Ποιότητα φαγητού, επάρκεια νοσηλευτικού προσωπικού, καθαριότητα είναι οι τρεις βασικοί τομείς που χρήζουν βελτίωσης στα νοσοκομεία του Εθνικού Συστήματος Υγείας (ΕΣΥ), όπως προκύπτει από τα δεδομένα του Ψηφιακού Εργαλείου Αξιολόγησης, τα οποία κοινοποιεί η Ένωση Ασθενών Ελλάδος, η οποία συνδυάζοντας ταυτόχρονα δικά της στοιχεία από το Health IQ, εξάγει σημαντικά συμπεράσματα για την εμπειρία του Έλληνα ασθενή.
Το Ψηφιακό Εργαλείο Αξιολόγησης καταγράφει την εμπειρία των ασθενών μετά τη νοσηλεία τους στα νοσοκομεία του ΕΣΥ, μέσω σύντομου ερωτηματολογίου που αποστέλλεται με SMS σε πολίτες άνω των 18 ετών, οι οποίοι έχουν νοσηλευτεί τουλάχιστον μία ημέρα. Με τον τρόπο αυτό, η εμπειρία των ασθενών μετατρέπεται σε μετρήσιμη πληροφορία, η οποία καταγράφεται σε πραγματικό χρόνο και μπορεί να αξιοποιηθεί από το Υπουργείο Υγείας, τις Υγειονομικές Περιφέρειες και τις διοικήσεις των νοσοκομείων για την παρακολούθηση της ποιότητας των υπηρεσιών και τον σχεδιασμό στοχευμένων παρεμβάσεων βελτίωσης.
Τα νεότερα αποτελέσματα που μοιράζεται η Ένωση Ασθενών αφορούν στην περίοδο από την έναρξη εφαρμογής του εργαλείου, στις 14 Ιουλίου 2025, έως τις 28 Απριλίου 2026. Στο διάστημα αυτό απεστάλησαν 316.444 SMS, συμπληρώθηκαν 57.525 ερωτηματολόγια, το ποσοστό απόκρισης ανήλθε σε 18,2% και ο γενικός μέσος όρος ικανοποίησης διαμορφώθηκε σε 4,09/5.
«Το ποσοστό ανταπόκρισης είναι ικανοποιητικό ως αφετηρία και παραμένει ουσιαστικά σταθερό σε σχέση με τα πρώτα αποτελέσματα που δημοσιεύτηκαν τον Οκτώβριο του 2025», σημειώνει η Ένωση σε ανακοίνωσή της και προσθέτει σε σχέση με την ανάγκη για επέκταση του ψηφιακού εργαλείου:
«Είναι, όμως ενθαρρυντικό ότι παράγει πλέον μια πιο ώριμη και αξιόπιστη εικόνα για την εμπειρία των ασθενών στο ΕΣΥ. Η αύξηση του δείγματος ενισχύει τη σημασία των ευρημάτων και επιτρέπει πιο τεκμηριωμένη παρακολούθηση ανά άξονα, νοσοκομείο, κλινική και χρονική περίοδο.
Σε αυτό το σημείο λοιπόν θα πρέπει να επιδιωχθεί η περαιτέρω αύξησή της ανταπόκρισης και να μελετηθούν δημογραφικά χαρακτηριστικά, ώστε να διερευνηθεί κατά πόσο ασθενείς που αντιμετώπισαν προβλήματα κατά τη νοσηλεία τους, ασθενείς μεγαλύτερης ηλικίας ή πολίτες με χαμηλότερη ψηφιακή εξοικείωση συμμετέχουν λιγότερο στη διαδικασία αξιολόγησης. Η αντιπροσωπευτικότητα της συμμετοχής είναι κρίσιμη, ώστε η φωνή που αποτυπώνεται να αντανακλά όσο το δυνατόν πληρέστερα την πραγματική εμπειρία των ασθενών.
