Πόσο αξιόπιστο είναι όταν κάποιος ρωτάει κάτι σχετικά με την υγεία του στο ChatGPT; Αυτό είναι ένα από τα μεγαλύτερα ερωτήματα που έχουν δημιουργηθεί με την εξέλιξη της τεχνολογίας και επιχείρησε να απαντήσει ο κύριος Πέτρος Γαλάνης, Αναπληρωτής Καθηγητής, Διευθυντής του Εργαστηρίου Κλινικής Επιδημιολογίας, Τμήμα Νοσηλευτικής, ΕΚΠΑ στο πάνελ με τίτλο «Ιατρική και Τεχνητή Νοημοσύνη: Εμπιστοσύνη και γνώση στην ψηφιακή εποχή».
«Δεν είναι εύκολο. Κάποιος που δεν έχει επαφή με την επιστήμη υγείας δεν μπορεί να αξιολογήσει ένα αποτέλεσμα που του δίνει το ChatGPT και να καταλάβει αν είναι αυτό αληθινό ή όχι» λέει χαρακτηριστικά. Είναι δύσκολο, όμως, ακόμα και για τους επιστήμονες υγείας: «Να πω ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα: 4.000 μελέτες τα τελευταία 3 χρόνια χρησιμοποιούσαν ψευδείς παραπομπές. Δηλαδή παραπομπές που τις έφτιαχνε το ChatGPT. Δεν υπήρξαν ποτέ αυτά τα άρθρα» τόνισε.
Ο κ. Γαλάνης υπογράμμισε ότι οι απαντήσεις της τεχνητής νοημοσύνης δεν θα πρέπει να γίνονται άκριτα αποδεκτές ως αληθείς. Όπως είπε, είναι απαραίτητο να υπάρχει διασύνδεση του χρήστη με τον επιστήμονα υγείας, ώστε η πληροφορία να αξιολογείται σωστά και να εντάσσεται στο κατάλληλο επιστημονικό πλαίσιο. «Χρειάζεται οπωσδήποτε να υπάρχει μια διασύνδεση μετά μεταξύ του χρήστη και του επιστήμονα υγείας. Δεν είναι δηλαδή ότι ό,τι σου λέει το ChatGPT θα πρέπει εσύ να το χρησιμοποιήσεις και να το δέχεσαι ως αληθινό» συμπλήρωσε.
Ψυχική υγεία και Τεχνητή Νοημοσύνη
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην ψυχική υγεία, επισημαίνοντας ότι 1 στους οκτώ ανθρώπους παγκοσμίως αντιμετωπίζει κάποιο πρόβλημα ψυχικής υγείας, ενώ στην Ελλάδα η αναλογία είναι ακόμη υψηλότερη, περίπου 1 στους 5.
Στο πλαίσιο αυτό, όπως είπε, προκύπτουν πολλά ερωτήματα για το τι μπορεί να καταλάβει ένας χρήστης όταν συνομιλεί με το ChatGPT για θέματα ψυχικής υγείας, αν μπορεί να αντιληφθεί τη σοβαρότητα της κατάστασής του και αν πρέπει να απευθυνθεί σε ειδικό.
Αναφερόμενος στον ρόλο της τεχνητής νοημοσύνης στην ψυχική υγεία, σημείωσε ότι μπορεί να βοηθήσει, αλλά μόνο υπό προϋποθέσεις και με σωστή χρήση. «Ήδη αρκετοί επιστήμονες ψυχικής υγείας επαγγελματίες ψυχικής υγείας χρησιμοποιούν στις συνεδρίες τους την τεχνητή νοημοσύνη. Μπορούν να κρατάνε ένα καλό αρχείο για να συνομιλούν με τον ασθενή όχι μόνο την ώρα της συνεδρίας».
Παράλληλα, στάθηκε στα πλεονεκτήματα που μπορεί να έχει ένα τέτοιο εργαλείο για τον χρήστη, όπως η άμεση διαθεσιμότητα, η πρόσβαση από απόσταση και η απουσία στίγματος. Όπως είπε, πολλοί άνθρωποι -και ιδιαίτερα οι νέοι- αισθάνονται πιο άνετα να μιλήσουν σε ένα ψηφιακό εργαλείο, επειδή δεν αισθάνονται ότι κρίνονται.
