώσει τις προηγούμενες 24 ώρες.
Οι πέντε καλύτερες δίαιτες για τη μακροζωία
Η ερευνητική ομάδα αξιολόγησε τη διατροφή των συμμετεχόντων με βάση πέντε αναγνωρισμένα υγιεινά διατροφικά πρότυπα:
- Μεσογειακή διατροφή, πλούσια σε υγιεινά λιπαρά, ψάρια και λαχανικά.
- Διατροφή Μείωσης Κινδύνου Διαβήτη, με τροφές πλούσιες σε φυτικές ίνες και χαμηλές σε ζάχαρη.
- Δίαιτα DASH, για την αντιμετώπιση της υπέρτασης, που δίνει έμφαση στον περιορισμό του αλατιού, των κορεσμένων λιπαρών και της ζάχαρης.
- Φυτοφαγική διατροφή (plant-based), που βασίζεται κυρίως σε τρόφιμα φυτικής προέλευσης.
- Εναλλακτικός Δείκτης Υγιεινής Διατροφής (AHEI). Πρόκειται για ένα διατροφικό «σκορ» που αξιολογεί την κατανάλωση λαχανικών και φρούτων, τα καλά λιπαρά, τα όσπρια και τους ξηρούς καρπούς και τα δημητριακά ολικής άλεσης ενώ παράλληλα «τιμωρεί» το κόκκινο και επεξεργασμένο κρέας, τα σακχαρούχα ποτά και το υπερβολικό αλάτι.
Παράλληλα, εξετάστηκαν 19 γενετικές παραλλαγές που σχετίζονται με τη μακροζωία, ώστε να διαπιστωθεί κατά πόσο ο ρόλος της διατροφής επηρεάζεται από το γενετικό υπόβαθρο.
Κατά τη διάρκεια της μελέτης, 4.314 συμμετέχοντες απεβίωσαν. Εξετάζοντας ποιοι πέθαναν και τι έτρωγαν, και συγκρίνοντάς το με τον γενετικό τους κίνδυνο, οι ερευνητές μπόρεσαν να εκτιμήσουν πόσα επιπλέον χρόνια ζωής θα μπορούσε να προσδοκά κάποιος ακολουθώντας μια πιο υγιεινή διατροφή.
Πόσα χρόνια ζωής προσθέτει κάθε διατροφή;
Τα αποτελέσματα βασίστηκαν στο πόσο περισσότερο θα μπορούσε να ζήσει ένας 45χρονος ακολουθώντας μία από τις υγιεινές διατροφές, σε σύγκριση με άτομα που είχαν τις λιγότερο υγιεινές διατροφικές συνήθειες. Συγκεκριμένα, έδειξαν ότι:
- Η Διατροφή Μείωσης Κινδύνου Διαβήτη συνδέθηκε με 3 επιπλέον χρόνια ζωής για τους άνδρες και 1,7 για τις γυναίκες.
- Η μεσογειακή διατροφή Μπρόσφερε 2,2 επιπλέον χρόνια στους άνδρες και 2,3 στις γυναίκες.
- Ο Εναλλακτικός Δείκτης Υγιεινής Διατροφής (AHEI) φάνηκε να προσφέρει το μεγαλύτερο όφελος: 4,3 χρόνια για τους άνδρες και 3,2 για τις γυναίκες. (Ο Εναλλακτικός Δείκτης Υγιεινής Διατροφής (Alternative Healthy Eating Index – AHEI) είναι σύστημα αξιολόγησης της ποιότητας της διατροφής. Βαθμολογεί την κατανάλωση τροφίμων και θρεπτικών συστατικών που συνδέονται με μειωμένο κίνδυνο χρόνιων νοσημάτων, όπως καρδιαγγειακά και διαβήτη, δίνοντας έμφαση σε λαχανικά, φρούτα, ολικής άλεσης και «καλά» λιπαρά).
- Η φυτοφαγική διατροφή συνδέθηκε με αύξηση 2,1 ετών για τους άνδρες και 1,9 για τις γυναίκες.
- Η δίαιτα DASH σχετίστηκε με 1,9 επιπλέον χρόνια ζωής για τους άνδρες και 1,8 για τις γυναίκες.
«Τα ευρήματά μας υπογραμμίζουν τα οφέλη των υγιεινών διατροφικών προτύπων στην παράταση του προσδόκιμου ζωής, ανεξάρτητα από τα γονίδια που σχετίζονται με τη μακροζωία», σχολίασε η ερευνητική ομάδα στο άρθρο της.
Η μελέτη διαπίστωσε επίσης ότι οι τροφές με τη μεγαλύτερη συσχέτιση με τη μακροζωία ήταν τα δημητριακά ολικής άλεσης, τα φρούτα και τα λαχανικά.
Συμπέρασμα
Η μελέτη επιβεβαιώνει ότι η υγιεινή διατροφή μπορεί να προσθέσει πολύτιμα χρόνια ζωής, ανεξάρτητα από τη γενετική προδιάθεση. Με απλές, καθημερινές επιλογές – περισσότερα φρούτα, λαχανικά και προϊόντα ολικής άλεσης – η μακροζωία φαίνεται να βρίσκεται, σε μεγάλο βαθμό, στο πιάτο μας.
Διαβάστε επίσης
Τα σνακ με «μπόνους» μακροζωίας – Τι τρώνε καθημερινά όσοι ζουν περισσότερο
Μακροζωία: Τι να αλλάξουμε για να κερδίσουμε 10 χρόνια ζωής
Μακροζωία: 5 απλά βήματα για περισσότερα χρόνια ζωής από τους επιστήμονες του Χάρβαρντ