Οι απαντήσεις επιβεβαιώνουν τη χρησιμότητα του εργαλείου και δείχνουν την αξία της περαιτέρω επέκτασής του. Στο πλαίσιο αυτό, είναι σημαντικό να ολοκληρωθεί η υλοποίηση αντίστοιχων εργαλείων για τις επισκέψεις στα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών, τις ογκολογικές και παιδιατρικές νοσηλείες και τα εξωτερικά ιατρεία. Η συνολική αξιολόγηση των υπηρεσιών υγείας προϋποθέτει δεδομένα για όλα τα κρίσιμα σημεία επαφής του πολίτη με το σύστημα: από την πρόσβαση και την αναμονή μέχρι τη νοσηλεία, το εξιτήριο, τη συνέχεια της φροντίδας και την υποστήριξη μετά την αποχώρηση από το νοσοκομείο».
Τα δυνατά και αδύναμα σημεία του ΕΣΥ
Η γενική αποτίμηση της παρεχόμενης φροντίδας παραμένει σταθερά υψηλή, με γενικό μέσο όρο ικανοποίησης 4,09/5, επιβεβαιώνοντας ότι το ΕΣΥ εξακολουθεί να διαθέτει ισχυρή βάση λειτουργίας και σημαντική ικανότητα ανταπόκρισης στις ανάγκες των ασθενών. Η σταθερότητα των αποτελεσμάτων, σε ένα σημαντικά διευρυμένο δείγμα απαντήσεων, ενισχύει την αξιοπιστία των ευρημάτων και δείχνει ότι, παρά τις διαχρονικές πιέσεις και τις οργανωτικές προκλήσεις, η νοσοκομειακή φροντίδα αξιολογείται συνολικά θετικά από τους πολίτες. Το στοιχείο αυτό αποτελεί σημαντική αφετηρία για τη συστηματική βελτίωση των υπηρεσιών, με έμφαση στα πεδία όπου καταγράφονται χαμηλότερες επιδόσεις.
Μετά την πρόσβαση στη νοσοκομειακή φροντίδα, οι ασθενείς καταγράφουν υψηλό βαθμό ικανοποίησης σε κρίσιμες πτυχές της φροντίδας. Η εμπιστοσύνη στους θεράποντες ιατρούς φτάνει στο 86%, η ευγένεια και ο σεβασμός από το ιατρικό προσωπικό στο 87%, η εμπιστοσύνη στο νοσηλευτικό προσωπικό στο 81% και η ευγένεια και ο σεβασμός από το νοσηλευτικό προσωπικό στο 84%. Τα στοιχεία αυτά αναδεικνύουν το υψηλό επιστημονικό επίπεδο και την καθημερινή προσπάθεια των ανθρώπων του ΕΣΥ, σε ένα περιβάλλον με μεγάλες απαιτήσεις, αυξημένη πίεση και διαχρονικές οργανωτικές δυσκολίες.
«Το συμπέρασμα που προκύπτει είναι σαφές: οι ασθενείς εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην πρόσβαση, ωστόσο, όταν καταφέρουν να αποκτήσουν πρόσβαση στη νοσοκομειακή φροντίδα, δηλώνουν σε μεγάλο βαθμό ικανοποιημένοι από την εμπειρία τους. Ανάλογα ευρήματα προέκυψαν και από την έρευνα που πραγματοποίησε η Ένωση Ασθενών Ελλάδας σε συνεργασία με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας για την εμπειρία των ασθενών στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας, με 2.511 συμμετέχοντες από όλη τη χώρα, στο πλαίσιο του προγράμματος Health-IQ. Και σε αυτή την περίπτωση, οι πολίτες αξιολόγησαν θετικά την επαφή τους με τους επαγγελματίες υγείας, ενώ ανέδειξαν δυσκολίες στην πρόσβαση, στον συντονισμό, στη συνέχεια της φροντίδας και στην επαρκή ενημέρωση», σημειώνει η Ένωση Ασθενών.
