Ο σακχαρώδης διαβήτης αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα και ταχέως αυξανόμενα προβλήματα δημόσιας υγείας. Ο επιπολασμός της νόσου αυξάνεται σταθερά – υπολογίζεται ότι πάνω από 9-10% του ενήλικου πληθυσμού στην Ελλάδα πάσχει από τη νόσο. Ένα σημαντικό ποσοστό του πληθυσμού παρουσιάζει προδιαβήτη, γεγονός που προοιωνίζεται περαιτέρω αύξηση των ασθενών τα επόμενα έτη. Παράλληλα, η γήρανση του πληθυσμού, η παχυσαρκία και η πολυνοσηρότητα οδηγούν σε αύξηση των ασθενών με επιπλοκές, ανάγκη εντατικοποίησης της θεραπείας και χρήση σύγχρονων τεχνολογιών (αντλίες ινσουλίνης, συστήματα συνεχούς καταγραφής γλυκόζης). Με τις ανάγκες των ανθρώπων με σακχαρώδη διαβήτη να αυξάνονται διαρκώς, η επάρκεια των εξειδικευμένων δομών και του ιατρικού προσωπικού που καλείται να παρακολουθεί τους ασθενείς αναδεικνύεται σε κρίσιμο ζήτημα για το σύστημα υγείας. Τα Διαβητολογικά Κέντρα και Ιατρεία βρίσκονται αντιμέτωπα με σοβαρές ελλείψεις προσωπικού, ενώ τα εμπόδια στην εκπαίδευση και την εξειδίκευση νέων γιατρών δυσχεραίνουν την ανανέωση του ανθρώπινου δυναμικού. Την ίδια στιγμή, οι γεωγραφικές ανισότητες στερούν από πολλούς ασθενείς, ιδίως στην περιφέρεια, την ισότιμη πρόσβαση σε εξειδικευμένη φροντίδα.
Τον κώδωνα του κινδύνου για τη βιωσιμότητα της διαβητολογικής φροντίδας, τόσο σήμερα όσο και τα επόμενα χρόνια, κρούουν τέσσερις επιστημονικοί και συλλογικοί φορείς, ζητώντας από την Πολιτεία συντονισμένες παρεμβάσεις για τη στελέχωση των δομών, την άρση των εμποδίων στην εξειδίκευση και τη διασφάλιση της συνέχειας της περίθαλψης. Τα κοινά αιτήματα παρουσιάστηκαν χθες σε συνέντευξη Τύπου από τους προέδρους της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας (ΕΔΕ), της Ελληνικής Ενδοκρινολογικής Εταιρείας – Πανελλήνιας Ένωσης Ενδοκρινολόγων (ΕΕΕ-ΠΕΕ), της Ελληνικής Εταιρείας Μελέτης και Εκπαίδευσης για τον Σακχαρώδη Διαβήτη (ΕΛΕΜΕΔ) και της Ελληνικής Ομοσπονδίας για τον Διαβήτη (ΕΛΟΔΙ).
Η βιωσιμότητα της διαβητολογικής φροντίδας προϋποθέτει επαρκώς στελεχωμένα Διαβητολογικά Κέντρα και συνεχή εκπαίδευση νέων ιατρών επισήμανε ο κ. Κωνσταντίνος Μακρυλάκης, Καθηγητής Παθολογίας-Μεταβολικών Νοσημάτων, Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ, Α΄Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο, ΓΝΑ «ΛΑΪΚΟ», Πρόεδρος της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας – ΕΔΕ. «Η υποστελέχωση και τα εμπόδια στην έναρξη της εξειδίκευσης στον Σακχαρώδη Διαβήτη δυσχεραίνουν την ανανέωση του ανθρώπινου δυναμικού και απειλούν τη συνέχεια της εξειδικευμένης φροντίδας. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η κατάσταση στην Περιφέρεια, όπου οι διαθέσιμες δομές και οι δυνατότητες πρόσβασης είναι ήδη ελλιπείς. Οι περιορισμοί στις εκπαιδευτικές άδειες, οι καθυστερήσεις στις προκηρύξεις και στις τοποθετήσεις και οι δυσκολίες εξασφάλισης θέσεων εξειδίκευσης χρειάζονται συντονισμένη αντιμετώπιση» ανέφερε. Καταλήγοντας ο κ. Μακρυλάκης τόνισε: «Η Ελληνική Διαβητολογική Εταιρεία ζητά ένα συνεκτικό σχέδιο στελέχωσης, λειτουργικές διαδικασίες εκπαίδευσης παθολόγων και παιδιάτρων και σαφή χρονοδιαγράμματα για την ολοκλήρωση των διοικητικών ενεργειών. Η επένδυση στους επαγγελματίες υγείας αποτελεί επένδυση στην έγκαιρη αντιμετώπιση των επιπλοκών, στην ποιότητα ζωής των ανθρώπων με Διαβήτη και στην ισότιμη πρόσβαση στη φροντίδα, ανεξάρτητα από τον τόπο κατοικίας».
