Πώς επηρεάζουν τα λιπαρά οξέα την ικανότητα του ανοσοποιητικού να αντιμετωπίζει έναν όγκο; Ερευνητές του Πανεπιστημίου Yale εντόπισαν έναν μηχανισμό μέσω του οποίου τα πολυακόρεστα λιπαρά οξέα (PUFA) μπορούν να αμβλύνουν τη δράση κυττάρων που συμμετέχουν στην αντικαρκινική άμυνα.
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο Science Signaling και παρουσιάζεται στο Medical Xpress, εξετάζει τη βιολογία της ανοσολογικής απόκρισης στον καρκίνο, χωρίς να αποδεικνύει ότι η κατανάλωση σχετικών τροφίμων αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης της νόσου.
Πώς επηρεάζεται η αντικαρκινική άμυνα
Στα πολυακόρεστα λιπαρά οξέα ανήκουν τα ωμέγα-3 και τα ωμέγα-6, τα οποία βρίσκονται, σε διαφορετικές αναλογίες, σε τρόφιμα όπως τα ψάρια, οι ξηροί καρποί και τα φυτικά έλαια. Συμμετέχουν σε βασικές λειτουργίες του οργανισμού, μεταξύ άλλων στη διαμόρφωση των κυτταρικών μεμβρανών και στη μεταβίβαση σημάτων μέσα στα κύτταρα.
Η ομάδα του Yale επικεντρώθηκε στα κύτταρα – «φυσικούς φονείς», γνωστά ως ΝΚ (“natural killer cells”), τα οποία αναγνωρίζουν και καταστρέφουν όσα είναι καρκινικά ή μολυσμένα από ιούς.
Οι ερευνητές μελέτησαν την LRP5, μια πρωτεΐνη που διευκολύνει τη μεταφορά πολυακόρεστων λιπαρών οξέων στο εσωτερικό των κυττάρων ΝΚ. Διαπίστωσαν ότι η είσοδός τους μέσω αυτής της οδού περιόριζε τη σηματοδότηση ενός συμπλέγματος πρωτεϊνών, του mTORC1, και τη γλυκόλυση. Αυτές οι μεταβολές είχαν ως αποτέλεσμα την εξασθένηση της ικανότητας των ΝΚ να καταστρέφουν καρκινικά κύτταρα.
Τι έδειξαν τα πειράματα
Όταν τα κύτταρα ΝΚ στερούνταν την LRP5 ή διέθεταν μια τροποποιημένη εκδοχή της, από την οποία έλειπε συγκεκριμένο λειτουργικό τμήμα, η αντικαρκινική τους δραστηριότητα ενισχυόταν.
Αντίστοιχη ενδυνάμωση παρατηρήθηκε σε κύτταρα που καλλιεργήθηκαν χωρίς πολυακόρεστα λιπαρά οξέα, καθώς και σε κύτταρα από ποντίκια που είχαν λάβει διατροφή χωρίς αυτά. Τα αποτελέσματα στηρίζουν την εκτίμηση των συγγραφέων ότι η LRP5 λειτουργεί ως ένας μηχανισμός περιορισμού της δραστηριότητας των κυττάρων ΝΚ, μέσω της μεταφοράς των συγκεκριμένων λιπαρών.
Ένας διαφορετικός μηχανισμός στον καρκίνο μαστού
Την πολυπλοκότητα της σχέσης μεταξύ λιπαρών οξέων και καρκίνου αναδεικνύει και προγενέστερη μελέτη του Weill Cornell Medicine, που δημοσιεύθηκε στο Science.
Εκεί, οι επιστήμονες εξέτασαν το λινολεϊκό οξύ, ένα ωμέγα-6 λιπαρό οξύ. Διαπίστωσαν ότι, μέσω της πρωτεΐνης FABP5, ενεργοποιούσε έναν μηχανισμό κυτταρικής ανάπτυξης στον τριπλά αρνητικό καρκίνο του μαστού. Σε ποντίκια με αυτόν τον τύπο όγκου, μια διατροφή πλούσια σε λινολεϊκό οξύ ενίσχυσε την ανάπτυξή του.
Η ίδια πυροδότηση δεν παρατηρήθηκε στους ορμονοευαίσθητους υποτύπους που εξετάστηκαν, γεγονός που υπογραμμίζει τη σημασία των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών κάθε όγκου.
Τι μπορεί να σημαίνουν για τους ασθενείς
Τα ευρήματα θέτουν ερωτήματα για την ανάπτυξη νέων θεραπειών και, ενδεχομένως, μελλοντικών εξατομικευμένων διατροφικών παρεμβάσεων. Χρειάζεται, όμως, να διευκρινιστεί κατά πόσο οι μηχανισμοί που παρατηρήθηκαν στα πειράματα έχουν αντίστοιχη σημασία στον άνθρωπο και αν μπορούν να αξιοποιηθούν με ασφάλεια.
Οι συγκεκριμένες μελέτες δεν αποτελούν βάση για την αποφυγή ψαριών, ξηρών καρπών ή φυτικών ελαίων ούτε επιτρέπουν γενικά συμπεράσματα για την ασφάλεια των συμπληρωμάτων ωμέγα-3. Η επίδραση ενός λιπαρού οξέος σε πειραματικές συνθήκες δεν ταυτίζεται με την επίδραση ενός τροφίμου ή ενός συμπληρώματος στον (ανθρώπινο) οργανισμό.
Για όσους υποβάλλονται σε αντικαρκινική θεραπεία, οι αποφάσεις για τη διατροφή και τη λήψη συμπληρωμάτων χρειάζεται να λαμβάνονται σε συνεννόηση με τη θεραπευτική τους ομάδα.
Διαβάστε επίσης
Το πιο υγιεινό τρόφιμο που πρέπει να έχουμε στο τραπέζι μας – Ακόμη και σε κονσέρβα
Καρκίνος: Τα δημοφιλή «καλά» λιπαρά που προφυλάσσουν – Ο ρόλος των συμπληρωμάτων
