*Γράφει η Ματίνα Ηρειώτου
Σήμα κινδύνου για την επιβίωση του κλάδου τους στη Λέσβο εκπέμπουν κτηνοτρόφοι και τυροκόμοι μετά την εμφάνιση κρουσμάτων αφθώδους πυρετού, που έχει ενεργοποιήσει αυστηρά πρωτόκολλα βιοασφάλειας με στόχο την εκρίζωση της ζωονόσου στο νησί και την πρόληψη της μεταφοράς της στην ηπειρωτική χώρα. Από τις 15 Μαρτίου η Λέσβος βρίσκεται σε καραντίνα σε ό,τι αφορά τη μεταφορά και διάθεση κτηνοτροφικών και τυροκομικών προϊόντων εκτός του νησιού και πλέον οι τυροκόμοι βρίσκονται σε απόγνωση, αφού είναι θέμα ελάχιστου χρόνου να μην μπορούν ούτε να αποθηκεύουν τα προϊόντα τους.
Με την εφαρμογή των πολύ αυστηρών μέτρων αυτή την ώρα δεν μπορεί να «φύγει» από τη Λέσβο ούτε ένα κιλό τυρί που θα μπορούσε να πάρει μαζί του ένας επισκέπτης, πόσο μάλλον οι εμπορικές παραγγελίες.
Η επανεμφάνιση του αφθώδους πυρετού που καταγράφεται 25 χρόνια μετά την εκρίζωση και του τελευταίου κρούσματος του παρελθόντος ήρθε σε μια ιδιαίτερα δύσκολη περίοδο για την ελληνική κτηνοτροφία που εδώ και ενάμιση χρόνο μαστίζεται από την ευλογιά των αιγοπροβάτων, παράλληλα με τα κρούσματα της πανώλης. Ο αφθώδης πυρετός είναι μια εξαιρετικά μεταδοτική ιογενής νόσος που πλήττει τα ζώα (βοοειδή, πρόβατα, αίγες, χοίρους) και έχει εμφανιστεί στην Ελλάδα αρκετές φορές στο παρελθόν, κυρίως λόγω της γειτνίασης με χώρες όπου η νόσος είναι ενδημική, όπως η Τουρκία. Και τώρα, άλλωστε, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις η νόσος έφτασε από την Τουρκία στην Λέσβο, χωρίς να αποκλείεται αυτό να έχει γίνει ακόμη και με παράνομες εισαγωγές ζώων που αποδείχθηκε ότι ήταν μολυσμένα. Αλλωστε, μόλις τώρα, μετά τη διαπίστωση των κρουσμάτων (όπως έγινε στη Θεσσαλία και αλλού με την ευλογιά) εγκαταστάθηκαν σταθμοί απολύμανσης, προκειμένου να μην μεταφέρεται ο ιός από τη μία εκτροφή στην άλλη μέσω της μεταφοράς ζωοτροφών ή συλλογής του γάλακτος.
Στη Λέσβο οι κτηνοτρόφοι που νιώθουν την απειλή για τα κοπάδια και το εισόδημά τους είναι πάνω από 3.000: Το 70% της οικονομίας της Λέσβου στηρίζεται στο αγροτικό εισόδημα. Όπως είπε στο protothema.gr ο πρόεδρος των Τυροκόμων του νησιού, Ιγνάτιος Θυμέλης, παράγονται καθημερινά 250 τόνοι γάλα που αντιστοιχεί σε 50 τόνους φέτα ημερησίως. Στη Λέσβο λειτουργούν έξι μεγάλα τυροκομεία με δυνατότητα επεξεργασίας άνω των σαράντα τόνων την ημέρα και δέκα μικρότερα, καθώς και εργαστήρια- βιοτεχνίες που παράγουν γιαούρτι. Από τα μέσα του μήνα όλες οι ποσότητες που παράγονται απλά αποθηκεύονται, με αποτέλεσμα αφενός να έχουν χαθεί ολόκληρες αγορές, ενώ ορισμένοι βρίσκονται αντιμέτωποι και με ποινικές ρήτρες αφού έστω κι αν γίνεται ακούσια, δεν μπορούν να είναι συνεπείς στην υποχρέωσή τους να παραδώσουν προϊόντα. «Ελήφθησαν μέτρα βιαστικά, χωρίς να ζυγιστούν οι συνέπειες», λέει ο κ.Θυμέλης και εξηγεί ότι μιλάμε για ζωονόσο, δεν μεταδίδεται στον άνθρωπο και επιπλέον το γάλα παστεριώνεται και τα τυριά ωριμάζουν. Ο ιός σκοτώνεται στην παστερίωση.
Στη Λέσβο μετέβη την Παρασκευή 27/3 ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστας Τσιάρας και πήρε μέρος σε διαδοχικές συσκέψεις με αντικείμενο την εφαρμογή των μέτρων βιοασφάλειας. Όπως λέει ο κ.Θυμέλης, οι κτηνίατροι της Ευρωπαϊκής Ενωσης έκριναν επαρκή τα μέτρα που έχουν ληφθεί και αναμένεται μέσα στην εβδομάδα πόρισμα που ενδεχομένως θα δώσει το πράσινο φως ώστε να αρθεί η καραντίνα για τα τυροκομικά προϊόντα. «Δυνατότητα αποθήκευσης υπάρχει μόνο για λίγες ημέρες ακόμη. Μετά δεν θα ξέρουμε τί να κάνουμε», λέει χαρακτηριστικά.