Ωστόσο, προειδοποίησε ότι ακριβώς αυτό το χαρακτηριστικό μπορεί να κρύβει και κινδύνους. Η τεχνητή νοημοσύνη έχει την τάση να απαντά με θετικό και υποστηρικτικό τρόπο, ώστε να συνεχίζεται η συνομιλία, γεγονός που σε ευαίσθητες περιπτώσεις μπορεί να οδηγήσει σε προβληματικές καταστάσεις.
Ο κύριος Γαλάνης αναφέρθηκε και στις δικαστικές υποθέσεις που εκκρεμούν στο εξωτερικό, μετά από περιπτώσεις αυτοκτονιών εφήβων που είχαν προηγουμένως συνομιλήσει με εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης. Όπως διευκρίνισε, αυτό δεν σημαίνει ότι το εργαλείο ήταν η αιτία, αλλά αναδεικνύει τη σημασία της σωστής χρήσης και της ύπαρξης υποστηρικτικού περιβάλλοντος γύρω από τα παιδιά.
«Το ChatGPT δεν καταλαβαίνει. Είναι ένα ρομπότ», τόνισε, επισημαίνοντας ότι το κρίσιμο ερώτημα είναι γιατί ένα παιδί φτάνει να μιλά σε ένα ρομπότ επειδή δεν έχει κάποιον άνθρωπο να μιλήσει.
Καταλήγοντας, ο κύριος Γαλάνης στάθηκε ιδιαίτερα στην ανάγκη σωστής χρήσης της τεχνητής νοημοσύνης, ειδικά από τα παιδιά και τους νέους. Όπως είπε, πολλά παιδιά επιλέγουν να μιλήσουν στο ChatGPT γιατί αισθάνονται πιο άνετα, καθώς «το μηχάνημα δεν σε κρίνει και δεν σε αξιολογεί ποτέ». Ωστόσο, ακριβώς αυτό μπορεί να αποτελέσει και πρόβλημα, καθώς η τεχνητή νοημοσύνη έχει την τάση να απαντά με θετικό και υποστηρικτικό τρόπο, προκειμένου να συνεχίζεται η συνομιλία.
Ο ίδιος υπογράμμισε ότι πρέπει να υπάρξουν σαφή όρια, ειδικά σε περιπτώσεις που αφορούν αυτοκτονικό ιδεασμό ή σοβαρά ζητήματα ψυχικής υγείας, επισημαίνοντας παράλληλα ότι πρόκειται για ένα ιδιαίτερα πολύπλοκο ζήτημα, καθώς εμπλέκονται και θέματα προσωπικών δεδομένων.
«Είναι πολύπλοκο. Αλλά σίγουρα υπάρχουν πάντα και θετικά και αρνητικά», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Υπογράμμισε, τέλος, την ανάγκη ενίσχυσης του ψηφιακού εγγραμματισμού από τις πρώτες τάξεις του σχολείου. «Πρέπει να μπει μάθημα από την πρώτη δημοτικού», σημείωσε, εξηγώντας ότι τα παιδιά δεν μπορούν να αναμένεται να μάθουν με «μαγικό τρόπο» να χειρίζονται σωστά την τεχνητή νοημοσύνη.
Ιδιαίτερη σημασία, όπως είπε, έχει και ο τρόπος με τον οποίο τίθενται τα ερωτήματα στα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης. Η χρήση τους, υπογράμμισε, θα πρέπει να γίνεται για την ενίσχυση της δημιουργικότητας και της σκέψης, όχι για την άκριτη αντιγραφή απαντήσεων.
«Το μηχάνημα το χρησιμοποιείς για να σου δώσει ιδέες, για να σε κάνει πιο δημιουργικό, για να σε κάνει καλύτερο. Δεν το χρησιμοποιείς για να κάνεις copy-paste», ανέφερε, προειδοποιώντας ότι διαφορετικά υπάρχει ο κίνδυνος οι σημερινοί φοιτητές και οι αυριανοί επαγγελματίες υγείας να χάσουν την ικανότητα κριτικής σκέψης.
Διαβάστε επίσης
Κτιστάκης: Εάν αυξήσουμε το όριο ζωής κατά ένα χρόνο θα έχουμε εξοικονόμηση 30 τρις ευρώ
Σαρηγιάννης: 182.000 θάνατοι στην Ευρώπη από μικροσωματίδια, 63.000 από όζον