Στις 11 Ιανουαρίου 2026, η Mattel ανακοίνωσε μια σημαντική προσθήκη στην εμβληματική σειρά Barbie: Την πρώτη κούκλα Barbie με αυτισμό. Η νέα κούκλα, που αναπτύχθηκε σε στενή συνεργασία με την κοινότητα των ατόμων με αυτισμό, σηματοδοτεί ένα σημαντικό βήμα προς τα εμπρός στην εκπροσώπηση χωρίς αποκλεισμούς, προσκαλώντας περισσότερα παιδιά να δουν τις δικές τους εμπειρίες να αντικατοπτρίζονται στον κόσμο του παιχνιδιού.
Η νέα κούκλα χρειάστηκε 18 μήνες για να «γεννηθεί», σε συνεργασία με το Autistic Self Advocacy Network (ASAN), μια οργάνωση για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία, στην οποία συμμετέχουν και άνθρωποι με αυτισμό. Η κούκλα εντάσσεται στη συλλογή Barbie Fashionistas, μια σειρά γνωστή για την ευρεία εκπροσώπηση διαφορετικών τύπων δέρματος, μαλλιών, σωματοτύπων, καθώς και ορατών και αόρατων αναπηριών.
«Η Barbie πάντα προσπαθούσε να αντικατοπτρίζει τον κόσμο που βλέπουν τα παιδιά και τις δυνατότητες που φαντάζονται», δήλωσε ο Jamie Cygielman, Global Head of Dolls στη Mattel. «Είμαστε περήφανοι που παρουσιάζουμε την πρώτη Barbie με αυτισμό ως μέρος αυτής της συνεχούς προσπάθειας, γιατί κάθε παιδί αξίζει να βλέπει τον εαυτό του να εκπροσωπείται στη Barbie».
Αυτό που ξεχωρίζει αυτή τη νέα κούκλα είναι η πρόθεση πίσω από το σχεδιασμό της. Με την άμεση καθοδήγηση της ASAN, η ομάδα σχεδιασμού της Barbie επικεντρώθηκε στην αυθεντική αναπαράσταση εμπειριών με τις οποίες μπορούν να ταυτιστούν πολλά άτομα με αυτισμό, χωρίς στερεότυπα ή υπερβολική απλοποίηση της διαταραχής.
Η κούκλα διαθέτει αρθρωτούς αγκώνες και καρπούς, επιτρέποντας κινήσεις όπως το χτύπημα των χεριών, τις οποίες χρησιμοποιούν ορισμένα άτομα με αυτισμό για να επεξεργαστούν τις αισθητηριακές εισροές ή να εκφράσουν τον ενθουσιασμό τους. Το βλέμμα των ματιών της είναι ελαφρώς στραμμένο προς τα πλάγια, αντανακλώντας το γεγονός ότι ορισμένα άτομα με αυτισμό μπορεί να αποφεύγουν τη συνεχή οπτική επαφή.
Τα προσεκτικά επιλεγμένα αξεσουάρ ενισχύουν περαιτέρω την αναπαράσταση και τα καθημερινά εργαλεία που χρησιμοποιούνται συνήθως στην κοινότητα. Μεταξύ άλλων, περιλαμβάνονται ροζ ακουστικά με ακύρωση θορύβου για τη μείωση της αισθητηριακής υπερφόρτωσης και ένα tablet που εμφανίζει εφαρμογές αυξητικής και εναλλακτικής επικοινωνίας (AAC), βασισμένες σε σύμβολα. Το ντύσιμο – ένα φαρδύ μοβ φόρεμα σε γραμμή Α, σε συνδυασμό με επίπεδα παπούτσια, σχεδιάστηκε για να ελαχιστοποιεί την επαφή του υφάσματος με το δέρμα και να ενισχύει την άνεση και την ευκολία κίνησης.
«Ως περήφανα μέλη της κοινότητας των ατόμων με αυτισμό, η ομάδα μας στην ASAN είναι ενθουσιασμένη που βοήθησε στη δημιουργία της πρώτης κούκλας Barbie με αυτισμό», δήλωσε ο Colin Killick, εκτελεστικός διευθυντής της ASAN. «Είναι πολύ σημαντικό για τα άτομα με αυτισμό να βλέπουν αυθεντικές, χαρούμενες αναπαραστάσεις του εαυτού τους – και αυτό ακριβώς είναι αυτή η κούκλα».
