Στη Μπολοτάνα, ένα ορεινό χωριό περίπου 2.300 κατοίκων στη Σαρδηνία, οι ερευνητές αναζητούν κάτι περισσότερο από ιστορίες ανθρώπων που έσβησαν εκατό κεράκια. Εξετάζουν ένα ασυνήθιστο μοτίβο επιβίωσης, με τις γυναίκες να συγκεντρώνουν ιδιαίτερα υψηλές πιθανότητες να φτάσουν τα 100, εφόσον έχουν ήδη συμπληρώσει τα 70.
Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο Frontiers in Aging και συνυπογράφεται από τον S. Jay Olshansky, ομότιμο καθηγητή επιδημιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Ιλινόις στο Σικάγο. Σύμφωνα με την παρουσίαση του πανεπιστημίου, η εκτιμώμενη πιθανότητα διαμορφώθηκε στο 13,8%, έναντι περίπου 3,5% στην Ιταλία και 3,6% στις ΗΠΑ.
Τι σημαίνει το 13,8%
Το ποσοστό αφορά την επιβίωση από τα 70 έως τα 100 χρόνια, όχι το σύνολο των γυναικών του χωριού. Προκύπτει από δημογραφικούς υπολογισμούς με βάση τη θνησιμότητα της περιόδου 2021-2025 και δεν αποτελεί προσωπική πρόβλεψη για κάθε σημερινή 70χρονη.
Το υπολειπόμενο προσδόκιμο ζωής σε αυτή την ηλικία υπολογίστηκε σε περίπου 21 χρόνια για τις γυναίκες και 16 για τους άνδρες. Το εύρημα προσθέτει μια διαφορετική διάσταση στην εικόνα της Σαρδηνίας, της οποίας η αρχική «μπλε ζώνη» έγινε γνωστή ιδιαίτερα για τη μακροβιότητα των ανδρών.
Για να διερευνήσουν τη μακροζωία, οι επιστήμονες χρειάστηκε πρώτα να επιβεβαιώσουν τις ηλικίες. Διασταύρωσαν δημοτικά και εκκλησιαστικά αρχεία, συνδέοντας καταγραφές γεννήσεων, βαπτίσεων και θανάτων.
Σε ξεχωριστή ιστορική ανάλυση εντόπισαν 38 ανθρώπους που έφτασαν τα 100, μεταξύ 3.060 γεννημένων στη Μπολοτάνα την περίοδο 1900-1925. Η πληρότητα των αρχείων αποτελεί, κατά τον Δρ. Olshansky, ένα από τα σημαντικότερα πλεονεκτήματα της κοινότητας για την έρευνα: επιτρέπει να ελεγχθούν οι αναφορές για εξαιρετικά μεγάλες ηλικίες.
Στο τραπέζι: Όσπρια, λαχανικά και τοπικά προϊόντα
Το National Geographic εμπλουτίζει τη δημογραφική εικόνα με στοιχεία από την καθημερινότητα. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του, η ομάδα του ερευνητή Dan Buettner εξέτασε ιστορικές διατροφικές καταγραφές και συνομίλησε με γιατρούς του χωριού.
Η παραδοσιακή διατροφή βασιζόταν σε πολύ μεγάλο βαθμό σε φυτικά τρόφιμα: φασόλια, ζυμαρικά, πατάτες και λαχανικά από τους κήπους, με το ελαιόλαδο να έχει σταθερή θέση στη ζωή των ανθρώπων. Το κρέας καταναλωνόταν περίπου πέντε φορές τον μήνα, ενώ αρκετά προϊόντα προέρχονταν από την τοπική παραγωγή.
Κίνηση στις ανηφόρες, υποστήριξη στο σπίτι
Η σωματική δραστηριότητα εντάσσεται στις μετακινήσεις και στις δουλειές της ημέρας. Οι ανηφορικοί δρόμοι προσφέρουν συχνές αφορμές για περπάτημα, χωρίς να χρειάζεται οργανωμένη προπόνηση.
Σύμφωνα με το ίδιο ρεπορτάζ, διαφορετικές γενιές συνυπάρχουν στο σπίτι, μοιράζονται υποχρεώσεις και συμμετέχουν στη φροντίδα των παιδιών. Ο Buettner διατυπώνει την υπόθεση ότι η μεγαλύτερη συμμετοχή των ανδρών στις καθημερινές ευθύνες μπορεί να περιορίζει την επιβάρυνση των γυναικών.
Μια υποψήφια «μπλε ζώνη»
Με βάση τα παραπάνω, η Μπολοτάνα αποτελεί υποψήφια περιοχή εξαιρετικής μακροβιότητας. Ωστόσο, οι συγγραφείς ζητούν μεγαλύτερη διάρκεια παρακολούθησης πριν θεωρηθεί καθιερωμένη «μπλε ζώνη»: ο μικρός πληθυσμός δημιουργεί στατιστική αβεβαιότητα, ενώ το πλεονέκτημα ήταν λιγότερο έντονο στην ανάλυση της περιόδου 2015-2019.
Η έρευνα τεκμηριώνει ένα δημογραφικό φαινόμενο αλλά δεν απομονώνει την επίδραση της διατροφής, της κίνησης, των κοινωνικών δεσμών ή της γενετικής. Το επόμενο βήμα είναι να διαπιστωθεί ποιοι παράγοντες συμβάλλουν και σε ποιον βαθμό.
Διαβάστε επίσης
2 τεστ δύναμης που προβλέπουν την μακροζωία σε γυναίκες άνω των 60
Αιωνόβιοι: Ποια χώρα μας δίνει τα καλύτερα μαθήματα μακροζωίας
117 ετών έγινε η Έθελ, η γηραιότερη γυναίκα στον κόσμο – Οι 3 συμβουλές της για μακροζωία
