Μπορεί το αλκοόλ να γίνει πρόβλημα σε μία ηλικία που κανείς δεν το περιμένει; Η απάντηση είναι ναι, και συγκεκριμένα μετά τα 50 έτη. Και ίσως γι’ αυτό το φαινόμενο περνά τόσο συχνά απαρατήρητο: Δεν μοιάζει πάντα με «εξάρτηση». Μοιάζει με χαλάρωση, με παρέα, με συνήθεια, με ένα ποτήρι που βοηθά να περάσει πιο εύκολα το βράδυ.
Οι περισσότεροι συνδέουν τα προβλήματα με το αλκοόλ με νεότερες ηλικίες. Ωστόσο, όλο και περισσότεροι άνθρωποι αρχίζουν να πίνουν υπερβολικά μετά τα 50 – συχνά χωρίς καν να το καταλάβουν.
Όπως γράφει στο Psychology Today ο ψυχολόγος Dr. Arnold Washton, πολλοί ενήλικες εμφανίζουν για πρώτη φορά προβληματική σχέση με το αλκοόλ στη δεύτερη φάση της ζωής τους ή βλέπουν παλιές ευαλωτότητες να επιστρέφουν έπειτα από δεκαετίες «ελέγχου». Και αυτό είναι πιο συχνό απ’ όσο νομίζουμε.
Το ιδιαίτερο με αυτές τις περιπτώσεις είναι ότι συνήθως δεν ταιριάζουν με το στερεότυπο του ανθρώπου που «έχει πρόβλημα με το ποτό». Πρόκειται συχνά για επιτυχημένους, κοινωνικά ενεργούς και οικονομικά σταθερούς ανθρώπους, που συνεχίζουν να λειτουργούν κανονικά στην καθημερινότητά τους. Δεν χάνουν τη δουλειά τους, δεν πίνουν απαραίτητα από το πρωί και δεν δημιουργούν εμφανή προβλήματα γύρω τους. Ακριβώς γι’ αυτό, η κατάσταση περνά εύκολα απαρατήρητη.
Σύμφωνα με τον ψυχολόγο, ως πυροδότης μπορεί να λειτουργήσουν σημαντικές αλλαγές ζωής. Η συνταξιοδότηση, για παράδειγμα, συχνά αποδεικνύεται πολύ πιο δύσκολη ψυχολογικά απ’ όσο περίμενε κάποιος. Άνθρωποι που για δεκαετίες όριζαν την ταυτότητά τους μέσα από τη δουλειά, το κύρος και την καθημερινή πίεση, ξαφνικά βρίσκονται χωρίς δομή, πρόγραμμα και αίσθηση σκοπού. Κάπως έτσι, το ποτό μπορεί να αρχίσει να μπαίνει όλο και πιο συχνά στην καθημερινότητα.
Αντίστοιχα, το «άδειο σπίτι» όταν τα παιδιά φεύγουν, η μοναξιά, η φροντίδα ηλικιωμένων γονιών ή η συναισθηματική κόπωση αυτής της ηλικιακής φάσης μπορούν να ενισχύσουν την ανάγκη για μία εύκολη διέξοδο. Ένα ποτήρι το βράδυ για χαλάρωση μπορεί σταδιακά να μετατραπεί σε βασικό μηχανισμό αντιμετώπισης του άγχους ή της συναισθηματικής δυσφορίας.
Υπάρχει και κάτι ακόμη που κάνει την κατάσταση πιο δύσκολη: Tο ποτό μπορεί να μοιάζει κοινωνικά αποδεκτό, ακόμη και «δικαιολογημένο». Μετά από χρόνια δουλειάς, υποχρεώσεων και φροντίδας άλλων ανθρώπων, πολλοί λένε στον εαυτό τους ότι «το αξίζουν». Όμως όταν το αλκοόλ παύει να είναι επιλογή και γίνεται καθημερινό στήριγμα, τότε η γραμμή ανάμεσα στη συνήθεια και στο πρόβλημα αρχίζει να θολώνει.
Ο Dr. Arnold Washton επισημαίνει, επίσης, ότι πολλοί άνθρωποι πιστεύουν πως μπορούν να διαχειριστούν το αλκοόλ όπως όταν ήταν νεότεροι. Όμως, το σώμα αλλάζει με την ηλικία και ο οργανισμός μεταβολίζει διαφορετικά το αλκοόλ. Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και ποσότητες που παλαιότερα φαίνονταν «φυσιολογικές», πλέον μπορεί να επηρεάζουν περισσότερο τη διάθεση, την υγεία και τη συμπεριφορά.
Ένα ακόμη πρόβλημα είναι ότι πολλοί μεγαλύτεροι σε ηλικία άνθρωποι δεν αναγνωρίζουν τον εαυτό τους στην εικόνα της εξάρτησης. Θεωρούν ότι αφού παραμένουν λειτουργικοί, δεν υπάρχει σοβαρό θέμα. Έτσι, καθυστερούν να ζητήσουν βοήθεια μέχρι η κατάσταση να έχει προχωρήσει αρκετά.
Κι όμως, όπως τονίζει το άρθρο, τα προβλήματα με το αλκοόλ μετά τα 50 δεν είναι ούτε σπάνια ούτε ένδειξη προσωπικής αποτυχίας. Είναι μία κατάσταση που μπορεί να αντιμετωπιστεί, αρκεί να αναγνωριστεί εγκαίρως.
Διαβάστε επίσης
Μεθυσμένοι στο τιμόνι; Ξέρετε ότι το ασφαλιστήριο δεν σας καλύπτει;
Τι θα συμβεί αν κόψουμε απότομα το αλκοόλ; Ένας γιατρός προειδοποιεί για τους κινδύνους
