Λίγες μέρες μόνο έχουμε διανύσει στον Ιανουάριο και τη νέα χρονιά. Όσο κι αν κάθε νέα χρονιά που πλησιάζει μας δίνει μερικές αχτίδες αισιοδοξίας, οι μέρες που σιγά σιγά μικραίνουν, μαζί με τη λήξη της εορταστικής περιόδου, μπορούν να μας γεμίσουν με μελαγχολία.
Αυτή η πτώση της διάθεσης δεν είναι άγνωστη στους ειδικούς ψυχικής υγείας και έχει, μάλιστα, και ξεχωριστή ονομασία: χειμερινή μελαγχολία ή εποχική συναισθηματική διαταραχή (SAD). Υπάρχει, όμως, λύση; Σύμφωνα με διαφορετικές μελέτες, που παρουσιάζει ο Δρ. Tamim Mobayed, υποψήφιος διδάκτορας στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης σε άρθρο του στο Psychology Today, ο καφές έχει αναφερθεί ως ένα πιθανό μέσο αντιμετώπισης.
Τι λένε οι μελέτες
Σε μία ευρωπαϊκή έρευνα από το Institute for Scientific Information on Coffee (ISIC), το 20% των ερωτηθέντων ανέφερε ότι μερικά φλιτζάνια καφέ την ημέρα βελτίωναν τη διάθεσή τους κατά τη διάρκεια του χειμώνα. Η ίδια έκθεση αναφέρει και μια άλλη μελέτη, σύμφωνα με την οποία η κατανάλωση 75 mg καφεΐνης κάθε τέσσερις ώρες οδήγησε σε διατηρούμενη βελτίωση της διάθεσης.
Υπάρχουν όμως και άλλες μελέτες, με επιστημονικό υπόβαθρο και μεγαλύτερη επιστημονική αυστηρότητα, που το επιβεβαιώνουν. Μια μετα-ανάλυση του 2015 διαπίστωσε ότι η κατανάλωση καφέ με καφεΐνη μειώνει τον κίνδυνο κατάθλιψης. Η μετα-ανάλυση κάλυψε 11 μελέτες και 330.677 συμμετέχοντες· ανέφερε ότι με κάθε φλιτζάνι καφέ που καταναλωνόταν, ο κίνδυνος κατάθλιψης μειωνόταν κατά 8%.
«Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι η μετα-ανάλυση επικεντρώθηκε σε παρατηρησιακές μελέτες και όχι σε άμεσο πειραματισμό, γεγονός που περιορίζει την απόδειξη αιτιώδους σχέσης. Παρ’ όλα αυτά, τα στοιχεία υποδηλώνουν ότι ο καφές και η καφεΐνη -ιδίως στο εύρος των 68 mg/ημέρα έως 509 mg/ημέρα, δηλαδή περίπου από ένα έως πέντε φλιτζάνια καφέ την ημέρα- μπορούν να βοηθήσουν στη βελτίωση της διάθεσης» σημειώνει ο ειδικός.
Μια άλλη, πιο πρόσφατη μελέτη, ανέφερε ότι η κατανάλωση 90 mg καφεΐνης την ημέρα, που αντιστοιχεί σε ένα φλιτζάνι καφέ, συσχετίστηκε αρνητικά με τις βαθμολογίες κατάθλιψης. Δηλαδή, η κατανάλωση ενός φλιτζανιού καφέ βελτίωνε τη διάθεση. Σημαντικό είναι ότι η μελέτη αυτή δεν ανέφερε θετική επίδραση πέρα από το επίπεδο των 90 mg καφεΐνης.
Η επίδραση της καφεΐνης
Ως φυσικό διεγερτικό, η καφεΐνη και τα ροφήματα που την περιέχουν μπορούν να βοηθήσουν στην αντιμετώπιση της φυσικής κόπωσης και της μειωμένης ενέργειας που συχνά παρατηρούνται τους χειμερινούς μήνες. Ο καφές φαίνεται να ενισχύει τη συγκέντρωση και τη διανοητική εγρήγορση, να προσφέρει ένα αίσθημα τόνωσης και να συμβάλλει θετικά στη διάθεση.
Ωστόσο, η καφεΐνη δεν στερείται παρενεργειών. Σε ορισμένα άτομα μπορεί να αυξήσει το άγχος ή την νευρικότητα και, όταν καταναλώνεται σε μεγάλες ποσότητες ή αργά μέσα στην ημέρα, να επηρεάσει αρνητικά την ποιότητα του ύπνου.
Συμπέρασμα
Μελέτες που εξέτασαν αν ο καφές και η καφεΐνη μπορούν να λειτουργήσουν προστατευτικά απέναντι στην εποχική συναισθηματική διαταραχή έχουν δείξει μικτά αποτελέσματα. Ο καφές δεν πρόκειται να θεραπεύσει την κλινική κατάθλιψη ή την πλήρη μορφή της SAD, αλλά ενδέχεται να προσφέρει μικρές βελτιώσεις στη διάθεση και να αυξήσει την παραγωγικότητα κατά τη διάρκεια του χειμώνα.
Διαβάστε επίσης
Μικρά μαθήματα ευτυχίας που οδηγούν σε μεγάλη ικανοποίηση από τη ζωή
Από τι εξαρτάται η ικανοποίησή μας από τη ζωή;
Αναζητάτε την ευτυχία; Τότε σταματήστε να περιμένετε αυτά τα 5 πράγματα από τους άλλους