Από τα αριστερά οι Κωνσταντίνος Μακρυλάκης, Καθηγητής Παθολογίας-Μεταβολικών Νοσημάτων, Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ, Α΄Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο, ΓΝΑ «ΛΑΪΚΟ», Πρόεδρος της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας – ΕΔΕ, Σοφία Τσιακάλου, Πρόεδρος της Ελληνικής Ομοσπονδίας Διαβήτη, Κυριάκος Καζάκος, Ομότιμος Καθηγητής Παθολογίας και Σακχαρώδη Διαβήτη, Διεθνές Πανεπιστήμιο της Ελλάδος, Πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Μελέτης και Εκπαίδευσης για τον Σακχαρώδη Διαβήτη και Νεοκλής Γεωργόπουλος, Ομότιμος Καθηγητής Ενδοκρινολογίας, Ενδοκρινολογίας Αναπαραγωγής, Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Πατρών, Πρόεδρος της Ελληνικής Ενδοκρινολογικής Εταιρείας – Πανελλήνιας Ένωσης Ενδοκρινολόγων
Στη σημασία και στον ρόλο των Διαβητολογικών Κέντρων αναφέρθηκε ο κ. Νεοκλής Γεωργόπουλος, Ομότιμος Καθηγητής Ενδοκρινολογίας & Αναπαραγωγής, Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Πατρών, Πρόεδρος της Ελληνικής Ενδοκρινολογικής Εταιρείας – Πανελλήνιας Ένωσης Ενδοκρινολόγων (ΕΕΕ-ΠΕΕ). «Τα Διαβητολογικά Κέντρα είναι λειτουργικές νοσοκομειακές δομές που αποτελούν βασικούς πυλώνες εξειδικευμένης φροντίδας των ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη, διασφαλίζοντας την ολοκληρωμένη αντιμετώπιση και παρακολούθησή τους. Στελεχώνονται από ενδοκρινολόγους και παθολόγους ή παιδιάτρους με εξειδίκευση στον Σακχαρώδη Διαβήτη, καθώς και από κατάλληλα εκπαιδευμένο προσωπικό. Παράλληλα, επιτελούν σημαντικό εκπαιδευτικό έργο, παρέχοντας εξειδίκευση σε ιατρούς του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και εκπαίδευση σε άλλους επαγγελματίες υγείας» σημείωσε.
Στην παροχή φροντίδας συμβάλλουν επίσης τα Διαβητολογικά Ιατρεία – συμπλήρωσε ο Πρόεδρος της ΕΕΕ-ΠΕΕ – στελεχωμένα από εξειδικευμένους ιατρούς, τα οποία διευρύνουν την πρόσβαση των ασθενών σε υπηρεσίες υγείας, χωρίς να διαθέτουν τον εκπαιδευτικό ρόλο των Διαβητολογικών Κέντρων. Το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας τους ανανεώθηκε το 2023, ενώ από το 2024 προβλέπεται η ένταξη Ιατρείων Παχυσαρκίας για ενήλικες και παιδιά. «Η ενίσχυση αυτών των δομών αποτελεί ουσιαστική επένδυση στην ποιότητα της περίθαλψης και στη δημόσια υγεία» κατέληξε ο κ. Γεωργόπουλος.
