«Τα εμβόλια δεν κάνουν δουλειά από το ράφι, ούτε από τις αποφάσεις της Επιτροπής Εμβολιασμών. Τα εμβόλια κάνουν δουλειά όταν δίνονται στους ανθρώπους». Με αυτή τη χαρακτηριστική φράση, ο Κώστας Αθανασάκης, Αναπληρωτής Καθηγητής Οικονομικών της Υγείας και Οικονομικής Αξιολόγησης των Τεχνολογιών Υγείας στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής, συνόψισε μια κρίσιμη πρόκληση για τη δημόσια υγεία: Πώς θα διασφαλιστεί ότι τα εμβόλια φτάνουν πραγματικά στους πολίτες που τα χρειάζονται;
Μιλώντας στην 5η Ημερίδα για τον Εμβολιασμό του ygeiamou.gr, στο πάνελ «Εμβόλια: Πυλώνας ανθεκτικότητας του Συστήματος Υγείας», υπογράμμισε ότι η ύπαρξη ενός πλήρους εθνικού προγράμματος δεν αρκεί. Απαιτείται μια ολοκληρωμένη πολιτική με συγκεκριμένους στόχους εμβολιαστικής κάλυψης ανά εμβόλιο και πληθυσμιακή ομάδα, αλλά και αποτελεσματικούς τρόπους επίτευξής τους.
Από το ράφι στον πολίτη
Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα των δυνατοτήτων της χώρας, ο καθηγητής αναφέρθηκε στον αντιγριπικό εμβολιασμό κατά την περίοδο της πανδημίας, όταν, όπως σημείωσε, η Ελλάδα πέτυχε ιδιαίτερα υψηλά ποσοστά κάλυψης, που ξεπερνούσαν το 70% στον πληθυσμό στον οποίο αναφερόταν, φτάνοντας σε επίπεδα συγκρίσιμα με εκείνα της Νορβηγίας.
Σήμερα, ωστόσο, η κάλυψη έχει υποχωρήσει. «Πώς μπορούμε να ξαναφτάσουμε εκεί;» διερωτήθηκε, τονίζοντας ότι η οικονομική αξιολόγηση μπορεί να συμβάλει στον σχεδιασμό παρεμβάσεων που θα αυξήσουν την πραγματική συμμετοχή των πολιτών στον εμβολιασμό.
Κάθε ευρώ για τα εμβόλια μπορεί να επιστρέψει έως 19 ευρώ
Η οικονομική και κοινωνική αξία του εμβολιασμού αποτέλεσε βασικό σημείο της παρέμβασής του. Όπως εξήγησε, τα εμβόλια δεν αποτελούν απλώς μια δαπάνη, αλλά επένδυση με πολλαπλά οφέλη. Επικαλούμενος ανάλυση που είχε πραγματοποιήσει με τον καθηγητή Κυριόπουλο κατά την πανδημία, ανέφερε ότι για κάθε ένα ευρώ που επενδύθηκε στα εμβόλια κατά της COVID-19, τουλάχιστον τέσσερα ευρώ επέστρεφαν στο σύστημα υγείας και περισσότερα από οκτώ στην κοινωνία.
Ακόμη μεγαλύτερη μπορεί να είναι, υπό συγκεκριμένες παραδοχές, η κοινωνική απόδοση των καθιερωμένων εμβολιασμών ενηλίκων. «Κάθε φορά που δίνουμε ένα ευρώ, μπορούμε να πάρουμε πίσω σε όρους κοινωνικής αξίας έως και 19», σημείωσε.
Εμβόλιο HPV: Η αξία της πρόληψης του καρκίνου
‘Οσον αφορά στον εμβολιασμό κατά του HPV, ο κύριος Αθανασάκης επικαλέστηκε δεδομένα του πραγματικού κόσμου από ομάδες ατόμων που εμβολιάστηκαν στην ενδεδειγμένη ηλικία και, περίπου δέκα χρόνια αργότερα, δεν είχαν παρουσιάσει περιστατικά συγκεκριμένων καρκίνων που σχετίζονται με τον ιό.
«Μηδέν. Μηδέν», τόνισε χαρακτηριστικά, αναδεικνύοντας τη σημασία της πρόληψης. Όπως εξήγησε, ο εμβολιασμός μπορεί μακροπρόθεσμα να αλλάξει ακόμη και τον τρόπο οργάνωσης του προσυμπτωματικού ελέγχου, επιτρέποντας την προσαρμογή της συχνότητάς του με βάση τα επιστημονικά δεδομένα και την καλύτερη αξιοποίηση των πόρων.
«Τα εμβόλια είναι κοινωνική υποδομή»
Ο κ. Αθανασάκης υπογράμμισε ότι η αξία των εμβολίων εκτείνεται πέρα από την αποτροπή νοσηλειών και θανάτων. «Το σύστημα υγείας φτιάχνει υγεία και κοινωνική συνοχή. Τα εμβόλια στην πραγματικότητα είναι μια κοινωνική υποδομή», ανέφερε, συνδέοντας τον εμβολιασμό με την εκπαίδευση, την παραγωγικότητα και την κοινωνική ευημερία.
Την ίδια στιγμή, χαρακτήρισε το ελληνικό πρόγραμμα εμβολιασμού ένα από τα πληρέστερα στην Ευρώπη, υπενθυμίζοντας ότι το πρόγραμμα ενηλίκων αναπτύχθηκε ακόμη και μέσα στην οικονομική κρίση, με πρόβλεψη δωρεάν πρόσβασης για τους δικαιούχους, ανεξαρτήτως ασφαλιστικής κατάστασης.
Κλείνοντας, επέμεινε στην ανάγκη συνεχούς αξιολόγησης της εμβολιαστικής πολιτικής. Να καθορίζονται οι επιθυμητοί στόχοι κάλυψης, να εξετάζεται αν επιτεύχθηκαν και, όπου υπάρχουν αποκλίσεις, να αναζητούνται οι αιτίες και οι αναγκαίες διορθωτικές παρεμβάσεις.
Eιδήσεις σήμερα
Άδωνις Γεωργιάδης: Θεωρώ την mRNA τεχνολογία μια τεράστια ακόμα ανακάλυψη της ανθρωπότητας
Μαρία Θεοδωρίδου: Κρίσιμη η ανάγκη εμβολιασμού των ενηλίκων και των χρονίως πασχόντων
Ιλαρά: Στην αρχή μοιάζει με ίωση και ξεγελά – Η διάγνωση μπορεί να καθυστερήσει 4-7 μέρες
