Έχετε σκεφτεί ποτέ αν η σειρά με την οποία τρώμε τα τρόφιμα στο πιάτο μας επηρεάζει το σάκχαρο; Νέα μελέτη σε ποντίκια δίνει ενδιαφέροντα στοιχεία για το πώς η κατανάλωση ελαιόλαδου πριν από τους υδατάνθρακες μπορεί να επηρεάζει την άνοδο της γλυκόζης μετά το γεύμα.
Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Diabetes, έδειξε ότι όταν τα πειραματόζωα κατανάλωναν ελαιόλαδο πριν από τη γλυκόζη, το σάκχαρό τους αυξανόταν πιο αργά τις πρώτες στιγμές μετά τη λήψη της. Παράλληλα, καθυστερούσε η μεταφορά του περιεχομένου του στομάχου προς το έντερο.
Τα αποτελέσματα δεν αποτελούν ακόμη διατροφική σύσταση για τους ανθρώπους. Προσφέρουν, ωστόσο, σύμφωνα με τους ερευνητές, μία πιθανή βιολογική εξήγηση για ευρήματα προηγούμενων κλινικών μελετών, σύμφωνα με τα οποία η κατανάλωση λαχανικών, πρωτεΐνης ή λίπους πριν από τους υδατάνθρακες μπορεί να περιορίζει την απότομη αύξηση της γλυκόζης μετά το φαγητό.
Πρώτα ελαιόλαδο ή πρώτα γλυκόζη;
Η διεθνής ερευνητική ομάδα θέλησε να εξετάσει τι ακριβώς συμβαίνει στον οργανισμό όταν αλλάζει η σειρά κατανάλωσης των θρεπτικών συστατικών.
Οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν ποντίκια που είχαν παραμείνει νηστικά κατά τη διάρκεια της νύχτας και τα χώρισαν σε τρεις ομάδες. Στην πρώτη έδωσαν νερό και στη συνέχεια γλυκόζη. Στη δεύτερη έδωσαν ελαιόλαδο και, 15 λεπτά αργότερα, γλυκόζη, ενώ στην τρίτη αντιστράφηκε η σειρά: Πρώτα γλυκόζη και έπειτα από 15 λεπτά ελαιόλαδο. Στη συνέχεια μέτρησαν τη γλυκόζη στο αίμα, την ινσουλίνη και μια σειρά ορμονών που συμμετέχουν στον έλεγχο του σακχάρου και της πέψης, μεταξύ των οποίων η GLP-1.
Τα πειράματα επαναλήφθηκαν και σε ποντίκια με διαβήτη τύπου 2 ή σοβαρή έλλειψη ινσουλίνης, ενώ οι ερευνητές δοκίμασαν και άλλα διατροφικά λίπη, ώστε να διαπιστώσουν εάν το φαινόμενο αφορούσε αποκλειστικά το ελαιόλαδο.
Τι συνέβη όταν το λίπος προηγήθηκε
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η χορήγηση ελαιολάδου πριν και όχι μετά τη γλυκόζη περιόρισε την αρχική απότομη αύξηση του σακχάρου και επιβράδυνε την κένωση του στομάχου. Παράλληλα, όταν το λίπος δόθηκε πρώτο, αυξήθηκε η πρώιμη έκκριση τριών ορμονών –της γλυκαγόνης, της GIP και της GLP-1– που συμμετέχουν με διαφορετικούς τρόπους στη ρύθμιση του μεταβολισμού και της γλυκόζης.
Όπως αναφέρουν οι ερευνητές στο Diabetes, τα συγκεκριμένα αποτελέσματα διατηρήθηκαν ακόμη και στα πειραματόζωα με διαβήτη τύπου 2 και σοβαρή ανεπάρκεια ινσουλίνης.
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα ευρήματα αφορούσε τη γλυκαγόνη. Πρόκειται για ορμόνη που είναι περισσότερο γνωστή επειδή αυξάνει τη γλυκόζη στο αίμα. Στα συγκεκριμένα πειράματα, όμως, οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι φαίνεται να συμμετέχει, μαζί με την GLP-1, στον μηχανισμό μέσω του οποίου η προηγούμενη κατανάλωση λίπους περιορίζει την αρχική άνοδο του σακχάρου.
Τα πειράματα έδειξαν επίσης πιθανή συμμετοχή του πνευμονογαστρικού νεύρου, μιας βασικής «γραμμής επικοινωνίας» ανάμεσα στον εγκέφαλο και όργανα του πεπτικού συστήματος.
Γιατί μπορεί να έχει σημασία η σειρά του φαγητού
«Η ομάδα μας ενδιαφέρεται εδώ και καιρό για πρακτικές διατροφικές προσεγγίσεις που οι άνθρωποι μπορούν να ακολουθούν στην καθημερινή ζωή», εξηγεί ο Daisuke Yabe του Πανεπιστημίου του Κιότο, ένας από τους επικεφαλής της μελέτης.
Όπως σημειώνει, η αλλαγή της σειράς των τροφίμων παρουσιάζει ενδιαφέρον επειδή δεν απαιτεί τον αποκλεισμό ολόκληρων ομάδων τροφίμων, αλλά απλώς διαφορετικό τρόπο κατανάλωσης ενός γεύματος.
Σύμφωνα με τον ίδιο, τα νέα ευρήματα υποδηλώνουν ότι η σειρά με την οποία τα θρεπτικά συστατικά φτάνουν στο έντερο μπορεί να ενεργοποιεί μια συντονισμένη αντίδραση ορμονών και νευρικού συστήματος, η οποία επηρεάζει το πόσο γρήγορα το στομάχι προωθεί τη γλυκόζη προς το έντερο.
Οι ερευνητές τονίζουν, ωστόσο, ότι πρόκειται για πειραματική μελέτη σε ζώα. Το επόμενο κρίσιμο βήμα είναι να διερευνηθεί σε κλινικές μελέτες εάν και σε ποιο βαθμό ο ίδιος μηχανισμός λειτουργεί στους ανθρώπους.
Τα αποτελέσματα, επομένως, δεν σημαίνουν ότι η κατανάλωση μίας κουταλιάς ελαιολάδου πριν από ένα γεύμα αποτελεί αποδεδειγμένο τρόπο ελέγχου του σακχάρου. Ενισχύουν, όμως, σύμφωνα με τους επιστήμονες, το ενδιαφέρον για μια πολύ απλή ερώτηση που μπορεί να έχει πρακτική αξία: Μήπως η σειρά με την οποία φτάνουν τα τρόφιμα στο πιάτο – και τελικά στο έντερο – έχει μεγαλύτερη σημασία απ’ όσο πιστεύαμε;
Διαβάστε επίσης
To τρόφιμο – βάλσαμο για την καρδιά που συστήνει ο γιατρός – Μισή κουταλιά την ημέρα κάνει θαύματα
Το ελληνικό ελαιόλαδο που «φρενάρει» τον καρκίνο παχέος εντέρου – Κλειδί η ελαιοκανθάλη