Την ίδια στιγμή, τα ευρήματα αναδεικνύουν συγκεκριμένες αδυναμίες στη λειτουργία του συστήματος και δείχνουν με σαφήνεια τα πεδία όπου χρειάζονται άμεσες και στοχευμένες παρεμβάσεις. Η ποιότητα φαγητού συγκεντρώνει θετικές αξιολογήσεις από το 49% των ασθενών, η αριθμητική επάρκεια του νοσηλευτικού προσωπικού από το 62%, η καθαριότητα του θαλάμου νοσηλείας από το 71% και η καθαριότητα των υπόλοιπων χώρων από το 68%. Τα ζητήματα αυτά επηρεάζουν άμεσα την καθημερινή εμπειρία, την ασφάλεια, την αξιοπρέπεια και την εμπιστοσύνη των ασθενών στο σύστημα υγείας.
Σημαντικά περιθώρια βελτίωσης καταγράφονται και σε πεδία που συνδέονται με την ασθενοκεντρική φροντίδα. Η παροχή βοήθειας και υποστήριξης για ζητήματα ψυχολογικής φύσης αξιολογείται θετικά από το 51% των ασθενών, η συμμετοχή του ασθενή στη διαμόρφωση αποφάσεων σχετικά με τη φροντίδα και τη θεραπεία από το 62% και η ενημέρωση για κινδύνους, επιπλοκές και διαθέσιμες εναλλακτικές ιατρικής πράξης από το 70%. Η ουσιαστική ενημέρωση, η συμμετοχή στις αποφάσεις και η ψυχολογική υποστήριξη αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για ασφαλή, αξιοπρεπή και ολοκληρωμένη φροντίδα.
Δεν είναι γνωστά τα γραφεία προστασίας δικαιωμάτων ασθενών
Επιπλέον, μόνο το 11% των ασθενών δήλωσε ότι έλαβε ενημέρωση για κοινωνικές υπηρεσίες ή επιδόματα και το 28% ότι έλαβε ενημέρωση για πρόσθετες υπηρεσίες, όπως νοσηλευτές κατ’ οίκον, φυσικοθεραπευτές ή συλλόγους ασθενών. Τα στοιχεία αυτά δείχνουν την ανάγκη για καλύτερη συνέχεια της φροντίδας και πιο συστηματική καθοδήγηση των ασθενών μετά την αποχώρηση από το νοσοκομείο.
Αντίστοιχα, παρατηρείται χαμηλή αναγνωρισιμότητα των Γραφείων Προστασίας Δικαιωμάτων Ληπτών Υπηρεσιών Υγείας. Μόνο το 15% των ασθενών δηλώνει ότι ενημερώθηκε από το νοσοκομείο για την ύπαρξή τους, ενώ το 52% αγνοεί την ύπαρξη και τον ρόλο τους. Από όσους απευθύνθηκαν στα Γραφεία, το 79% έδωσε βαθμολογία 4 ή 5 στον βαθμό εξυπηρέτησης. Τα Γραφεία μπορούν να λειτουργήσουν ως κρίσιμος μηχανισμός ενημέρωσης, διαμεσολάβησης, καταγραφής προβλημάτων και προστασίας των δικαιωμάτων των ασθενών. Η ενίσχυση και η ορατότητά τους μέσα στα νοσοκομεία είναι αναγκαία.
«Για την Ένωση Ασθενών Ελλάδας, το Ψηφιακό Εργαλείο Αξιολόγησης πρέπει να αξιοποιηθεί ως μηχανισμός βελτίωσης της ποιότητας της φροντίδας. Χρειάζεται τα αποτελέσματα να δημοσιοποιούνται σε τακτική βάση, να αναλύονται ανά κλινική, νοσοκομείο, Υγειονομική Περιφέρεια, να συνδέονται με συγκεκριμένα σχέδια βελτίωσης και να παρακολουθείται η αποτελεσματικότητα των παρεμβάσεων που λαμβάνονται», σημειώνει στην ανακοίνωσή της η Ένωση Ασθενών Ελλάδος.
Διαβάστε επίσης
Τι βαθμό έβαλαν οι πολίτες στα νοσοκομεία – Πού πήραν «άριστα» και πού κάτω από τη βάση
