Για τους λόγους που οδηγούν πολλούς ασθενείς στη διακοπή της θεραπείας τους, αλλά και για τον ρόλο της εγγραμματοσύνης υγείας στην ενίσχυση της θεραπευτικής προσήλωσης μίλησε η κυρία Μέμη Τσεκούρα, Πρόεδρος της Ένωσης Ασθενών Ελλάδας, στο στρογγυλό τραπέζι του ygeiamou.gr με θέμα «Καρδιαγγειακά Νοσήματα: Από τη γνώση στην πρόληψη – Ο ρόλος της προσήλωσης στη θεραπεία».
Όπως υπογράμμισε, η διακοπή της θεραπείας παραμένει ένα από τα πιο σοβαρά και υποτιμημένα προβλήματα του συστήματος υγείας, με άμεσες συνέπειες τόσο για την πορεία του ασθενούς όσο και για τη συνολική επιβάρυνση της περίθαλψης. Οι αιτίες δεν είναι μονοσήμαντες. «Η απάντηση δεν είναι ο φόβος ή οι παρενέργειες ή η ελλιπής κατανόηση. Είναι και τα τρία μαζί» ανέφερε.
Φόβος, παραπληροφόρηση και οικονομικά εμπόδια
Η κυρία Τσεκούρα στάθηκε ιδιαίτερα στον φόβο, τον οποίο χαρακτήρισε «πραγματικό και πολυεπίπεδο». Όπως είπε, πολλοί ασθενείς φοβούνται τις παρενέργειες, αμφιβάλλουν για την αποτελεσματικότητα της αγωγής ή επηρεάζονται από την παραπληροφόρηση, κυρίως στο διαδίκτυο. «Όλα αυτά συνθέτουν ένα σκηνικό, μέσα στο οποίο ο ασθενής εγκαταλείπει πάρα πολύ εύκολα τη θεραπεία του» εξήγησε.
Ενδεικτικά, επικαλέστηκε στοιχεία από έρευνα της Ένωσης Ασθενών Ελλάδας το 2025 γύρω από τη φαρμακοεπαγρύπνηση, σύμφωνα με τα οποία το 75% των ασθενών δήλωσε ότι δεν γνώριζε τίποτα για το θέμα. Κατά την ίδια, αυτό δείχνει ότι η ανεπαρκής ενημέρωση ενισχύει την ανασφάλεια και αποδυναμώνει τη συμμόρφωση στη θεραπεία. «Η ελλιπής ενημέρωση τροφοδοτεί τον φόβο και η απουσία κατανόησης οδηγεί στην εγκατάλειψη της θεραπείας» τόνισε.
Πέρα από την ελλιπή ενημέρωση, αναφέρθηκε και στα πρακτικά εμπόδια που δυσκολεύουν τη πρόσβαση και τη συνέχεια της αγωγής, όπως η γραφειοκρατία στις διαδικασίες αποζημίωσης και λήψης των φαρμάκων, αλλά και το υψηλό ιδιωτικό κόστος. Όπως επισήμανε, οι αυξημένες ιδιωτικές δαπάνες στην Ελλάδα οδηγούν συχνά τους ασθενείς στη διακοπή της θεραπείας τους, επειδή προηγούνται άλλες – πιο πιεστικές – ανάγκες επιβίωσης.
«Χωρίς εγγραμματοσύνη δεν μπορεί να υπάρχει πρόληψη»
Η πρόεδρος της Ένωσης Ασθενών Ελλάδας ανέδειξε ως κεντρικό ζητούμενο την ενίσχυση της εγγραμματοσύνης υγείας, ώστε οι ασθενείς να μπορούν να κατανοούν τόσο τη νόσο όσο και τα οφέλη της θεραπείας τους. «Χωρίς εγγραμματοσύνη δεν μπορεί να υπάρχει πρόληψη. Μιλάμε για μια κενή σελίδα, ένα κενό γράμμα. Αυτός είναι ο ρόλος μας» είπε, συνδέοντας την ενημέρωση με τη δυνατότητα του πολίτη να ακολουθεί σωστά την αγωγή και να λαμβάνει τεκμηριωμένες αποφάσεις για την υγεία του.
