Μια από τις μεγαλύτερες μέχρι σήμερα αναλύσεις ηλεκτρονικών ιατρικών φακέλων για την πλάγια αμυοτροφική σκλήρυνση (ALS) εντόπισε εν κυκλοφορία φάρμακα που συνδέονται με την μεγαλύτερη επιβίωση ασθενών.
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο The Lancet Digital Health, βασίστηκε σε στοιχεία 11.003 βετεράνων των ΗΠΑ που διαγνώστηκαν με πλάγια αμυοτροφική σκλήρυνση από το 2009 έως το 2019 και έλαβαν θεραπεία στο πλαίσιο της Υπηρεσίας Υγείας Βετεράνων (Veterans Health Administration). Οι ερευνητές εξέτασαν 162 φάρμακα που χορηγούνταν για άλλες παθήσεις, αναζητώντας ποια από αυτά συνδέονταν με αισθητές διαφορές στον κίνδυνο θανάτου.
Συνολικά, εντοπίστηκαν 27 φάρμακα με στατιστικά σημαντική επίδραση στην επιβίωση. Από αυτά, τα 18 συσχετίστηκαν με μειωμένο κίνδυνο θανάτου και τα 9 με αυξημένο. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασαν τρεις κατηγορίες: οι στατίνες, οι αναστολείς της φωσφοδιεστεράσης τύπου 5 (PDE5) και οι α-αδρενεργικοί ανταγωνιστές.
Το στοιχείο που, σύμφωνα με τους ερευνητές, ενίσχυσε την αξιοπιστία των ευρημάτων ήταν ότι πολλά φάρμακα μέσα στην ίδια θεραπευτική ομάδα εμφάνιζαν παρόμοια εικόνα.
Ελπιδοφόρα ευρήματα – Αναμονή κλινικών δοκιμών
Ο επικεφαλής ερευνητής, Priyadip Ray, σημείωσε ότι αυτό ακριβώς ήταν που έδωσε στην ομάδα μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στα αποτελέσματα, καθώς το ίδιο μοτίβο δεν εμφανίστηκε σε ένα μόνο σκεύασμα, αλλά σε περισσότερα της ίδιας κατηγορίας.
Ωστόσο, τονίζεται ότι η μελέτη δεν αποδεικνύει πως τα φάρμακα αυτά θεραπεύουν ή επιβραδύνουν οριστικά την πλάγια αμυοτροφική σκλήρυνση. Οι συγγραφείς υπογραμμίζουν ότι τα ευρήματα πρέπει να επιβεβαιωθούν σε ανεξάρτητα σύνολα δεδομένων και, κυρίως, σε κλινικές δοκιμές.
Επίσης, οι ερευνητές προχώρησαν και ένα βήμα παραπέρα, εξετάζοντας πιθανούς βιολογικούς μηχανισμούς. Η ανάλυση υπέδειξε ότι αρκετά από τα φάρμακα που ξεχώρισαν συγκλίνουν σε κοινές πρωτεϊνικές οδούς, γεγονός που ενδέχεται να προσφέρει νέα στοιχεία για την ίδια τη βιολογία της νόσου.
Συμπέρασμα
Σε μια νόσο με περιορισμένες θεραπευτικές επιλογές και αλλεπάλληλες αποτυχίες στην ανάπτυξη νέων φαρμάκων, τα μεγάλα δεδομένα της κλινικής πράξης μπορούν να αναδείξουν υποψήφιες θεραπείες. Δεν πρόκειται ακόμη για μια καθοριστική αλλαγή στην κλινική πρακτική, αλλά για ένα ισχυρό ερευνητικό σήμα που αναμένεται να διερευνηθεί περαιτέρω.
Διαβάστε επίσης
ALS: Ελπιδοφόρος μελέτη εντοπίζει πρωτεΐνη που επιβραδύνει την εξέλιξη της νόσου
ALS: Το ύπουλο σημάδι που προειδοποιεί για τη νόσο του κινητικού νευρώνα – Μην το αγνοήσετε
ALS: Πρωτοποριακό τεστ αίματος εντοπίζει τη νευροεκφυλιστική πάθηση με απόλυτη ακρίβεια