Όπως είπε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης τα ζώα που θανατώνονται λόγω του αφθώδους πυρετού αποζημιώνονται έως 250 ευρώ ανά ζώο, όπως ισχύει για την πανώλη και την ευλογιά. Ηδη, έως και χθες είχε επιβεβαιωθεί 17 κρούσματα της νόσου στη Λέσβο και όπως επισήμανε ο Κώστας Τσιάρας αν ο αφθώδης δεν περιοριστεί στη Λέσβο τότε θα υπάρξει κίνδυνος για το σύνολο της κτηνοτροφίας της χώρας και κάλεσε τους κτηνοτρόφους να τηρήσουν ευλαβικά τα περιοριστικά μέτρα. Όπως έχει διαπιστωθεί όμως με τις άλλες δύο ζωονόσους κτηνοτρόφοι παραβλέπουν τα μέτρα με αποτέλεσμα τη διασπορά ευλογιάς και πανώλης- είναι χαρακτηριστικό ότι τις προηγούμενες ημέρες άλλοι δύο κτηνοτρόφοι συνελήφθησαν στη Θεσσαλία επειδή έβοσκαν σε μη περιορισμένο χώρο τα κοπάδια τους. Κι όμως, έχουν θανατωθεί ήδη λόγω ευλογιάς σχεδόν μισό εκατομμύριο αιγοπρόβατα από τον Αύγουστο του 2024 όταν επιβεβαιώθηκε το πρώτο κρούσμα μέχρι και τις 8 Μαρτίου.
Στις συσκέψεις στη Λέσβο ετέθη και το ζήτημα του εμβολιασμού με τον κ.Τσιάρα να επισημαίνει: «τα επιστημονικά δεδομένα κινούνται σε δύο κατευθύνσεις. Ή θα γίνει θανάτωση ζώων σε ακτίνα τριών χιλιομέτρων ή θανάτωση μόνο και στις μολυσμένες εκτροφές και εμβολιασμός. Εμβολιασμός όμως σημαίνει ότι η Ελλάδα χάνει το καθεστώς «ελεύθερης χώρας από αφθώδη» για μακρά χρονική περίοδο. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι σταματούν εξαγωγές σε τρίτες χώρες, γεγονός που θα έχει συνέπεια μέχρι και στην τιμή του γάλακτος. Θε έχουμε γενικό περιορισμό στην εμπορία των γαλακτοκομικών μας προϊόντων. Πρέπει να κλείσουμε την κύκλο της ιχνηλάτισης και κατόπιν να πάρουμε αποφάσεις».
Όπως σημειώνει ο κ. Θυμέλης, η νόσος έχει έως τώρα περιοριστεί στη ζώνη των τριών χιλιομέτρων, στη ζώνη προστασίας που ορίστηκε βάσει των επιεβεβαιωμένων κρουσμάτων. Εάν βγει έξω από τα τρία χιλιόμετρα, ίσως τεθεί και το θέμα του μαζικού εμβολιασμού. «Μαζικός εμβολιασμός σημαίνει ότι η Ελλάδα ολόκληρη δεν θα μπορεί να εξάγει, Η Ελλάδα ολόκληρη, όχι μόνο η Λέσβος, πράγμα που σημαίνει ότι χάνουμε Αυστραλία, Καναδά, Αμερική, όλες τις χώρες που είναι εκτός Ευρωπαϊκής Ενωσης».
Σημειώνεται ότι ο αφθώδης πυρετός χαρακτηρίζεται επικίνδυνη ζωονόσος (δεν μεταδίδεται στον άνθρωπο), γιατί μεταδίδεται πολύ γρήγορα στα ζώα, τόσο με άμεση επαφή, όσο και έμμεσα μέσω οχημάτων, εξοπλισμού, υποδημάτων, υλικών, ενώ μπορεί να μεταδοθεί και αερογενώς. Προσβάλει κυρίως μοσχάρια, αιγοπρόβατα και χοίρους, ενώ η νόσος είναι πολύ γρήγορη στην εξέλιξή της στα νεαρότερα ζώα που μπορεί να εμφανίσουν οξεία μυοκαρδίτιδα και αιφνίδιο θάνατο.
Τα κυριότερα συμπτώματα στα προσβεβλημένα ζώα είναι πυρετός, ανορεξία, φυσαλίδες στο στόμα, στα άκρα και τον μαστό, χωλότητα, σιελόρροια.
Ειδήσεις σήμερα
Πάτρα: Δύο συλλήψεις για πώληση αλκοόλ σε 15χρονη, στο νοσοκομείο η ανήλικη
Ευρώπη: 1 εκατ. θάνατοι μπορούσαν να είχαν αποτραπεί ετησίως – Η κατάσταση στην Ελλάδα
