Το τέλος μιας σχέσης δεν είναι μια στιγμιαία εμπειρία. Είναι μια χρονοβόρα και συχνά επίπονη διαδικασία. Ακόμη κι όταν τα πρακτικά κομμάτια ολοκληρωθούν -π.χ. οι σύντροφοι πάψουν να μένουν κάτω από την ίδια στέγη ή διακόψουν την επικοινωνία τους- τα συναισθηματικά αποτυπώματα της σχέσης παραμένουν για αρκετό καιρό. Η πραγματική επούλωση παίρνει χρόνο.
Και το ερώτημα είναι: Πόσος χρόνος χρειάζεται πραγματικά για να ξεπεράσουμε έναν πρώην σύντροφο; Η επιστήμη φαίνεται να έχει την απάντηση.
Συχνά ακούμε πως «ο χρόνος γιατρεύει όλες τις πληγές», ωστόσο, σύμφωνα με την επιστήμη, η χρονική περίοδος που απαιτείται για να ξεπεράσουμε μια σχέση που τελείωσε είναι μεγαλύτερη -και πιο περίπλοκη- απ’ όσο νομίζουμε. Ειδικότερα, σύμφωνα με μελέτη που διεξήχθη από ερευνητές του Πανεπιστημίου Ιλινόις, μπορεί να χρειαστούν περισσότερα από 4 χρόνια ώστε οι άνθρωποι να φτάσουν στα μέσα της διαδρομής προς την συναισθηματική αποδέσμευση από έναν πρώην σύντροφο. Η πλήρης, δε, συναισθηματική αποστασιοποίηση μπορεί να διαρκέσει, κατά μέσο όρο, 8 χρόνια. Ακόμη και τότε, όμως, δεν είναι βέβαιο ότι θα επέλθει η επούλωση, καθώς, σύμφωνα με τους ερευνητές, δεν υπάρχει καθολικό χρονοδιάγραμμα.
Η έρευνα περιελάμβανε συνεντεύξεις με 328 ενήλικες, άνδρες και γυναίκες, με μέσο όρο ηλικίας τα 32 χρόνια, οι οποίοι είχαν όλοι ρομαντικές σχέσεις που διήρκεσαν τουλάχιστον 2 χρόνια. Στόχος ήταν να κατανοηθεί πώς εξελίσσονται -ή εξασθενούν- οι συναισθηματικοί δεσμοί μετά από έναν χωρισμό και ποιοι παράγοντες επηρεάζουν την ανάρρωση.
Αντί να επικεντρωθούν αποκλειστικά στα συνειδητά συναισθήματα, οι ερευνητές εξέτασαν τις μνήμες που παραμένουν, τις συναισθηματικές αντιδράσεις και την υπολειπόμενη προσκόλληση στους πρώην συντρόφους. Αυτά τα λεπτά συναισθηματικά ίχνη προσέφεραν πληροφορίες για το πόσο βαθιά -και για πόσο καιρό- οι σχέσεις μπορούν να μας διαμορφώσουν.
Μια αργή, αλλά σταθερή ανάκαμψη
Τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι οι περισσότεροι άνθρωποι τελικά ανακάμπτουν, αλλά η διαδικασία είναι σταδιακή. Κατά μέσο όρο, οι συναισθηματικοί δεσμοί εξασθενούν σημαντικά με την πάροδο του χρόνου, φτάνοντας σε σχεδόν πλήρη αποκόλληση γύρω στα 8 χρόνια. Ωστόσο, ο αριθμός αυτός αντιπροσωπεύει έναν μέσο όρο – όχι έναν κανόνα.
Ο χρόνος που χρειάζεται για να επουλωθούν οι πληγές ποικίλλει σημαντικά ανάλογα με τη φύση της σχέσης, τον τρόπο με τον οποίο τελείωσε και τη συναισθηματική δυναμική που την χαρακτήριζε. Μερικοί άνθρωποι προχωρούν πολύ πιο γρήγορα, ενώ άλλοι διαπιστώνουν ότι τα ίχνη της προσκόλλησης παραμένουν για χρόνια.

Photo: Shutterstock
Γιατί μερικοί χωρισμοί πονάνε περισσότερο
Η μελέτη εντόπισε διάφορους παράγοντες που μπορούν να παρατείνουν τη συναισθηματική προσκόλληση:
➣ Η συνεχής επαφή με τον/την πρώην, η οποία μπορεί να ξανανοίξει συναισθηματικές πληγές και να ενισχύσει τη σύνδεση
➢ Υψηλά επίπεδα άγχους που σχετίζονται με τη σχέση
➣ Ισχυρή συναισθηματική εξάρτηση, όπου ο σύντροφος διαδραμάτιζε κεντρικό ρόλο στην ταυτότητα ή την αίσθηση ασφάλειας του ατόμου
Σε αυτές τις περιπτώσεις, τα συναισθηματικά τραύματα μπορεί να παραμείνουν για πολύ καιρό μετά το τέλος της σχέσης και, για ορισμένα άτομα, μπορεί να μην εξαφανιστούν ποτέ πλήρως.
Κλείνουν, τελικά, ποτέ οι πληγές;
Η έρευνα προσφέρει ένα καθησυχαστικό μήνυμα: Το να χρειαστείτε πολύ χρόνο για να ξεπεράσετε έναν πρώην σύντροφο δεν είναι σημάδι αδυναμίας ή αποτυχίας, είναι ανθρώπινο. Οι συναισθηματικοί δεσμοί που δημιουργούνται με τα χρόνια δεν μπορούν να διαλυθούν σε μια στιγμή και η αντιμετώπιση ακολουθεί μια βαθιά ατομική πορεία.
Η κατανόηση ότι αυτό μπορεί να πάρει χρόνο μπορεί να βοηθήσει τους ανθρώπους να αντιμετωπίσουν τους χωρισμούς με μεγαλύτερη αυτοσυμπόνια. Η υπομονή, τα υγιή όρια και η συναισθηματική υποστήριξη παίζουν καθοριστικό ρόλο στο να προχωρήσουμε πραγματικά μπροστά.
Διαβάστε επίσης
Χωρισμός: 5 βήματα για να σταθείτε ξανά στα πόδια σας – Πόσο διαρκεί η περίοδος «ανάρρωσης»
Slow Fade στη σχέση: Γιατί κάποιοι δεν λένε «τέλος» αλλά επιλέγουν την εκκωφαντική σιωπή
Η Gen Z βλέπει το διαζύγιο με άλλο μάτι – Γιατί χωρίζουν και πώς το αντιμετωπίζουν