Συναγερμό προκάλεσε χθες η ανακοίνωση του Ευρωπαϊκού Κέντρου Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ECDC) για το πρώτο ανθρώπινο κρούσμα του ιού Shamonda (SHAV) στη Γαλλία.
Ένας ιός που είναι γνωστός κυρίως για την προσβολή ζώων εκτροφής ξεπέρασε ένα σημαντικό επιστημονικό ορόσημο και εντοπίστηκε πλέον σε άνθρωπο για πρώτη φορά. Τι σημαίνει αυτό για τη Δημόσια Υγεία και πόσο πρέπει να ανησυχούμε;
Οι γαλλικές υγειονομικές αρχές ανακοίνωσαν ότι εντοπίστηκε λοίμωξη από τον ιό Shamonda, αφού ο ασθενής απεβίωσε νωρίτερα αυτόν τον μήνα. Ωστόσο, σύμφωνα και με το ECDC αποτελεί πεδίο διερεύνησης εάν ο ιός προκάλεσε ή συνέβαλε στον θάνατο. Η περίπτωση είναι αξιοσημείωτη επειδή ο ασθενής είχε σοβαρά εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα.
Παράλληλα, καθησυχαστικοί είναι οι επιστήμονες σε Ευρώπη και Ελλάδα σε ό,τι αφορά στο ευρύ κοινό, σημειώνοντας πως η «οικογένεια» ιών στην οποία ανήκει και ο Shamonda δεν έχουν τη δυναμική για σοβαρή επιδημική έξαρση σε ανθρώπους.
Τι είναι ο ιός Shamonda και από πού προήλθε;
Ο Shamonda είναι ένας ορθομπουνιαϊός (orthobunyavirus), ο οποίος ταυτοποιήθηκε στη Νιγηρία στα μέσα της δεκαετίας του 1960. Ιστορικά, έχει αναφερθεί σποραδικά σε περιοχές της Αφρικής και της Ιαπωνίας και προσβάλλει συχνότερα τα βοοειδή. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό για την Υγεία των Ζώων (WOAH), ο ιός έχει εντοπιστεί και σε άλλα ζώα, μεταξύ των οποίων άλογα, πρόβατα, κατσίκες.
Ο ιός μεταδίδεται κυρίως μέσω μικρών αιματοφάγων εντόμων του γένους Culicoides, γνωστών και ως σκνίπες.
Το υπουργείο Γεωργίας της Γαλλίας αναφέρει ότι ο ιός εντοπίστηκε για πρώτη φορά σε ζώα εκτροφής στην Ευρώπη, συγκεκριμένα στη Γερμανία, την Ελβετία και τη Γαλλία, το 2026. Οι ερευνητές μελετούν την εξάπλωσή του μεταξύ των ζώων από το καλοκαίρι.
Ένα από τα βασικά αναπάντητα ερωτήματα είναι πώς μολύνθηκε με τον SHAV ο ασθενής που απεβίωσε. Η επικρατέστερη υπόθεση των γαλλικών αρχών, σύμφωνα με το πρακτορείο Reuters, είναι ότι ο ασθενής μολύνθηκε στην ανατολική Γαλλία, όπου ο ιός κυκλοφορούσε μεταξύ των ζώων κατά την άνοιξη και το καλοκαίρι.
Είναι ο ιός Shamonda επικίνδυνος για τον γενικό πληθυσμό;
Όπως επισημαίνουν οι ειδικοί, ένα μεμονωμένο περιστατικό δεν αρκεί για να εξαχθούν ασφαλή συμπεράσματα σχετικά με το πόσο εύκολα μπορεί ο ιός να μολύνει ανθρώπους ή εάν είναι δυνατή η μετάδοσή του από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Οι γαλλικές αρχές δηλώνουν ότι, με βάση τις μέχρι τώρα γνώσεις, δεν έχει εντοπιστεί κίνδυνος για την υγεία του γενικού πληθυσμού. Το ECDC ανέφερε ότι παρακολουθεί την κατάσταση, ενώ οι έρευνες συνεχίζονται.
Καθησυχαστικός εμφανίζεται και ο Καθηγητής Υγιεινής και Επιδημιολογίας του ΕΚΠΑ, Γκίκας Μαγιορκίνης, σημειώνοντας πως ένα μεμονωμένο κρούσμα από αυτή την κατηγορία ιών δεν είναι κάτι καινούργιο. «Συμβαίνει κατά καιρούς να μολύνουν περιστασιακά ανθρώπους», επισημαίνει στο ygeiamou.gr και προσθέτει ότι οι ιοί αυτοί είναι πολύ διαδεδομένοι στα ζώα. Σύμφωνα με τον κ. Μαγιορκίνη, η οικογένεια των ιών αυτών δεν είναι… επίφοβη για επιδημία λοιμώξεων στους ανθρώπους.
Το Reuters σημειώνει ότι δεν υπάρχει επί του παρόντος εμπορικά διαθέσιμο εμβόλιο κατά του ιού Shamonda. Ωστόσο, η απουσία εμβολίου δεν αποτελεί από μόνη της ένδειξη ότι ο ιός συνιστά υψηλό κίνδυνο για τους ανθρώπους.
Το ECDC βρίσκεται σε επικοινωνία με τις γαλλικές αρχές και τους ευρωπαϊκούς φορείς προκειμένου να διερευνηθεί το περιστατικό στη Γαλλία. Παράλληλα, συνεργάζεται με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA), η οποία παρακολουθεί τα ζητήματα που αφορούν την υγεία των ζώων και την ασφάλεια των τροφίμων στην ΕΕ.
Σύμφωνα με το ECDC, βρίσκεται, επίσης, σε εξέλιξη συνεργασία με το αρμόδιο Εργαστήριο Αναφοράς της ΕΕ για την ενίσχυση της δυνατότητας εργαστηριακού ελέγχου, ώστε τα κράτη-μέλη να μπορούν να εντοπίσουν τυχόν επιπλέον περιστατικά.
Διαβάστε επίσης
Κουνούπια εναντίον… κουνουπιών: Το πείραμα της Λισαβόνας με 30.000 στείρα αρσενικά έντομα