Αύξηση παρουσιάζει τους τελευταίους μήνες ο αριθμός των περιστατικών γαστρεντερίτιδας και ιογενών λοιμώξεων, καταστάσεις που συχνά συνοδεύονται από αφυδάτωση δηλαδή μεγάλη απώλεια υγρών. Αν και συνήθως αντιμετωπίζονται ως παροδικά προβλήματα, δεν θα πρέπει να υποτιμώνται, καθώς μπορεί να οδηγήσουν σε σοβαρή αφυδάτωση και να επηρεάσουν ουσιαστικά τη συνολική λειτουργία του οργανισμού, τη σωματική αντοχή και την καθημερινή ευεξία.
Που οφείλεται η οξεία ιογενής γαστρεντερίτιδα και ποια είναι η καταλληλότερη μέθοδος αντιμετώπισής της; Στους ενήλικες, η πιο συνηθισμένη αιτία είναι η λοίμωξη από νοροϊούς, ενώ στα παιδιά από ροταϊούς εξηγεί ο δρ. Κωνσταντίνος Χ. Δελής, Διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών και Διευθυντής Γαστρεντερολόγος στο Metropolitan Hospital.
Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος όταν τα συμπτώματα είναι έντονα ή παρατεταμένα, ιδιαίτερα σε ευάλωτες ομάδες πληθυσμού, όπως τα παιδιά, οι ηλικιωμένοι και τα άτομα με χρόνια νοσήματα.
Η διάρροια και οι έμετοι, που συχνά σχετίζονται με διαταραχή της εντερικής μικροχλωρίδας, δεν προκαλούν μόνο σωματική δυσφορία. Η ταχεία απώλεια υγρών μπορεί να αποδιοργανώσει τη φυσιολογική ισορροπία του οργανισμού, οδηγώντας σε κόπωση, αδυναμία, δυσκολία συγκέντρωσης και μειωμένη αντοχή, ιδίως σε άτομα με απαιτητική καθημερινότητα. «Η αφυδάτωση κατά τη διάρκεια μιας γαστρεντερίτιδας μπορεί να προκύψει λόγω των εμετών και της διάρροιας. Περισσότερο κινδυνεύουν οι ακραίες ηλικιακές ομάδες, δηλαδή οι ηλικιωμένοι και τα παιδιά. Εκδηλώνεται συνήθως με αίσθημα δίψας, ζάλης, σύγχυσης, κόπωσης και αδυναμίας. Το δέρμα γίνεται ξηρό, ενώ τα ούρα είναι πυκνά με σκούρο κίτρινο χρώμα» εξηγεί ο δρ Δελής.
Ο κίνδυνος αφυδάτωσης αυξάνεται περαιτέρω σε περιπτώσεις επαναλαμβανόμενων εμέτων ή έντονης εφίδρωσης, είτε λόγω άσκησης είτε λόγω βαριάς σωματικής εργασίας. Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο οργανισμός δεν χάνει μόνο νερό, αλλά και βασικούς ηλεκτρολύτες, όπως το νάτριο και το χλώριο, που είναι απαραίτητοι για τη σωστή λειτουργία των κυττάρων, τη μετάδοση των νευρικών σημάτων και τη μυϊκή σύσπαση.
Η έλλειψη ηλεκτρολυτών μπορεί να εκδηλωθεί με πονοκέφαλο, ζάλη, μυϊκές κράμπες, αίσθημα εξάντλησης και μειωμένη φυσική αντοχή. Για τον λόγο αυτό, η αντιμετώπιση της αφυδάτωσης δεν περιορίζεται μόνο στην κατανάλωση νερού, αλλά απαιτεί συνολική υποστήριξη της ενυδάτωσης και της ηλεκτρολυτικής ισορροπίας.
Τι να κάνουμε
Σε περιπτώσεις γαστρεντερικών διαταραχών, ιδιαίτερη σημασία έχει και η αποκατάσταση της εντερικής μικροχλωρίδας. Η ισορροπία του εντέρου παίζει καθοριστικό ρόλο στη συνολική υγεία, καθώς επηρεάζει την πέψη, τη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος και τη γενικότερη αίσθηση ευεξίας.
«Ο πιο σημαντικός στόχος της θεραπείας είναι να διατηρηθεί ο ασθενής ενυδατωμένος και, σε περίπτωση αφυδάτωσης, να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά η απώλεια υγρών και ηλεκτρολυτών. Η θεραπεία αρχικά περιλαμβάνει τη λήψη αρκετών υγρών. Στις ήπιες ή μέτριες καταστάσεις, η ενυδάτωση μπορεί, συνήθως, να επιτευχθεί με τη χορήγηση ειδικών πόσιμων διαλυμάτων αλάτων και ζάχαρης» εξηγεί ο δρ Δελλής.
Η έγκαιρη αναγνώριση των συμπτωμάτων και η σωστή υποστήριξη του οργανισμού μπορούν να συμβάλουν καθοριστικά στη γρηγορότερη ανάρρωση και στη μείωση των επιπτώσεων που μπορεί να έχει η αφυδάτωση στην καθημερινότητα.
«Εάν έχουμε προσβληθεί από ιογενή γαστρεντερίτιδα συνιστάται να παραμείνουμε στο σπίτι έως ότου αυτή κάνει τον κύκλο της. Με την ανάπαυση επιταχύνουμε την ανάρρωση, αλλά και εμποδίζουμε τη μετάδοση του ιού σε άλλους ανθρώπους, δεδομένου ότι οι ιοί αποβάλλονται στα κόπρανα και στους εμετούς των ασθενών. Οι ιοί μπορούν να επιβιώνουν σε επιφάνειες έως και 72 ώρες, ενώ ακόμα και μικρή ποσότητα από αυτούς αρκεί για να μολυνθεί κάποιος που βρίσκεται στον ίδιο χώρο» εξηγεί ο δρ Δελλής.
Διαβάστε επίσης
Γιατί δεν «σηκώνουμε» το αλκοόλ όσο μεγαλώνουμε; Ένας επιστήμονας εξηγεί
Αφυδάτωση και εγκαύματα: Tips άμεσης ανακούφισης από τις καλοκαιρινές ενοχλήσεις
Έχετε αφυδατωθεί; Το απλό τεστ 3″ που αποκαλύπτει ότι χρειάζεστε άμεσα ενυδάτωση