Η άνοδος της θερμοκρασίας της θάλασσας τους καλοκαιρινούς μήνες μπορεί να δημιουργήσει τις ευνοϊκές συνθήκες για την ανάπτυξη βακτηρίων του γένους Vibrio, τα οποία απαντώνται φυσικά σε παράκτια και υφάλμυρα νερά.
Πρόκειται για ένα γένος υδρόβιων βακτηρίων, όπως περιγράφεται στο Euronews. Δεν προκαλούν όλα τα είδη σοβαρή νόσο, όμως ορισμένα μπορούν να οδηγήσουν σε γαστρεντερικές ή δερματικές λοιμώξεις.
Δύο στελέχη του Vibrio cholerae, τα O1 και O139, ευθύνονται για τη χολέρα. Οι περισσότερες λοιμώξεις από άλλα είδη Vibrio δεν σχετίζονται με αυτήν αλλά συνδέονται με την κατανάλωση ωμών ή ανεπαρκώς μαγειρεμένων οστρακοειδών, κυρίως στρειδιών.
Σε άλλες περιπτώσεις, η λοίμωξη μπορεί να προκληθεί όταν τα βακτήρια εισέλθουν στον οργανισμό μέσω κοψίματος, εκδοράς ή ανοιχτής πληγής στο δέρμα.
Ποια συμπτώματα προκαλεί
Όταν η λοίμωξη σχετίζεται με κατανάλωση μολυσμένων θαλασσινών, μπορεί να προκαλέσει γαστρεντερικά προβλήματα, όπως διάρροια, κοιλιακό πόνο, ναυτία, εμετούς και πυρετό.
Όταν το βακτήριο εισέλθει από ανοιχτή πληγή, μπορεί να οδηγήσει σε τοπική λοίμωξη με ερυθρότητα, πρήξιμο και πόνο. Σε σοβαρότερες περιπτώσεις, ενδέχεται να εξελιχθεί σε λοίμωξη του αίματος, σήψη ή ακρωτηριασμούς άκρων.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτεί το Vibrio vulnificus, το οποίο έχει συνδεθεί με βαριές λοιμώξεις και, σπανιότερα, θανατηφόρα έκβαση. Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος για άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα, χρόνιες ηπατικές παθήσεις ή ανοιχτές πληγές.
Γιατί εντείνεται η ανησυχία στην Ευρώπη
Οι λοιμώξεις από Vibrio παραμένουν σχετικά σπάνιες στην Ευρώπη. Ωστόσο, σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC), τα τελευταία χρόνια έχουν καταγραφεί αυξήσεις σε βόρειες ευρωπαϊκές χώρες που συνορεύουν με τη Βαλτική Θάλασσα, κυρίως κατά τη διάρκεια καλοκαιριών με παρατεταμένους καύσωνες και υψηλότερες θερμοκρασίες νερού.
Το 2018 αναφέρθηκαν 445 κρούσματα, αριθμός υπερτριπλάσιος σε σχέση με τον ετήσιο μέσο όρο των 126 κρουσμάτων που είχαν καταγραφεί την περίοδο 2014-2017.
Στο ίδιο μήκος κύματος, η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) έχει επισημάνει ότι η αύξηση των ακραίων καιρικών φαινομένων, όπως οι καύσωνες, μπορεί να συμβάλει στην επέκταση των βακτηρίων Vibrio στα θαλασσινά. Περιοχές όπως η Βαλτική Θάλασσα, τα μεταβατικά ύδατα μεταξύ Βαλτικής και Βόρειας Θάλασσας, η Μαύρη Θάλασσα και οι παράκτιες ζώνες κοντά σε εκβολές μεγάλων ποταμών θεωρούνται περιβάλλοντα όπου οι συνθήκες μπορεί να ευνοούν την παρουσία τους.
Πώς μπορούμε να προστατευθούμε
Το ECDC συνιστά να αποφεύγεται η κατανάλωση ωμών ή ανεπαρκώς μαγειρεμένων οστρακοειδών, ιδίως στρειδιών, και να διασφαλίζεται ότι τα θαλασσινά μαγειρεύονται καλά.
Όσοι έχουν ανοιχτές πληγές, κοψίματα, πρόσφατα piercing ή χειρουργικές τομές θα πρέπει να αποφεύγουν την επαφή με υφάλμυρα ή αλμυρά νερά, ειδικά σε περιόδους υψηλής θερμοκρασίας. Αν η επαφή με θαλασσινό νερό δεν μπορεί να αποφευχθεί, η πληγή πρέπει να καλύπτεται καλά και να καθαρίζεται προσεκτικά μετά.
Ιατρική αξιολόγηση χρειάζεται όταν μετά από έκθεση σε θαλασσινό νερό ή κατανάλωση θαλασσινών εμφανιστούν έντονα γαστρεντερικά συμπτώματα, πυρετός, ταχεία επιδείνωση δερματικής βλάβης, έντονος πόνος ή οίδημα γύρω από πληγή.
Τέλος, το ECDC παρακολουθεί τις περιβαλλοντικές συνθήκες που ευνοούν την ανάπτυξη Vibrio μέσω διαδραστικού χάρτη, ο οποίος ενημερώνεται καθημερινά και περιλαμβάνει πρόβλεψη πέντε ημερών.
Διαβάστε επίσης
Παραλίες, λίμνες, ποτάμια: Ποιες χώρες έχουν τα καθαρότερα νερά στην Ευρώπη – Η θέση της Ελλάδας
6 είδη λαγοκεφάλων στις ελληνικές θάλασσες – Ποιο είναι το πιο επικίνδυνο
