Μπορούν φάρμακα που χρησιμοποιούνται εδώ και χρόνια για τη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης να συμβάλουν και στην αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση μιας χρόνιας φλεγμονώδους νόσου του εντέρου; Μια νέα μελέτη, με επικεφαλής επιστήμονες του Northwestern Medicine στις ΗΠΑ και του Πανεπιστημίου του Κιέλου στη Γερμανία, υποδεικνύει ότι αυτή η προοπτική αξίζει να διερευνηθεί.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι ασθενείς με ελκώδη κολίτιδα που λάμβαναν συγκεκριμένες κατηγορίες αντιυπερτασικών φαρμάκων παράλληλα με τη βεδολιζουμάμπη (vedolizumab), μια καθιερωμένη θεραπεία της νόσου, είχαν μικρότερη πιθανότητα να εμφανίσουν σοβαρές επιπλοκές που οδηγούν σε νοσηλεία ή χειρουργική αφαίρεση του παχέος εντέρου. Τα ευρήματα δημοσιεύθηκαν στο Nature Medicine και δημιουργούν προσδοκίες για την καλύτερη αντιμετώπιση της νόσου.
Ελκώδης κολίτιδα: Μια χρόνια νόσος που επηρεάζει την καθημερινότητα
Η ελκώδης κολίτιδα είναι μια χρόνια φλεγμονώδης νόσος του εντέρου, που προκαλεί φλεγμονή και έλκη στον βλεννογόνο του παχέος εντέρου. Αποτελεί μία από τις συχνότερες μορφές ιδιοπαθών φλεγμονωδών νοσημάτων του εντέρου και επηρεάζει εκατομμύρια ανθρώπους στον κόσμο. Εμφανίζεται συχνά στην εφηβεία ή στη νεαρή ενήλικη ζωή και μπορεί να συνοδεύεται από επίμονη διάρροια, αίμα στα κόπρανα, κοιλιακό πόνο και σημαντική επιβάρυνση της ποιότητας ζωής.
Παρά την ανάπτυξη σύγχρονων και συχνά δαπανηρών θεραπειών, πολλοί ασθενείς δεν έχουν κατορθώσει να επιτύχουν μακροχρόνια ύφεση. «Μιλάμε για εφήβους και νεαρούς ενήλικες αδυνατούν να λειτουργήσουν φυσιολογικά στην καθημερινότητά τους», εξηγεί ο δρ Parambir Dulai, αναπληρωτής καθηγητής Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο Northwestern και ένας από τους επικεφαλής της μελέτης. Γι΄αυτό, η δυνατότητα αξιοποίησης ενός οικονομικού, ευρέως διαθέσιμου φαρμάκου αποτελεί μια σημαντική εξέλιξη.
Τι ανακάλυψαν οι επιστήμονες
Η νέα μελέτη οδήγησε σε δύο σημαντικές διαπιστώσεις:
- Πρώτον, η μειωμένη ανταπόκριση στη βεδολιζουμάμπη συνδεόταν με μια μορφή φλεγμονής που αφορούσε στα αιμοφόρα αγγεία του παχέος εντέρου.
- Δεύτερον, η συγκεκριμένη φλεγμονώδης διαδικασία σχετιζόταν μ’ έναν βιολογικό μηχανισμό, στον οποίο δρουν ήδη δύο γνωστές κατηγορίες φαρμάκων για την αρτηριακή πίεση. Πρόκειται για τους αναστολείς του μετατρεπτικού ενζύμου της αγγειοτενσίνης (ACE inhibitors) και τους αποκλειστές των υποδοχέων της αγγειοτενσίνης ΙΙ (ARBs).
Τα φάρμακα αυτά χρησιμοποιούνται ευρέως για την αντιμετώπιση της υπέρτασης και άλλων καρδιαγγειακών ή νεφρικών παθήσεων. Η ανακάλυψη οδήγησε τους επιστήμονες σ’ ένα νέο ερώτημα: Θα μπορούσε η ταυτόχρονη λήψη αυτών των φαρμάκων να βελτιώνει την ανταπόκριση στη θεραπεία;
Λιγότερες νοσηλείες και χειρουργικές επεμβάσεις
Για να εξετάσουν αυτή την πιθανότητα, οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα υγειονομικής περίθαλψης από σχεδόν 9.000 ασθενείς με ελκώδη κολίτιδα και υπέρταση. Η ανάλυση έδειξε ότι οι ασθενείς που χρησιμοποιούσαν, παράλληλα με τη βεδολιζουμάμπη, αναστολείς ACE ή ARBs, είχαν μικρότερη πιθανότητα να χρειαστούν νοσηλεία ή χειρουργική επέμβαση.
Ένα από τα σημαντικότερα ερωτήματα που προκύπτουν είναι κατά πόσο η συγκεκριμένη προσέγγιση θα μπορούσε να αξιοποιηθεί και σε ασθενείς με φυσιολογική αρτηριακή πίεση. «Δε γνωρίζουμε ακόμη. Δε θέλουμε να χορηγούμε σ’ αυτούς τους ανθρώπους ένα φάρμακο που θα μειώσει περαιτέρω την αρτηριακή τους πίεση», διευκρινίζει ο δρ Dulai.
Ένα βήμα πιο κοντά στην εξατομικευμένη θεραπεία
Τα ευρήματα θα μπορούσαν να αποτελέσουν τη βάση για την ανάπτυξη νέων, πιο στοχευμένων θεραπειών, αλλά και για τη δυνατότητα πρόβλεψης της ανταπόκρισης στη θεραπεία. Η έγκαιρη εκτίμηση θα μπορούσε να συμβάλει σε πιο εξατομικευμένες θεραπευτικές αποφάσεις και καλύτερη διαχείριση της νόσου.
Παρά τα ενθαρρυντικά αποτελέσματα, οι επιστήμονες τονίζουν ότι απαιτούνται κι άλλες κλινικές δοκιμές. Για τους ανθρώπους που ζουν με μια χρόνια νόσο που επηρεάζει βαθιά την καθημερινότητά τους, η προοπτική αποτελεσματικότερων και πιο εξατομικευμένων θεραπειών θα αποτελέσει μια σημαντική εξέλιξη.
Διαβάστε επίσης
Φλεγμονώδεις νόσοι εντέρου: Τα «κρυφά» σημάδια που εμφανίζονται έως και 10 χρόνια νωρίτερα
Ελκώδης Κολίτιδα: Μονοκλωνικό αντίσωμα πετυχαίνει ύφεση της νόσου σε 12 εβδομάδες