Μικρά, εύχρηστα, χωρούν παντού και ένα μωρό μπορεί να φάει το περιεχόμενό τους σχεδόν χωρίς βοήθεια. Τα γνωστά σακουλάκια βρεφικής τροφής με στόμιο έχουν γίνει ιδιαίτερα δημοφιλή στους γονείς, κυρίως επειδή προσφέρουν μια γρήγορη λύση όταν βρίσκονται εκτός σπιτιού.
Μια νέα ανάλυση, όμως, υποστηρίζει ότι πολλά από αυτά τα προϊόντα απέχουν αρκετά από αυτό που θα περίμενε κανείς από μια θρεπτική συμπληρωματική τροφή για ένα βρέφος. Σύμφωνα με τα ευρήματα που δημοσιεύθηκαν στο Archives of Disease in Childhood, αρκετά μοιάζουν περισσότερο, από διατροφικής πλευράς, με γλυκά φρουτένια ροφήματα ή smoothies παρά με τροφές κατάλληλες για τη σταδιακή μετάβαση ενός μωρού από το γάλα στις στερεές τροφές.
Και το ζήτημα δεν αφορά μόνο τη ζάχαρη. Οι ερευνητές προβληματίζονται και για την υφή τους.
Τι εξέτασαν οι ερευνητές
Οι επιστήμονες κατέγραψαν 298 βρεφικά προϊόντα που πωλούνταν σε έξι μεγάλες αλυσίδες καταστημάτων στη Γλασκώβη της Σκωτίας. Από αυτά, τα 178 – δηλαδή περίπου έξι στα δέκα – διατίθεντο σε σακουλάκια με στόμιο. Όλα προορίζονταν, σύμφωνα με τις ετικέτες τους, για παιδιά κάτω των 12 μηνών, ενώ περίπου τα δύο τρίτα απευθύνονταν ακόμη και σε βρέφη ηλικίας έξι μηνών ή μικρότερα. Οι ερευνητές εξέτασαν πόση ενέργεια, πρωτεΐνη και σάκχαρα περιείχαν, αλλά και πόσο παχύρρευστη ή στερεή ήταν η τροφή.
Το αποτέλεσμα ήταν ότι μόλις περίπου 1 στα 12 σακουλάκια πληρούσε όλα τα κριτήρια που είχαν θέσει οι επιστήμονες για μια κατάλληλη συμπληρωματική τροφή. Αντίθετα, σχεδόν 3 στα 10 δεν πληρούσαν κανένα από αυτά.
Περισσότερα σάκχαρα, όχι απαραίτητα περισσότερη θρέψη
Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά ευρήματα αφορά στα σάκχαρα. Το 61% των προϊόντων σε σακουλάκια περιείχε περισσότερα σάκχαρα από το μητρικό γάλα, ενώ στα υπόλοιπα είδη βρεφικών τροφών το αντίστοιχο ποσοστό ήταν μόλις 8%. Την ίδια στιγμή, μόνο περίπου τα μισά σακουλάκια είχαν περισσότερη πρωτεΐνη από το μητρικό γάλα και μόλις περίπου το ένα τρίτο παρείχε περισσότερη ενέργεια ανά 100 γραμμάρια.
Με άλλα λόγια, σύμφωνα με τους συγγραφείς, ορισμένα προϊόντα μπορεί να είναι αρκετά γλυκά χωρίς να προσφέρουν αντίστοιχα υψηλή ποσότητα των θρεπτικών συστατικών που χρειάζεται ένα μωρό καθώς μεγαλώνει.
Οι επιστήμονες υπενθυμίζουν ότι η συχνή και υψηλή πρόσληψη σακχάρων από πολύ μικρή ηλικία μπορεί να έχει επιπτώσεις τόσο στη στοματική υγεία όσο και στη μελλοντική διαχείριση του σωματικού βάρους.
