Ο καρκίνος του παχέος εντέρου δεν αποτελεί πλέον μια πάθηση που αφορά κυρίως τις μεγαλύτερες ηλικίες. Τα περιστατικά παρουσιάζουν ανοδική πορεία στους ανθρώπους κάτω των 50 ετών και νέα μελέτη αναδεικνύει έναν παράγοντα που μπορεί να επιβαρύνει σημαντικά την πρόγνωση: το διάστημα που μεσολαβεί από την ιστολογική επιβεβαίωση έως την έναρξη της θεραπείας.
Η έρευνα, η οποία δημοσιεύθηκε στο JAMA Oncology, έδειξε ότι οι νεότεροι συμμετέχοντες είχαν συνολικά καλύτερη επιβίωση από όσους ήταν άνω των 50. Εντούτοις, όταν η αγωγή ξεκινούσε έπειτα από περισσότερες από έξι εβδομάδες, καταγραφόταν αυξημένος κίνδυνος θανάτου.
Το εύρημα αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς ο συγκεκριμένος τύπος εμφανίζεται ολοένα και πιο τακτικά σε μικρότερες ηλικίες, ενώ πολλοί πάσχοντες φτάνουν στον γιατρό όταν η νόσος έχει ήδη προχωρήσει.
Πώς διεξήχθη η μελέτη
Η επιστημονική ομάδα του UT Southwestern Medical Center ανέλυσε δεδομένα από το Μητρώο Καρκίνου του Τέξας, τα οποία αφορούσαν 112.672 ανθρώπους με καρκίνο του παχέος εντέρου ή του ορθού κατά την περίοδο 2004-2019.
Από το σύνολο, 12.079 (περίπου το 11%) είχαν λάβει τη διάγνωση πριν συμπληρώσουν το 50ό έτος της ηλικίας τους και εντάχθηκαν στην κατηγορία του καρκίνου πρώιμης εμφάνισης.
Οι ερευνητές όρισαν ως καθυστέρηση το χρονικό διάστημα άνω των έξι εβδομάδων ανάμεσα στην ιστολογική επιβεβαίωση και την έναρξη της θεραπευτικής παρέμβασης.
Μετά την προσαρμογή για δημογραφικούς, κοινωνικούς και κλινικούς παράγοντες, η αναμονή αυτή συσχετίστηκε με κατά 29% υψηλότερο κίνδυνο θανάτου στο σύνολο του δείγματος. Στην ομάδα των κάτω των 50, έφτασε το 35%.
Τα εν λόγω ποσοστά δεν σημαίνουν ότι κάθε υπέρβαση του ορίου οδηγεί αναπόφευκτα σε δυσμενέστερη έκβαση. Υπογραμμίζουν, όμως, ότι ο χρόνος έως την έναρξη της αντιμετώπισης δεν αποτελεί απλώς μια οργανωτική ή διοικητική παράμετρο.
Συχνότερα σε προχωρημένο στάδιο
Οι νεότεροι εμφάνιζαν συνολικά καλύτερη επιβίωση, κάτι που ενδέχεται να σχετίζεται με τη μικρότερη ηλικία και τη χαμηλότερη επιβάρυνση από άλλα νοσήματα.
Την ίδια στιγμή, ήταν πιθανότερο να παρουσιάζουν όγκους στο αριστερό τμήμα του παχέος εντέρου ή στον ορθό και να εντοπίζονται σε πιο προχωρημένο στάδιο.
Η εικόνα αυτή ενισχύει την ανησυχία ότι, στους κάτω των 50, τα πρώτα σημάδια πολλές φορές υποτιμώνται. Αίμα στα κόπρανα, μεταβολές στις εντερικές συνήθειες ή κοιλιακή ενόχληση μπορεί να αποδοθούν αρχικά σε αιμορροΐδες, διατροφικά ζητήματα ή στρες, ενώ η πιθανότητα κακοήθειας δεν εξετάζεται εξαρχής.
Αξίζει να αναφερθεί ότι στα συμπτώματα που χρειάζονται διερεύνηση περιλαμβάνονται:
- αίμα στα κόπρανα,
- ανεξήγητη απώλεια βάρους,
- επίμονες αλλαγές στις κενώσεις,
- έντονη ή ανεξήγητη κόπωση,
- κοιλιακός πόνος,
- ενδείξεις εντερικής απόφραξης.
Μια πάθηση που αλλάζει ηλικιακό προφίλ
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η επίπτωση του καρκίνου του παχέος εντέρου αυξάνεται κατά περίπου 3% ετησίως στις ηλικίες 20 έως 49 ετών. Για το 2026, η Αμερικανική Αντικαρκινική Εταιρεία εκτιμά ότι θα καταγραφούν περίπου 158.850 νέα περιστατικά και 55.230 θάνατοι, όπως αναφέρεται στη DailyMail.
Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι ότι περίπου 3 στους 4 ανθρώπους κάτω των 50 φτάνουν στη διάγνωση όταν ο όγκος έχει ήδη επεκταθεί τοπικά ή σε απομακρυσμένα όργανα.
Η τάση αυτή ανατρέπει την παλαιότερη αντίληψη ότι ο συγκεκριμένος τύπος αποτελεί σχεδόν αποκλειστικά πρόβλημα των μεγαλύτερων ηλικιών και ενισχύει την ανάγκη για μεγαλύτερη επαγρύπνηση τόσο από το κοινό όσο και από τους επαγγελματίες υγείας.
Τι σημαίνουν τα ευρήματα
Η μελέτη είναι παρατηρητική και δεν αποδεικνύει αιτιώδη σχέση. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η καθυστέρηση μπορεί να οφείλεται σε πρόσθετες εξετάσεις, σε πιο σύνθετη κλινική εικόνα ή σε άλλα προβλήματα υγείας που επηρεάζουν τον θεραπευτικό σχεδιασμό.
Ωστόσο, παρά τους περιορισμούς της έρευνας, καθίσταται σαφές πως μετά την επιβεβαίωση της κακοήθειας, η γρήγορη πρόσβαση στην κατάλληλη φροντίδα διαδραματίζει πολύ σημαντικό ρόλο.
Διαβάστε επίσης
Γιατί αυξάνονται ραγδαία οι καρκίνοι σε νέους 20-49 ετών – Οι επιστήμονες απαντούν
Γιατί οι millennials κινδυνεύουν από καρκίνο περισσότερο από τους γονείς τους