Από τα διάφανα αυτοκόλλητα, μέχρι τα πολύχρωμα αστεράκια και τις καρδιές, τα pimple patches έχουν εξελιχθεί σε μία από τις δημοφιλέστερες τάσεις περιποίησης του δέρματος. Τα social media είναι γεμάτα βίντεο όπου ένα επίθεμα αφαιρείται και από κάτω αποκαλύπτεται ένα πιο επίπεδο και λιγότερο ερεθισμένο σπυράκι. Πόσο αποτελεσματικά είναι, όμως, στην πραγματικότητα;
Η Lisa Byrom, αναπληρώτρια καθηγήτρια Δερματολογίας στη Σχολή Ιατρικής του Πανεπιστημίου του Κουίνσλαντ διευκρινίζει στο The Conversation ότι ο τρόπος λειτουργίας τους έχει επιστημονική βάση. Ειδικά για την ακμή, ωστόσο, τα στοιχεία παραμένουν περιορισμένα.
Πώς λειτουργούν
Ένα σπυράκι δημιουργείται όταν ένας θύλακας της τρίχας φράσσεται από σμήγμα και νεκρά κύτταρα, ενώ βακτήρια και φλεγμονή συμβάλλουν στην ερυθρότητα, το πρήξιμο και, ενίοτε, στη δημιουργία πύου. Η ακμή είναι ένα ευρύτερο φαινόμενο, που χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενα σπυράκια, καθώς και μαύρα και λευκά στίγματα. Εκτιμάται ότι αφορά περίπου στο 20,5% του παγκόσμιου πληθυσμού και έως το 80–85% των εφήβων.
Παρ’ ότι μοιάζουν με ακόμη μια μόδα των social media, υπάρχει επιστημονική βάση πίσω από τα pimple patches: Βασίζονται στους υδροκολλοειδείς επιδέσμους, που χρησιμοποιούνται εδώ και δεκαετίες για τη φροντίδα τραυμάτων. Έγιναν δημοφιλή στη Νότια Κορέα ως προϊόν περιποίησης πριν από σχεδόν 20 χρόνια και έφτασαν στις δυτικές αγορές περίπου το 2012.
Το υδροκολλοειδές είναι ένα υλικό που σχηματίζει τζελ και απορροφά υγρασία. Όταν το επίθεμα τοποθετείται πάνω σ’ ένα σπυράκι με ορατή λευκή ή κίτρινη κεφαλή, απορροφά υγρά, πύον, σμήγμα και νεκρά κύτταρα. Έτσι εξηγείται γιατί σταδιακά γίνεται λευκό ή θολό. Παράλληλα, λειτουργεί ως φυσικό προστατευτικό φράγμα, εμποδίζοντας το άγγιγμα και το «σπάσιμο» του σπυριού, που μπορούν να εντείνουν τον ερεθισμό και τη φλεγμονή.
Ορισμένα επιθέματα περιέχουν επιπλέον σαλικυλικό οξύ, έλαιο τεϊόδεντρου, νιασιναμίδη ή υπεροξείδιο του βενζοϋλίου, με στόχο την απολέπιση, τη μείωση της φλεγμονής ή τη δράση κατά βακτηρίων. Τα δραστικά συστατικά, όμως, μπορεί να προκαλέσουν ερεθισμό, ιδιαίτερα σε ευαίσθητες επιδερμίδες.
Τι δείχνουν οι μελέτες
Μια ανασκόπηση του 2025 διαπίστωσε ότι τα περισσότερα επιστημονικά δεδομένα για τα υδροκολλοειδή προέρχονται από την περιποίηση τραυμάτων και όχι από την αντιμετώπιση των ακνεϊκών σημαδιών. Οι σχετικές μελέτες είναι λίγες, μικρές και συχνά χρηματοδοτούμενες από τους ίδιους τους κατασκευαστές. Επιπλέον, ορισμένες δεν ήταν «τυφλές», γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο μεροληψίας.
Σε μία μελέτη 41 ατόμων, η εφαρμογή επιθέματος σε σπυράκι που είχε ήδη σχηματίσει κεφαλή και είχε σπάσει βελτίωσε την εμφάνισή του μέσα σε μία ημέρα. Σε άλλη μελέτη 37 ατόμων, μετά από δύο ημέρες, τα σπυράκια με επίθεμα ήταν κατά 35% μικρότερα και εμφάνιζαν 44% λιγότερη φλεγμονή, βάσει οπτικής αξιολόγησης μεγέθους και ερυθρότητας. Μέχρι τη δέκατη ημέρα είχαν, επίσης, μικρότερη πιθανότητα μεταφλεγμονώδους υπερμελάγχρωσης.
Τα αποτελέσματα είναι ενθαρρυντικά, αλλά δεν επαρκούν για να θεωρηθούν τα patches αποδεδειγμένη θεραπεία της ακμής.
Σε ποια σπυράκια βοηθούν
Τα επιθέματα λειτουργούν καλύτερα σε επιφανειακά σπυράκια με εμφανή λευκή ή κίτρινη κεφαλή, καθώς το υγρό βρίσκεται αρκετά κοντά στην επιφάνεια ώστε να απορροφηθεί. Αντίθετα, δεν μπορούν να φτάσουν τη φλεγμονή των βαθιών, επώδυνων κυστικών σπυριών.
Τοποθετούνται σε καθαρό και στεγνό δέρμα για περίπου 6–8 ώρες ή κατά τη διάρκεια της νύχτας και αντικαθίστανται όταν γίνουν θολά και διογκωθούν.
Άτομα με αλλεργία στις κόλλες μπορεί να εμφανίσουν κνησμό, ερυθρότητα ή εξάνθημα. Προσοχή χρειάζεται και στις πιο σκούρες επιδερμίδες, καθώς ο ερεθισμός μπορεί να ενισχύσει τη μεταφλεγμονώδη υπερμελάγχρωση και τα σημάδια να παραμένουν περισσότερο.
Τελικά, τα pimple patches μπορούν να αποτελέσουν ένα χρήσιμο βοήθημα για περιστασιακά, επιφανειακά σπυράκια, όχι όμως θεραπεία για επίμονη ακμή. Εάν τα σπυράκια επιμένουν για εβδομάδες, είναι βαθιά, επώδυνα ή αφήνουν ουλές, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση και, εφόσον απαιτείται, αντιμετώπιση από δερματολόγο.
Διαβάστε επίσης
1 στους 5 εφήβους με σοβαρή ακμή αναπτύσσει συμπτώματα κατάθλιψης
Ακμή ενηλίκων και διατροφικές διαταραχές: Έρευνα αποκαλύπτει μια επικίνδυνη σχέση
Ακμή: Τα πολύτιμα συμπληρώματα που μειώνουν τη φλεγμονή – Ποια είναι η διατροφή που ηρεμεί το δέρμα