Σε αυτό το πλαίσιο, υπογράμμισε ότι η πρόληψη και η κατανόηση της υγείας πρέπει να ξεκινούν από νωρίς, μέσα από την εκπαίδευση, από το Υπουργείο Παιδείας. Όπως ανέφερε, η Ένωση έχει ήδη προχωρήσει σε συνεργασία με την Ιατρική Σχολή, με στόχο να ενισχυθεί η εκπαίδευση γύρω από την πρόληψη και την εγγραμματοσύνη υγείας από το σχολείο έως το πανεπιστήμιο. «Πρωτίστως οι φοιτητές να μαθαίνουν τι σημαίνει πρόληψη και εγγραμματοσύνη. Γιατί, όπως ξέρουμε, η γνώση είναι δύναμη».
Η κυρία Παναγιώτα Καρλατήρα, Διευθύντρια σύνταξης του ygeiamou.gr με την κυρία Μέμη Τσεκούρα, Πρόεδρο της Ένωσης Ασθενών Ελλάδας
Όταν ο ασθενής δεν καταλαβαίνει τη γλώσσα του γιατρού
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στο πρόβλημα κατανόησης της ιατρικής ορολογίας από τους ασθενείς. Μέσα από την εμπειρία της με το ερωτηματολόγιο Health IQ στην πρωτοβάθμια φροντίδα, όπως είπε, διαπιστώθηκε ότι οι ασθενείς δέχονται θετικά τα μηνύματα της πρόληψης. «Το πρόβλημα που εντοπίστηκε ήταν ότι δεν κατανοούσαν τη γλώσσα με την οποία τους μιλάει ο γιατρός, την ιατρική ορολογία» σημείωσε. Αυτό το κενό αφήνει χώρο για σύγχυση, λανθασμένες ερμηνείες και, τελικά, απομάκρυνση από τη θεραπεία. «Ως συλλογικός εκπρόσωπος τούς εκπαιδεύσαμε στο Health IQ, καθώς πραγματικά τους δίνει πρόσβαση».
Στην ίδια κατεύθυνση, στάθηκε και στην ανάγκη ενίσχυσης των ψηφιακών δεξιοτήτων, ιδίως μετά την πανδημία, τονίζοντας ότι η νέα πραγματικότητα της υγείας απαιτεί πολίτες πιο ενημερωμένους και πιο εξοικειωμένους με τα διαθέσιμα εργαλεία. Όπως είπε, η Ένωση αντιμετωπίζει το συγκεκριμένο πεδίο ως στρατηγική προτεραιότητα τόσο για το παρόν όσο και το μέλλον της πρόληψης. «Δεν μπορούμε να λέμε αυτή τη στιγμή, έχοντας αυτά τα εργαλεία, ότι δεν υπάρχει πρόληψη» υπογράμμισε.
Συνοψίζοντας, η κυρία Τσεκούρα υποστήριξε ότι η αντιμετώπιση της μη προσήλωσης στη θεραπεία απαιτεί συντονισμένες παρεμβάσεις. «Απαιτείται ενίσχυση της εγγραμματοσύνης υγείας, μείωση των συστημικών εμποδίων – όπως η γραφειοκρατία και η οικονομική επιβάρυνση – αλλά και η ουσιαστική ενεργοποίηση όλων των εμπλεκόμενων φορέων. Η πολιτεία διαθέτει ήδη ένα σημαντικό εργαλείο: τη συνεργασία με τους συλλόγους ασθενών και τους επαγγελματίες υγείας, οι οποίοι μπορούν από κοινού να ενισχύσουν τη θεραπευτική προσήλωση μέσα από δράσεις ενημέρωσης και δικτύωσης».
Δείτε το σχετικό βίντεο από το Στρογγυλό Τραπέζι του ygeiamou.gr
Διαβάστε επίσης
Κωνσταντίνος Τούτουζας: Η πρόληψη να «μπει» στα σχολεία – Το κοινό εξιτήριο προστατεύει τον ασθενή
