Ένα αστείο στην παρέα, μία σκηνή που μας παρασύρει, εκείνη η στιγμή που για λίγα δευτερόλεπτα δεν μπορούμε να σταματήσουμε να γελάμε. Το γέλιο είναι από τις πιο αυθόρμητες αντιδράσεις της καθημερινότητας. Τώρα, όμως, φαίνεται ότι μπορεί να έχει και μια πιο πρακτική πλευρά για ανθρώπους που ζουν με Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια (XΑΠ).
Νέα κλινική μελέτη που παρουσιάστηκε στο Συνέδριο της European Respiratory Society (ERS) στη Βαρκελώνη δείχνει ότι η λεγόμενη θεραπεία γέλιου μπορεί να βοηθήσει τους ασθενείς με ΧΑΠ να αναπνέουν ευκολότερα και να βελτιώσουν τη γενική κατάσταση της υγείας τους. Μάλιστα, τα οφέλη της φάνηκαν συγκρίσιμα με εκείνα μιας καθιερωμένης τεχνικής αναπνοής με ελεγχόμενη εκπνοή μέσα από μισόκλειστα χείλη.
Γέλιο τρεις φορές την εβδομάδα
Στη μελέτη συμμετείχαν 63 ασθενείς με ΧΑΠ που παρακολουθούνταν στο Ankara Bilkent City Hospital στην Τουρκία. Χωρίστηκαν τυχαία σε τρεις ομάδες: η πρώτη ακολούθησε θεραπεία γέλιου, η δεύτερη έκανε ασκήσεις αναπνοής με μισόκλειστα χείλη και η τρίτη δεν πραγματοποίησε καμία από τις δύο μεθόδους.
Η θεραπεία γέλιου δεν περιοριζόταν, φυσικά, στο «γελάστε περισσότερο». Περιλάμβανε οργανωμένες ασκήσεις: ρυθμικό χτύπημα των χεριών με φωνητικούς ήχους, παιχνιδιάρικες μιμήσεις, ασκήσεις αυθόρμητου γέλιου, αλλά και χαλάρωση με ήρεμη αναπνοή και χαμόγελο.
Οι συμμετέχοντες εκπαιδεύτηκαν αρχικά από ειδικούς και στη συνέχεια συνέχισαν στο σπίτι για 30 λεπτά, τρεις φορές την εβδομάδα, επί οκτώ εβδομάδες, με υποστήριξη μέσω βιντεοκλήσεων και μηνυμάτων.
Η δύσπνοια μειώθηκε
Στο τέλος του προγράμματος, τόσο οι ασθενείς που έκαναν θεραπεία γέλιου όσο και εκείνοι που ακολουθούσαν τις κλασικές ασκήσεις αναπνοής ανέφεραν λιγότερη δύσπνοια σε σχέση με την ομάδα ελέγχου. Παράλληλα, παρουσίασαν βελτίωση στη συνολική κατάσταση της υγείας τους. Το όφελος στη δύσπνοια παρέμενε ορατό ακόμη και έναν μήνα μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος.
Δεν καταγράφηκε, ωστόσο, διαφορά ως προς το πόση βοήθεια χρειάζονταν οι ασθενείς στην καθημερινότητά τους.
Γιατί θα μπορούσε να βοηθά το γέλιο
Στη ΧΑΠ, οι αεραγωγοί μπορεί να κλείνουν ευκολότερα κατά την εκπνοή, με αποτέλεσμα να παγιδεύεται αέρας στους πνεύμονες. Η καθιερωμένη αναπνοή με μισόκλειστα χείλη δημιουργεί μια ήπια αντίσταση κατά την εκπνοή, βοηθώντας στην απομάκρυνση αυτού του παγιδευμένου αέρα.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι το γέλιο ενδέχεται να λειτουργεί με διαφορετικό αλλά συγγενή τρόπο: Κινητοποιεί τους αναπνευστικούς μύες, ευνοεί βαθύτερη εκπνοή και πιθανώς προκαλεί την απελευθέρωση ενδορφινών, συνδυάζοντας έτσι σωματική και ψυχολογική ανακούφιση. Οι ακριβείς μηχανισμοί, πάντως, δεν είναι ακόμη πλήρως κατανοητοί.
Η Δρ. Goncagul Aldan, που παρουσίασε τα αποτελέσματα, επισημαίνει ότι η ιδιαίτερη αξία της συγκεκριμένης προσέγγισης βρίσκεται στην απλότητά της: Δεν απαιτεί εξοπλισμό, μπορεί να εφαρμοστεί στο σπίτι και έχει ελάχιστο κόστος.
Ο Δρ. Marc Miravitlles, αντιπρόεδρος της European Respiratory Society, ο οποίος δεν συμμετείχε στη μελέτη, χαρακτήρισε τα αποτελέσματα ενθαρρυντικά, υπογραμμίζοντας όμως ότι πρόκειται για μικρή μελέτη και ότι χρειάζεται περαιτέρω έρευνα σε μεγαλύτερο αριθμό ασθενών.
Η θεραπεία γέλιου, επομένως, δεν έρχεται να αντικαταστήσει τα φάρμακα, την άσκηση ή την πνευμονική αποκατάσταση. Αν τα ευρήματα επιβεβαιωθούν, θα μπορούσε να αποτελέσει μια απλή συμπληρωματική πρακτική για μια νόσο στην οποία ακόμη και μια καθημερινή δραστηριότητα μπορεί να μετατραπεί σε αγώνα για ανάσα.
Και ίσως, τελικά, για ορισμένους ασθενείς το «γέλα, κάνει καλό» να αποκτήσει μια πολύ πιο κυριολεκτική σημασία.
Διαβάστε επίσης
Χαμογελάστε στον καθρέφτη και άλλες 7 καθημερινές πρωινές κινήσεις που χαρίζουν ευτυχία
Τα παιδιά που γελούν είναι πιο έξυπνα, δυνατά και ανθεκτικά
Οι 70χρονοι που βλέπουν διαφορετικά τη ζωή – Και κάνουν μαθήματα stand up comedy