Υπάρχει ένας πόνος που πολλές γυναίκες δεν λένε δυνατά. Δεν προέρχεται πάντα από κάποιον τραυματισμό. Δεν συνδέεται απαραίτητα με μία συγκεκριμένη ασθένεια. Δεν έχει πάντα εύκολη εξήγηση. Είναι ο πόνος στα γόνατα. Στις αρθρώσεις. Στην πλάτη. Στον λαιμό. Ένας διάχυτος, κουραστικός πόνος που εμφανίζεται σταδιακά, επιμένει και πολλές φορές αντιμετωπίζεται με μία φράση που οι γυναίκες ακούν ξανά και ξανά: «Αυτά έρχονται με την ηλικία».
Όμως, όπως αναφέρει η Ελληνική Εταιρεία Εμμηνόπαυσης (ΕΛΕΤΕΜ), δεν είναι μόνο η ηλικία. Είναι και η εμμηνόπαυση.
Η εμμηνόπαυση είναι μια φυσιολογική φάση στη ζωή κάθε γυναίκας, όμως οι επιπτώσεις της στο σώμα είναι πολύ ευρύτερες από όσα συνήθως γνωρίζουμε. Ναι, υπάρχουν οι εξάψεις. Υπάρχουν οι διαταραχές ύπνου. Υπάρχει όμως και κάτι που σπάνια συζητιέται ανοιχτά: ο πόνος.
Ένας πόνος που μπορεί να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο μια γυναίκα ζει την καθημερινότητά της. Και που, δυστυχώς, πολύ συχνά κανείς δεν της εξηγεί γιατί τον νιώθει.
Ο ρόλος των οιστρογόνων
Τα οιστρογόνα δεν είναι μόνο οι «ορμόνες της αναπαραγωγής». Παίζουν κρίσιμο ρόλο στη λειτουργία των μυών, των αρθρώσεων και του νευρικού συστήματος, καθώς και στη ρύθμιση της φλεγμονής. Όταν τα επίπεδά τους πέφτουν, ο οργανισμός το αισθάνεται. Πόνοι στις αρθρώσεις, μυϊκή δυσκαμψία, γενικευμένη κόπωση που δεν περνά με τον ύπνο, όλα αυτά δεν είναι απλώς «παράπονα». Είναι σήματα του σώματος που χρειάζονται προσοχή.
Όταν ο πόνος γίνεται χρόνιος
Σε αρκετές γυναίκες, αυτά τα σήματα δεν είναι προσωρινά. Ο πόνος επιμένει για μήνες, μερικές φορές και για χρόνια, εξελισσόμενος σε χρόνιο.
Μπορεί να συνδέεται με καταστάσεις όπως η ινομυαλγία, που χαρακτηρίζεται από διάχυτο μυοσκελετικό πόνο και αυξημένη ευαισθησία στον πόνο, αλλά και με αρθροπάθειες ή οστεοπόρωση που επιδεινώνονται μετά την εμμηνόπαυση.
Σε κάθε περίπτωση, μιλάμε για πόνο που έχει αίτιο και άρα έχει και αντιμετώπιση.
Ο φαύλος κύκλος πόνου και ύπνου
Αυτός ο πόνος έχει κι έναν επιπλέον εχθρό: τον κακό ύπνο. Η εμμηνόπαυση διαταράσσει συχνά τον ύπνο. Ο κακός ύπνος ενισχύει τον πόνο. Και ο πόνος διαταράσσει ξανά τον ύπνο. Έτσι δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος που αναλώνει ενέργεια, υπομονή και διάθεση. Κάνει τις μέρες βαριές και τα βράδια ακόμη βαρύτερα.
Δεν είναι «φυσιολογικό» να υποφέρει μια γυναίκα σιωπηλά
Η αλήθεια είναι ότι πολλές γυναίκες υποφέρουν σιωπηλά. Αποδίδουν τα πάντα στην ηλικία, ντρέπονται να παραπονεθούν ή δεν βρίσκουν κάποιον να τις ακούσει.
Ωστόσο, ο επίμονος πόνος δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται με σιωπή. Είναι ένδειξη που χρειάζεται αξιολόγηση, σωστή διάγνωση και κατάλληλη υποστήριξη από ειδικούς.
Η αντιμετώπιση δεν είναι μία και μοναδική συνταγή. Είναι μια ολιστική προσέγγιση: κίνηση που χαρίζει δύναμη χωρίς να εξαντλεί, ύπνος που αποκαθίσταται σταδιακά, ισορροπημένη διατροφή και ψυχολογική υποστήριξη που σπάει την απομόνωση.
Μικρές, σταθερές αλλαγές μπορούν αθροιστικά να αλλάξουν τελείως την εικόνα.
Όπως τονίζει η Ελληνική Εταιρεία Εμμηνόπαυσης (ΕΛΕΤΕΜ), καμία γυναίκα δεν πρέπει να αντιμετωπίζει αυτή τη φάση της ζωής της ανέτοιμη ή αβοήθητη. Η ενημέρωση, η ευαισθητοποίηση και η στήριξη είναι απαραίτητες, γιατί η γνώση είναι εργαλείο και η κοινότητα είναι δύναμη.
Η εμμηνόπαυση δεν είναι τέλος. Είναι μετάβαση. Και κάθε μετάβαση γίνεται πιο ελαφριά όταν μια γυναίκα γνωρίζει τι της συμβαίνει, όταν έχει δίπλα της ανθρώπους που την κατανοούν και όταν αποφασίζει ότι αξίζει φροντίδα – πλήρη, ουσιαστική, χωρίς το «αυτά είναι της ηλικίας».
Διαβάστε επίσης
Γυναικεία υγεία: Οι μεγάλες δοκιμασίες από τη μητρότητα έως την εμμηνόπαυση
Εμμηνόπαυση: Το απρόσμενο σύμπτωμα στα μαλλιά που στεναχωρεί πολύ 1 στις 2 γυναίκες