Η Ευρωπαϊκή Ένωση ενισχύει την παρακολούθηση της ασφάλειας και της αποτελεσματικότητας των εμβολίων, με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων (EMA) και το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC) να επικαιροποιούν την ερευνητική ατζέντα της πλατφόρμας Vaccine Monitoring Platform (VMP). Η νέα έκδοση, που εγκρίθηκε τον Ιούλιο του 2026, αποτελεί την πρώτη ολοκληρωμένη επικαιροποίηση σε σχέση με τη δημοσίευση της αρχικής ατζέντας το 2023.

Στόχος της VMP είναι η παραγωγή ανεξάρτητων δεδομένων από τον πραγματικό κόσμο για τη χρήση, την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα των εμβολίων στα προγράμματα ανοσοποίησης της ΕΕ και του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ). Η νέα ατζέντα βασίστηκε σε επιστημονική βιβλιογραφία, την εξέλιξη των νέων εμβολίων και τις ανάγκες που εντοπίστηκαν από την αρμόδια συμβουλευτική επιτροπή. Το ίδιο το έγγραφο χαρακτηρίζεται «ζωντανό», ώστε να μπορεί να προσαρμόζεται στις μεταβαλλόμενες επιδημιολογικές συνθήκες και ανάγκες.

Στις βασικές προτεραιότητες περιλαμβάνεται η εποχική γρίπη. Οι ευρωπαϊκές αρχές ζητούν δεδομένα για την αποτελεσματικότητα των νεότερων εμβολίων κατά της γρίπης σε σύγκριση με τα συμβατικά εμβόλια σε ενήλικες ηλικίας ≥65 ετών.

Αντίστοιχα, προτεραιότητα αποτελεί και η αποτελεσματικότητα των πνευμονιοκοκκικών εμβολίων έναντι της σοβαρής πνευμονιοκοκκικής νόσου διαχρονικά, λαμβάνοντας υπόψη την ετερογένεια στο ιστορικό εμβολιασμού, τα μικτά και διαδοχικά σχήματα εμβολιασμού, καθώς και την εισαγωγή συζευγμένων εμβολίων που καλύπτουν μεγαλύτερο αριθμό οροτύπων. Επιπλέον, όπως αναφέρει σχετικό έγγραφο του ΕΜΑ απαιτούνται μελέτες σχετικά με την ειδική ανά ορότυπο αποτελεσματικότητα των πνευμονιοκοκκικών εμβολίων, την έκταση της διασταυρούμενης προστασίας και τις επιπτώσεις της αντικατάστασης οροτύπων σε επίπεδο πληθυσμού που θα συμβάλουν στην αξιολόγηση του μακροπρόθεσμου αντίκτυπου των προγραμμάτων εμβολιασμού στην επιδημιολογία της νόσου μετά την εφαρμογή του εμβολιασμού.

Ο ΕΜΑ και το ECDC ιεραρχούν ψηλά την αποτελεσματικότητα των μειωμένων δοσολογικών σχημάτων εμβολιασμού κατά του ιού HPV, συμπεριλαμβανομένων τόσο των σχημάτων μίας δόσης όσο και δύο δόσεων, στην πρόληψη καρκίνων που σχετίζονται με τον HPV.

Πέραν αυτών των τριών κορυφαίων προτεραιοτήτων, τα μέλη της αρμόδιας ευρωπαϊκής επιτροπής επεσήμαναν ότι η έρευνα θα πρέπει επίσης να δώσει προτεραιότητα στη μακροπρόθεσμη ασφάλεια και αποτελεσματικότητα, καθώς και στη διάρκεια της προστασίας που παρέχουν τα πρόσφατα εισαχθέντα μονοκλωνικά αντισώματα και εμβόλια έναντι του RSV. Επιπλέον, απαιτούνται περισσότερα δεδομένα για την καλύτερη ποσοτικοποίηση της επιβάρυνσης από τη σοβαρή νόσο RSV και για την αξιολόγηση του αντίκτυπου των στρατηγικών ανοσοποίησης έναντι του RSV στις νοσηλείες, στις εισαγωγές σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας και στη θνησιμότητα, με διαστρωμάτωση ανά ηλικία, ομάδα κινδύνου και προφίλ συννοσηροτήτων.

Οι συμμετέχοντες – μέλη της επιστημονικής επιτροπής που συμμετείχαν στη σχετική έρευνα των ευρωπαϊκών υγειονομικών αρχών έδωσαν επίσης προτεραιότητα στην περαιτέρω παραγωγή επιστημονικών δεδομένων σχετικά με:

-Την αποτελεσματικότητα και την ασφάλεια του εμβολιασμού κατά την εγκυμοσύνη, με ιδιαίτερη έμφαση τόσο στις εκβάσεις για τη μητέρα και το βρέφος, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας έναντι σοβαρής νόσου κατά τα πρώτα στάδια της ζωής.
-Τη μακροπρόθεσμη αποτελεσματικότητα του εμβολιασμού κατά της ιλαράς, ιδίως όσον αφορά τη φθίνουσα ανοσία, την ανάγκη χορήγησης αναμνηστικών δόσεων και τη διάρκεια της προστασίας.
-Τον εμβολιασμό κατά του μηνιγγιτιδόκοκκου, συμπεριλαμβανομένης της ειδικής ανά οροομάδα αποτελεσματικότητας έναντι της διεισδυτικής νόσου, των επιπτώσεων στη φορεία και στη δυναμική μετάδοσης, της διάρκειας της προστασίας και των επιπτώσεων για τη μακροπρόθεσμη συλλογική ανοσία.

Διαβάστε επίσης

Γρίπη και τον Αύγουστο: Οι νέοι επιστρέφουν με τον ιό από τα νησιά – 300 αντιικά χορηγήθηκαν στην Ίο

Ιός Δυτικού Νείλου: Συνεχίζεται η έξαρση στην Ευρώπη – Η Ιταλία «ηγείται» των κρουσμάτων

FDA: Εγκρίθηκε το πρώτο εμβόλιο mRNA κατά της γρίπης – Ποιοι θα το κάνουν και πόσο αποτελεσματικό είναι