Το πρόβλημα δεν είναι μόνο τι περιέχουν, αλλά και πώς τρώγονται
Υπάρχει όμως και κάτι που ίσως δεν σκέφτεται εύκολα ένας γονιός: H υφή της τροφής αποτελεί μέρος της εκμάθησης του φαγητού. Μέχρι περίπου τους έξι μήνες, το μητρικό γάλα ή το βρεφικό γάλα καλύπτει τις βασικές διατροφικές ανάγκες του μωρού. Όταν αρχίζει η εισαγωγή άλλων τροφών, το βρέφος δεν μαθαίνει μόνο καινούργιες γεύσεις. Μαθαίνει επίσης να χρησιμοποιεί το στόμα, τη γλώσσα και τις γνάθους του για να χειρίζεται πιο σύνθετες υφές. Γι’ αυτό οι τροφές σταδιακά περνούν από τον λείο πουρέ σε πιο πατημένες ή σβολιαστές υφές και αργότερα σε μικρά μαλακά κομμάτια που το παιδί μπορεί να πιάνει και να τρώει μόνο του.
Στην ανάλυση, όμως, σχεδόν τα μισά σακουλάκια είχαν ουσιαστικά υγρή υφή, ενώ μόνο ένα στα δέκα μπορούσε να χαρακτηριστεί μαλακή τροφή. Στα υπόλοιπα είδη βρεφικών τροφών, αντιθέτως, πάνω από τα τρία τέταρτα είχαν πιο συμπαγή υφή.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι όταν ένα μωρό ρουφά απευθείας το περιεχόμενο από το στόμιο, μπορεί να το καταπιεί με πολύ λιγότερη προσπάθεια από αυτήν που απαιτείται όταν τρώει με κουτάλι ή δοκιμάζει πιο στερεές υφές. Όπως εξηγούν, το πιπίλισμα είναι έμφυτο. Η ικανότητα, όμως, να χειριζόμαστε στερεές τροφές μέσα στο στόμα πρέπει να μαθευτεί.
Τι σημαίνουν όλα αυτά για τους γονείς
Τα αποτελέσματα δεν σημαίνουν ότι ένα σακουλάκι βρεφικής τροφής πρέπει να εξαφανιστεί από κάθε τσάντα ή ντουλάπι. Η ίδια η μελέτη έχει περιορισμούς. Οι ερευνητές δεν γνώριζαν πόσο συχνά κατανάλωναν τα συγκεκριμένα προϊόντα τα παιδιά, ενώ βασίστηκαν στις διατροφικές πληροφορίες που ανέγραφαν οι κατασκευαστές στις συσκευασίες. Επιπλέον, σημαντικά στοιχεία, όπως η περιεκτικότητα σε σίδηρο, συχνά δεν αναγράφονταν.
Το ουσιαστικό μήνυμα είναι διαφορετικό: Tα σακουλάκια δεν θα πρέπει να θεωρούνται ισοδύναμα με ένα πλήρες γεύμα κατά την περίοδο εισαγωγής των στερεών τροφών. Οι ερευνητές ζητούν μάλιστα να εξεταστεί εάν χρειάζεται διαφορετική κατηγοριοποίηση και σαφέστερη σήμανση, ώστε οι γονείς να μπορούν να ξεχωρίζουν ευκολότερα ποιο προϊόν λειτουργεί πραγματικά ως τροφή και ποιο μοιάζει περισσότερο με ρόφημα.
Για έναν γονιό, λοιπόν, αξίζει να κοιτάζει πέρα από τη φράση «κατάλληλο από 6 μηνών»: Nα ελέγχει τα σάκχαρα, τα βασικά θρεπτικά συστατικά και κυρίως να θυμάται ότι όσο το μωρό μεγαλώνει χρειάζεται να γνωρίσει διαφορετικές γεύσεις αλλά και διαφορετικές υφές.
Το σακουλάκι μπορεί να είναι βολικό. Δεν χρειάζεται όμως να γίνει ο βασικός τρόπος με τον οποίο ένα παιδί μαθαίνει να τρώει.
Διαβάστε επίσης
Το μητρικό γάλα περιέχει πάνω από 1.500 βιοδραστικά συστατικά – Πώς προστατεύουν το βρέφος
Είναι το γάλα καλό για το παιδί; Ένας ειδικός εξηγεί πόσα γαλακτοκομικά χρειάζονται τα παιδιά
Ένα ποτήρι γάλα μετά την προπόνηση κάνει θαύματα στα οστά των 60χρονων – Τι δείχνει έρευνα