Aν και οι θάνατοι από καρκίνο βρίσκονται πλέον σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα στο Ηνωμένο Βασίλειο, σύμφωνα με νέα στοιχεία, οι ειδικοί κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για τρεις συγκεκριμένους τύπους που παρουσιάζουν ανησυχητική αύξηση.
Συγκεκριμένα, όπως προκύπτει από τα δεδομένα του Cancer Research UK, η συνολική θνησιμότητα από καρκίνο συνεχίζει να μειώνεται, όμως οι θάνατοι από καρκίνο του ήπατος, του ενδομητρίου και της κεφαλής και τραχήλου κινούνται αντίθετα, καταγράφοντας άνοδο.
Τι κρύβεται πίσω από αυτή την αντιθετική εικόνα;
Ο καρκίνος κεφαλής και τραχήλου αποτελεί έναν ευρύ όρο που περιλαμβάνει κακοήθειες του στόματος, του φάρυγγα, του λάρυγγα, της ρινικής κοιλότητας, των ιγμορείων και των σιελογόνων αδένων. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η σύνδεσή του με τον ιό HPV, ο οποίος φαίνεται να ευθύνεται για σημαντικό ποσοστό των καρκίνων του στοματοφάρυγγα.
Αν και ο ιός HPV είναι συνήθως ακίνδυνος και μεταδίδεται μέσω στενής επαφής, σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να οδηγήσει στην ανάπτυξη καρκίνου. Η αύξηση των περιστατικών, ιδιαίτερα σε νεότερους και μεσήλικες, αποδίδεται σε μεγάλο βαθμό σε λοιμώξεις από τον ιό. Στα προειδοποιητικά συμπτώματα περιλαμβάνονται έλκη στο στόμα που δεν επουλώνονται, βραχνάδα και ανεξήγητα εξογκώματα στην περιοχή του στόματος ή του λαιμού.
Την ίδια στιγμή, ο καρκίνος του ήπατος εξελίσσεται σε μία από τις ταχύτερα αυξανόμενες αιτίες θανάτου από καρκίνο στη χώρα, με τα ποσοστά να έχουν σχεδόν διπλασιαστεί σε σύγκριση με πριν από 20 χρόνια. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η τάση αυτή ενδέχεται να συνεχιστεί, καθώς παράγοντες όπως η γήρανση του πληθυσμού και η αυξημένη πίεση στο σύστημα υγείας δυσχεραίνουν τη διατήρηση της προόδου.
Πού παρατηρείται μείωση;
Παρά τις προκλήσεις, η συνολική εικόνα παραμένει θετική. Τα ποσοστά θανάτων από καρκίνο είναι σήμερα μειωμένα κατά 29% σε σχέση με το 1989, ενώ την τελευταία δεκαετία καταγράφηκε επιπλέον πτώση της τάξης του 11%.
Ιδιαίτερα ενθαρρυντικά είναι τα στοιχεία για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας, με τους θανάτους να έχουν μειωθεί κατά 75% τα τελευταία 50 χρόνια, χάρη κυρίως στο εμβόλιο κατά του HPV. Υπολογίζεται ότι περίπου 6,5 εκατομμύρια άνθρωποι έχουν ήδη εμβολιαστεί στο Ηνωμένο Βασίλειο, γεγονός που μπορεί να προλάβει έως και το 90% των περιστατικών.
Σημαντική μείωση παρατηρείται επίσης σε άλλες μορφές καρκίνου, όπως του στομάχου, των όρχεων και το λέμφωμα Hodgkin. Παράλληλα, σύγχρονες στοχευμένες θεραπείες, όπως η αμπιρατερόνη για τον καρκίνο του προστάτη και η τεμοζολομίδη για τους όγκους του εγκεφάλου, συμβάλλουν στην επιμήκυνση της ζωής των ασθενών.
Άνιση η πρόοδος
Ωστόσο, οι ειδικοί τονίζουν ότι η πρόοδος δεν είναι ομοιόμορφη. Η καθυστερημένη διάγνωση εξακολουθεί να αποτελεί βασικό πρόβλημα, ιδίως σε επιθετικούς ή δύσκολα ανιχνεύσιμους καρκίνους, καθιστώντας την πρόληψη και την έγκαιρη ανίχνευση κρίσιμες.
Ανησυχία προκαλούν και τα στοιχεία για τον καρκίνο του παχέος εντέρου, καθώς άτομα κάτω των 49 ετών εμφανίζουν πλέον έως και 50% αυξημένο κίνδυνο σε σύγκριση με τη δεκαετία του 1990. Παρόμοιες τάσεις καταγράφονται διεθνώς, με την παχυσαρκία, την έλλειψη άσκησης και την κατανάλωση αλκοόλ να αναγνωρίζονται ως βασικοί παράγοντες κινδύνου.
Την ίδια στιγμή, η επιστημονική κοινότητα επενδύει σε νέες προσεγγίσεις, όπως εμβόλια που στοχεύουν στην πρόληψη και άλλων μορφών καρκίνου, καθώς και σε εξατομικευμένες θεραπείες και ανοσοθεραπεία, δημιουργώντας αισιοδοξία για σημαντικές εξελίξεις τα επόμενα χρόνια.
Οι ειδικοί του Cancer Research UK επισημαίνουν ότι το 2026 θα μπορούσε να αποτελέσει σημείο καμπής για την αντιμετώπιση του καρκίνου στο Ηνωμένο Βασίλειο, εφόσον ενισχυθούν οι πολιτικές υγείας και η πρόσβαση σε καινοτόμες θεραπείες.
Διαβάστε επίσης
Ιός HPV: Πώς μπορεί να μειωθεί η θνησιμότητα από σχετιζόμενους καρκίνους στην Ελλάδα
Ο ιός που ευθύνεται για το 5% των καρκίνων παγκοσμίως – Τα θανατηφόρα κρούσματα στην Ελλάδα
Καρκίνος ωοθηκών: Νέο ευρωπαϊκό ερευνητικό πρόγραμμα για τη νόσο – Κομβική η συμμετοχή του ΕΚΠΑ
