Μια νέα έρευνα αποκαλύπτει έναν απρόσμενο και ενδιαφέροντα ρόλο των κοιλιακών μυών: Εκτός του ότι στηρίζουν το σώμα και συμμετέχουν στην κίνηση, οι συσπάσεις τους φαίνεται ότι μπορούν να μεταβάλλουν στιγμιαία τη ροή του αίματος στον εγκέφαλο. Η μελέτη πραγματοποιήθηκε σε ποντίκια από ερευνητές του Penn State και τα σχετικά συμπεράσματα δημοσιεύονται στο Proceedings of the National Academy of Sciences.
Οι επιστήμονες παρατήρησαν ότι όταν ενεργοποιούνται οι κοιλιακοί -όπως συμβαίνει κατά την κίνηση, την άσκηση ή ακόμη και τον βήχα- αλλάζει η πίεση στα αγγεία που επικοινωνούν με τον εγκέφαλο μέσω της σπονδυλικής στήλης. Σχεδόν αμέσως, ορισμένες μεγάλες φλέβες του εγκεφάλου συστέλλονται και η ροή του αίματος μεταβάλλεται προσωρινά.
Το πιο εντυπωσιακό εύρημα της μελέτης ήταν η ταχύτητα με την οποία συμβαίνει αυτό: Η αντίδραση καταγράφηκε μόλις 0,1 δευτερόλεπτο μετά την ενεργοποίηση των κοιλιακών.
Ο εγκέφαλος επηρεάζεται από τις κινήσεις του σώματος
Περπάτημα, τρέξιμο, αναπνοή και βήχας προκαλούν συνεχώς μικρές αλλαγές στην πίεση μέσα στο σώμα. «Ο εγκέφαλος προστατεύεται μέσα στο κρανίο, αλλά δεν είναι απομονωμένος από τις μηχανικές δυνάμεις που δημιουργούνται από το υπόλοιπο σώμα, γι’ αυτό και επηρεάζεται από αυτές», εξήγησε ο επικεφαλής συγγραφέας Qingguang Zhang, επίκουρος καθηγητής Φυσιολογίας στο Michigan State University.
Μέχρι σήμερα, οι επιστήμονες μελετούσαν την κυκλοφορία του αίματος στον εγκέφαλο κυρίως εξετάζοντας μηχανισμούς που ξεκινούν από τον ίδιο. Η νέα έρευνα δείχνει ότι και όσα συμβαίνουν στο υπόλοιπο σώμα μπορεί να επηρεάζουν άμεσα την εγκεφαλική κυκλοφορία.
Οι φλέβες δεν είναι απλώς «σωλήνες» μεταφοράς αίματος
Η έρευνα για την εγκεφαλική κυκλοφορία έχει επικεντρωθεί κυρίως στις αρτηρίες και τα τριχοειδή αγγεία, η διάμετρος των οποίων μεταβάλλεται, ώστε κάθε περιοχή του εγκεφάλου να παίρνει το αίμα και το οξυγόνο που χρειάζεται. Οι φλέβες είχαν μελετηθεί λιγότερο, επειδή θεωρούνταν περισσότερο ένα παθητικό δίκτυο, που απομακρύνει το αίμα από τον εγκέφαλο.
Η νέα μελέτη δείχνει ότι μπορεί να έχουν πιο ενεργό ρόλο. Οι ερευνητές παρατήρησαν πολύ γρήγορη συστολή σ’ ένα μεγάλο φλεβικό κανάλι στην κορυφή του εγκεφάλου, τον άνω οβελιαίο κόλπο, αλλά και στις φλέβες που καταλήγουν σε αυτόν. «Οι φλέβες δεν είναι απλώς παθητικοί αγωγοί», τόνισε ο δρ. Zhang. Με άλλα λόγια, για να κατανοήσουμε την κυκλοφορία στον εγκέφαλο, δεν αρκεί να εξετάζουμε πώς φτάνει το αίμα σε αυτόν, αλλά και πώς απομακρύνεται.
Τι σχέση έχουν οι κοιλιακοί
Οι αλλαγές στις φλέβες εμφανίζονταν σχεδόν ταυτόχρονα με την ενεργοποίηση των κοιλιακών μυών κατά την κίνηση των ποντικών.
Η ίδια ερευνητική ομάδα είχε δείξει παλαιότερα ότι οι κοιλιακές συσπάσεις προκαλούν αλλαγές της πίεσης που μετακινούν ελαφρά τον εγκέφαλο και συμβάλλουν στην κυκλοφορία του εγκεφαλονωτιαίου υγρού. Τώρα, οι επιστήμονες συνδέουν τις κοιλιακές συσπάσεις και με αλλαγές στην κυκλοφορία του αίματος.
Υπάρχει σχέση με τους πονοκεφάλους;
Τα ευρήματα δημιουργούν κι ένα ενδιαφέρον ερώτημα: Επιδεινώνει η σωματική δραστηριότητα πονοκεφάλους και ημικρανίες;
Οι φλέβες που μελετήθηκαν βρίσκονται στη σκληρά μήνιγγα, τη μεμβράνη που περιβάλλει τον εγκέφαλο. Σε αντίθεση με τον ίδιο τον εγκέφαλο, η περιοχή αυτή διαθέτει δομές που είναι ευαίσθητες στον πόνο και συμμετέχουν στους μηχανισμούς της κεφαλαλγίας. Οι ερευνητές εξετάζουν, επομένως, εάν οι γρήγορες αλλαγές στην πίεση και τη ροή του αίματος κατά την κίνηση θα μπορούσαν να εξηγούν, εν μέρει, γιατί ορισμένοι πονοκέφαλοι χειροτερεύουν με τη σωματική δραστηριότητα. Προς το παρόν, όμως, αυτό αποτελεί μόνο μια πιθανή εξήγηση και δεν αποδεικνύεται από τη μελέτη.
Υπάρχει κι ένας ακόμη σημαντικός περιορισμός: Η έρευνα έγινε σε ποντίκια. Οι σχετικές δομές είναι παρόμοιες στον άνθρωπο, αλλά χρειάζονται ανθρώπινες μελέτες για να διαπιστωθεί εάν συμβαίνει το ίδιο.
Επομένως, τα αποτελέσματα δεν σημαίνουν ότι οι ασκήσεις κοιλιακών αυξάνουν ή «βελτιώνουν» την αιμάτωση του εγκεφάλου. Δείχνουν κάτι πιο συγκεκριμένο: Ότι ο εγκέφαλος και το σώμα συνδέονται μηχανικά περισσότερο απ’ όσο γνωρίζαμε και ότι ακόμη και μια μυϊκή σύσπαση μπορεί να προκαλεί σχεδόν άμεση αντίδραση στην εγκεφαλική κυκλοφορία.
Διαβάστε επίσης
Η ιαπωνική άσκηση των 5′ που «καίει» λίπος, σμιλεύει κοιλιακούς και δυναμώνει τον κορμό
Η κλασική σανίδα και 3 παραλλαγές για τέλειους κοιλιακούς
Βάρη ή αερόβια άσκηση; Τι χρειάζονται περισσότερο οι γυναίκες μετά τα 40