Την ενίσχυση και ανανέωση του ανθρώπινου δυναμικού των Διαβητολογικών Κέντρων ζήτησε ο κ. Κυριάκος Καζάκος, Ομότιμος Καθηγητής Παθολογίας και Σακχαρώδη Διαβήτη, Διεθνές Πανεπιστήμιο της Ελλάδος, Πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Μελέτης και Εκπαίδευσης για τον Σακχαρώδη Διαβήτη (ΕΛΕΜΕΔ). Όπως ανέφερε, «η βιωσιμότητα των Διαβητολογικών Κέντρων προϋποθέτει επαρκές προσωπικό, συνεχή εκπαίδευση και έγκαιρη ανανέωση του ανθρώπινου δυναμικού τους. Η υποστελέχωση επιβαρύνει τις ομάδες φροντίδας και περιορίζει τον διαθέσιμο χρόνο για παρακολούθηση, εκπαίδευση των ασθενών και πρόληψη των επιπλοκών. Ιδιαίτερη μέριμνα απαιτείται για την περιφέρεια και τις παιδιατρικές δομές». Ο Πρόεδρος της ΕΛΕΜΕΔ υπογράμμισε την ανάγκη για «συστηματική καταγραφή των αναγκών και των αναμενόμενων αποχωρήσεων, έγκαιρη κάλυψη των κενών και σχεδιασμό για την ένταξη νέων εξειδικευμένων ιατρών στις υπηρεσίες Διαβήτη». Ομοίως, επισήμανε την ανάγκη ενίσχυσης των διεπιστημονικών ομάδων με νοσηλευτές, διαιτολόγους, επισκέπτες υγείας και άλλους επαγγελματίες υγείας, καθώς και καθιέρωσης οργανωμένου πλαισίου εκπαίδευσης και αναγνώρισης του ρόλου του εκπαιδευτή Διαβήτη. «Η επένδυση στους ανθρώπους των δομών αποτελεί προϋπόθεση για συνεχή, ποιοτική και ισότιμη φροντίδα», σημείωσε ο κ. Καζάκος.
Από την πλευρά των ασθενών η κυρία Σοφία Τσιακάλου, Πρόεδρος της Ελληνικής Ομοσπονδίας Διαβήτη (ΕΛΟΔΙ), ανέφερε ότι «η Ελληνική Ομοσπονδία για τον Διαβήτη διεκδικεί την ενίσχυση και τη βιωσιμότητα των Διαβητολογικών Κέντρων και Ιατρείων σε όλη τη χώρα. Η πρόσβαση στην κατάλληλη φροντίδα δεν μπορεί να εξαρτάται από τον τόπο κατοικίας. Είναι δικαίωμα κάθε ανθρώπου με Διαβήτη. Διεκδικούμε επαρκώς στελεχωμένες, λειτουργικές και γεωγραφικά προσβάσιμες δομές, με εξειδικευμένο προσωπικό και διεπιστημονικές ομάδες φροντίδας». Όπως εξήγησε η Πρόεδρος της ΕΛΟΔΙ, «ο Διαβήτης είναι μια πολυπαραγοντική και σύνθετη νόσος, που απαιτεί ολιστική αντιμετώπιση και τη συνεργασία διεπιστημονικών ομάδων επαγγελματιών υγείας. Η έλλειψη εξειδικευμένων ιατρών και η υποστελέχωση των δομών υπονομεύουν τη δυνατότητα ολοκληρωμένης φροντίδας. Ιδιαίτερα στην περιφέρεια, οι άνθρωποι με Διαβήτη αναγκάζονται συχνά να μετακινούνται σε μεγάλα αστικά κέντρα για την αναγκαία παρακολούθησή τους. Σε μια περίοδο οικονομικής πίεσης για τα νοικοκυριά, το κόστος αυτών των μετακινήσεων αποτελεί πρόσθετο εμπόδιο στην πρόσβαση στην υγεία».
Οι εκπρόσωποι των τεσσάρων φορέων κρούουν, ζητούν:
α) να αρθούν τα εμπόδια στις εκπαιδευτικές άδειες των ιατρών ΕΣΥ επί θητεία,
β) να ολοκληρωθούν οι εκκρεμείς εγκρίσεις για τους ιδιώτες,
γ) να επανεξεταστεί ο αριθμός των θέσεων εξειδίκευσης και
δ) να διαμορφωθεί πλαίσιο εκπαίδευσης και αναγνώρισης των εκπαιδευτών Διαβήτη.
Διαβάστε επίσης
Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. – ΕΟΠΥΥ: Ουσιαστικός διάλογος για τις ανάγκες των ατόμων με σακχαρώδη διαβήτη
