Η έκθεση σε καπνό από δασικές πυρκαγιές κατά τους τελευταίους μήνες της εγκυμοσύνης ενδέχεται να αυξάνει τον κίνδυνο να διαγνωστεί ένα παιδί με αυτισμό αργότερα στη ζωή του, σύμφωνα με νέα μελέτη.
Η έρευνα του Tulane University, η οποία δημοσιεύθηκε στο Environmental Science & Technology, ανέλυσε περισσότερες από 200.000 γεννήσεις στη Νότια Καλιφόρνια την περίοδο 2006 – 2014. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα παιδιά των οποίων οι μητέρες είχαν εκτεθεί σε καπνό από δασικές πυρκαγιές κατά το τρίτο τρίμηνο της εγκυμοσύνης είχαν αυξημένες πιθανότητες να διαγνωστούν με αυτισμό έως την ηλικία των 5 ετών.
Η ισχυρότερη συσχέτιση παρατηρήθηκε στις περιπτώσεις όπου οι έγκυες γυναίκες είχαν εκτεθεί σε καπνό για περισσότερες από 10 ημέρες κατά τους τελευταίους τρεις μήνες της κύησης. Σε αυτή την ομάδα, ο κίνδυνος διάγνωσης αυτισμού στα παιδιά ήταν αυξημένος κατά 23% σε σύγκριση με ανήλικους των οποίων οι μητέρες δεν είχαν καμία έκθεση σε καπνό από πυρκαγιές κατά την εγκυμοσύνη.
Τα ευρήματα της μελέτης και το ευρύτερο πλαίσιο
Πρόκειται για την πρώτη μελέτη που εξετάζει ειδικά τη σχέση μεταξύ προγεννητικής έκθεσης σε καπνό από δασικές πυρκαγιές και αυτισμού. Οι ερευνητές διευκρινίζουν ότι τα αποτελέσματα δεν αποδεικνύουν αιτιώδη σχέση, προσθέτουν όμως νέα στοιχεία στη βιβλιογραφία που συνδέει την ατμοσφαιρική ρύπανση με διαταραχές στη νευρολογική ανάπτυξη του εμβρύου.
«Τόσο ο αυτισμός όσο και οι δασικές πυρκαγιές αυξάνονται, και αυτή η μελέτη αποτελεί μόνο την αρχή για τη διερεύνηση πιθανών συνδέσεων μεταξύ τους», δήλωσε ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, Mostafijur Rahman, επίκουρος καθηγητής Περιβαλλοντικών Επιστημών Υγείας στη Σχολή Δημόσιας Υγείας και Τροπικής Ιατρικής Celia Scott Weatherhead του Πανεπιστημίου Tulane.
Όπως επισημαίνει, καθώς η κλιματική κρίση αυξάνει τη συχνότητα και την ένταση των πυρκαγιών σε πολλές περιοχές του κόσμου, η κατανόηση της επίδρασής τους στην υγεία είναι κρίσιμη για την ανάπτυξη πολιτικών πρόληψης και την προστασία των εγκύων και των παιδιών τους.
Η έρευνα επικεντρώθηκε αποκλειστικά στην Καλιφόρνια, πολιτεία όπου καταγράφει τόσο από τις μεγαλύτερες εκτάσεις καμένων δασών σε ετήσια βάση όσο και υψηλά ποσοστά διαγνώσεων παιδικού αυτισμού.
Αυτισμός, ατμοσφαιρική ρύπανση και καπνός από πυρκαγιές
Ο αυτισμός χαρακτηρίζεται από ένα ευρύ φάσμα διαφορών στην επικοινωνία, τη συμπεριφορά και τη μάθηση. Από το 2000 και μετά, τα ποσοστά διάγνωσης αυξάνονται σταθερά, εξέλιξη που αποδίδεται εν μέρει στη βελτιωμένη ενημέρωση και τον εντοπισμό των περιστατικών.
Παράλληλα, ολοένα και περισσότερες μελέτες έχουν συνδέσει την προγεννητική έκθεση σε ατμοσφαιρικούς ρύπους με αυξημένο κίνδυνο αυτισμού, με τα βαρέα μέταλλα που περιέχονται στα αιωρούμενα σωματίδια να αποτελούν μία από τις βασικές υποθέσεις των επιστημόνων.
Οι δασικές πυρκαγιές προκαλούν απότομες αυξήσεις της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, καθώς η καύση βλάστησης και κτιρίων απελευθερώνει τοξικές ουσίες και μέταλλα. Επιπλέον, τα πολύ μικρά σωματίδια καπνού μπορούν να προκαλέσουν φλεγμονή και οξειδωτικό στρες στον οργανισμό, ακόμη και ανεξάρτητα από τη χημική τους σύσταση.
Δημογραφικά στοιχεία και επόμενα βήματα
Σύμφωνα με τα δεδομένα της μελέτης, οι μητέρες παιδιών που διαγνώστηκαν με αυτισμό ήταν κατά μέσο όρο μεγαλύτερης ηλικίας, συχνότερα στην πρώτη τους εγκυμοσύνη και παρουσίαζαν υψηλότερα ποσοστά προϋπάρχοντος διαβήτη ή παχυσαρκίας. Επιπλέον, τα αγόρια διαγνώστηκαν με αυτισμό περίπου τέσσερις φορές συχνότερα από τα κορίτσια.
Τα ευρήματα για το τρίτο τρίμηνο συμφωνούν με προηγούμενη μελέτη του 2021 από το Harvard University, η οποία είχε επίσης δείξει αυξημένο κίνδυνο αυτισμού σε παιδιά με έκθεση σε ατμοσφαιρική ρύπανση στα τελευταία στάδια της εγκυμοσύνης – περίοδο κατά την οποία ο εγκέφαλος του εμβρύου αναπτύσσεται με ταχείς ρυθμούς.
«Απαιτείται περαιτέρω έρευνα για να κατανοήσουμε πώς η έκθεση στον καπνό από πυρκαγιές μπορεί να επηρεάζει την ανάπτυξη του εμβρύου και πώς αλληλεπιδρά με γενετικούς και άλλους περιβαλλοντικούς παράγοντες», σημειώνει ο πρώτος συγγραφέας της μελέτης, David Luglio.
Η μελέτη προσθέτει έναν ακόμη κρίκο στην αλυσίδα των επιστημονικών δεδομένων που συνδέουν το περιβάλλον με τη νευροαναπτυξιακή υγεία, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για μέτρα προστασίας των εγκύων, ιδιαίτερα σε περιοχές που πλήττονται συχνά από δασικές πυρκαγιές.
Διαβάστε επίσης
Βιταμίνη D στην κύηση: Ασπίδα προστασίας για τα παιδικά δόντια
Στο μικροσκόπιο των επιστημόνων οι κίνδυνοι για εγκύους και βρέφη από την κλιματική αλλαγή
Αυτή η εξέταση στη διάρκεια της κύησης μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο αυτισμού