Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα ευρήματα ελληνικής έρευνας που δείχνουν πως η ευαλωτότητα στην παραπληροφόρηση για θέματα υγείας συνδέεται με πιο επιβλαβείς συμπεριφορές και αυξημένη διστακτικότητα απέναντι στα εμβόλια.
Η μελέτη, η οποία δημοσιεύτηκε πρόσφατα στο Healthcare, βασίστηκε σε διαδικτυακή έρευνα με δείγμα 402 ενηλίκων στην Ελλάδα η οποία χρησιμοποίησε ειδικές κλίμακες για τη μέτρηση επιρρέπειας στην παραπληροφόρηση για θέματα υγείας, συμπεριφορών υγείας και εμβολιαστικής διστακτικότητας.
Τι «πιστεύουν» στην πράξη οι συμμετέχοντες
Τα ευρήματα δείχνουν ότι όσοι είχαν υψηλότερη ευαλωτότητα στην παραπληροφόρηση εμφάνιζαν:
- Πιο επιβαρυμένες διατροφικές συμπεριφορές, δηλαδή χειρότερες επιλογές από όσους δεν ήταν ευαίσθητοι σε fake news.
- Αυξημένα επίπεδα θυμού και άγχους, γεγονός που δείχνει πως η παραπληροφόρηση συνδέεται και με ψυχολογική πίεση.
- Μειωμένη εμπιστοσύνη σε επίσημες πηγές, όπως οι επιστημονικοί και υγειονομικοί φορείς.
- Υψηλότερη αντίληψη κινδύνου με πλασματικό τρόπο, δηλαδή υπερεκτίμηση κινδύνων που στην πραγματικότητα δεν είναι επιστημονικά τεκμηριωμένοι.
Αυτά τα στοιχεία προέκυψαν έπειτα από στατιστική ανάλυση (πολλαπλή γραμμική παλινδρόμηση) που έδειξε ότι υπάρχει πραγματική σχέση (δηλαδή δεν είναι τυχαία) ανάμεσα στην παραπληροφόρηση και σε αυτές τις συμπεριφορές.
Πώς σχετίζεται με τον εμβολιασμό
Η έρευνα κατέγραψε επίσης ότι η αυξημένη τάση αποδοχής ψευδών πληροφοριών συνδέεται με χαμηλότερη εμπιστοσύνη στα εμβόλια. Όσοι, δηλαδή, ήταν πιο επιρρεπείς σε ψευδείς ειδήσεις για θέματα υγείας είχαν μεγαλύτερη εμβολιαστική διστακτικότητα. Αυτό μπορεί να υπονομεύσει τις προσπάθειες για υψηλότερα ποσοστά εμβολιασμού και συλλογική ανοσία.
Τα συμπεράσματα της ελληνικής έρευνας αποδεικνύουν ξεκάθαρα ότι η παραπληροφόρηση στην υγεία δεν είναι απλώς «λάθος πληροφορία». Έχει μετρήσιμες συνέπειες στις συμπεριφορές των πολιτών, από τη διατροφή και το άγχος μέχρι τη στάση απέναντι στα εμβόλια. Αυτή η συσχέτιση καθιστά επιτακτική την ανάγκη ενίσχυσης της υγειονομικής παιδείας, της κριτικής σκέψης και της εμπιστοσύνης στην επιστημονική γνώση, ώστε να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά αυτό το φαινόμενο στην ελληνική κοινωνία.
Διαβάστε επίσης
Εμβόλια: Ενημερωτικό δελτίο από τον ΕΟΔΥ για τα fake news – Πότε ξεκινά στα social media
Όταν οι influencers «συνταγογραφούν», οι έφηβοι «νοσούν» από παραπληροφόρηση