Στη δημιουργία της νέας Barbie συμμετείχαν επίσης άτομα που δραστηριοποιούνται ενεργά για τον αυτισμό ή που ανήκουν και οι ίδιοι στο φάσμα, όπως η υποστηρίκτρια και επιχειρηματίας Madison Marilla, η αυτιστική σχεδιάστρια μόδας και εικαστική καλλιτέχνιδα Aarushi Pratap και το δίδυμο μητέρας – κόρης Precious και Mikko Mirage. Μαζί με την ομάδα της Barbie, μοιράστηκαν τις προσωπικές τους ιστορίες και τις πρώτες αντιδράσεις τους για την κούκλα σ’ ένα βίντεο που κυκλοφόρησε στο κανάλι της Mattel στο YouTube.
«Οι κούκλες πάντα μου έφερναν άνεση, σταθερότητα και χαρά», είπε η Marilla, η οποία συλλέγει κούκλες Barbie από την παιδική της ηλικία. «Αυτή η Barbie με κάνει να νιώθω ότι με βλέπουν και με ακούνε πραγματικά. Ελπίζω τα αυτιστικά παιδιά να νιώθουν την ίδια αίσθηση αναγνώρισης και οι μη αυτιστικοί άνθρωποι να κατανοήσουν καλύτερα τον αυτισμό μέσω αυτής».
Μέρος μιας ευρύτερης δέσμευσης για ένταξη
Η Barbie με αυτισμό είναι το νέο βήμα μιας ήδη υπάρχουσας προσπάθειας, μέσω της σειράς Fashionistas, να προβληθούν άτομα με διαβήτη τύπου 1, σύνδρομο Down και τύφλωση. Με περισσότερα από 175 διαφορετικά looks, η σειρά Fashionistas συνεχίζει να διευρύνει τον τρόπο με τον οποίο τα παιδιά κατανοούν τόσο τον εαυτό τους, όσο και τους άλλους μέσω του παιχνιδιού.
Επιπροσθέτως, από το 2020, η Barbie συνεργάζεται με ερευνητές του Πανεπιστημίου Κάρντιφ σε μια πολυετή μελέτη που εξετάζει τα οφέλη του παιχνιδιού με κούκλες. Τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι το παιχνίδι με κούκλες ενεργοποιεί περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με την ενσυναίσθηση και την κοινωνική επεξεργασία – δεξιότητες ιδιαίτερα σημαντικές για παιδιά με νευροδιαφορετικά χαρακτηριστικά, συμπεριλαμβανομένων εκείνων με αυτισμό.
Ανταπόδοση μέσω του παιχνιδιού
Για να γιορτάσει την κυκλοφορία, η Barbie δωρίζει περισσότερες από 1.000 κούκλες Barbie με αυτισμό σε παιδιατρικά νοσοκομεία που παρέχουν εξειδικευμένες υπηρεσίες σε παιδιά με αυτισμό, όπως το Children’s National Hospital, το Children’s Hospital Los Angeles και το Rady Children’s Hospital Orange County. Η πρωτοβουλία έχει ως στόχο να προσφέρει άνεση, χαρά και ουσιαστική εκπροσώπηση στα παιδιά και τις οικογένειές τους σε δύσκολες στιγμές.
Η Barbie με αυτισμό είναι πλέον διαθέσιμη σε όλο τον κόσμο, αποτελώντας ένα ακόμη ορόσημο στην συνεχή προσπάθεια, ώστε κάθε παιδί να μπορεί να δει τον εαυτό του και τις δυνατότητές του να αντανακλώνται στο παιχνίδι.
Διαβάστε επίσης
Νόσος Αλτσχάιμερ: Οι κούκλες που βοηθούν τους ασθενείς
Ποιος είναι ο τρόπος το παιδί να γίνει «αστέρι» στα μαθηματικά – Το παιχνίδι που κάνει θαύματα
