Απόδοση: Περικλής Ματσούκης

Με το άνοιγμα των σχολείων επιστρέφουν τα διαλείμματα στο προαύλιο, η γυμναστική, οι πρώτες προπονήσεις στις σχολικές ομάδες κλπ. Και μαζί τους, αναπόφευκτα, επιστρέφουν οι μικροτραυματισμοί παιδιών και εφήβων (γρατζουνιές από πτώσεις, κοψίματα σε γόνατα και αγκώνες, χτυπήματα στο γήπεδο). Η αυτόματη αντίδραση των περισσότερων γονιών είναι να ανοίξουν το φαρμακείο και να απλώσουν αντιβιοτική αλοιφή. Η επιστήμη, όμως, λέει κάτι διαφορετικό.

Σειρά κλινικών μελετών δείχνει πως, στις περισσότερες περιπτώσεις, οι τοπικές αντιβιοτικές αλοιφές δεν κάνουν κάτι παραπάνω από την απλή βαζελίνη. Σε μια γνωστή τυχαιοποιημένη μελέτη σχεδόν 1.000 ασθενών, δημοσιευμένη στο JAMA, όσοι χρησιμοποίησαν βακιτρακίνη και όσοι χρησιμοποίησαν βαζελίνη είχαν το ίδιο χαμηλό ποσοστό λοιμώξεων και εξίσου καλή επούλωση, εύρημα που έχει επιβεβαιωθεί και σε νεότερες μελέτες.

Υπάρχει, μάλιστα, κι ένα μειονέκτημα στα αντιβιοτικά, ιδιαίτερα σημαντικό για παιδιά: Οι αλλεργίες. Η αλλεργική δερματίτιδα από τοπικά αντιβιοτικά όπως η νεομυκίνη εμφανίζεται σε περίπου 5% των παιδιών και 2% των ενηλίκων, προκαλώντας κοκκίνισμα και φαγούρα, συμπτώματα που μπερδεύονται εύκολα με λοίμωξη του τραύματος. Σε συνδυασμό με το χαμηλό κόστος και την καλή ανοχή της βαζελίνης, πολλοί παιδίατροι και δερματολόγοι τη συστήνουν πλέον ως πρώτη επιλογή για το σχολικό κουτί «πρώτων βοηθειών».

Η ίδια η Αμερικανική Ακαδημία Δερματολογίας συνιστά χρήση αντιβιοτικού μόνο όταν υπάρχουν ήδη σημάδια λοίμωξης (ερυθρότητα, κόκκινες γραμμώσεις γύρω από το τραύμα, θερμότητα, πύον, πυρετός ή ρίγη) κι όχι προληπτικά, «σε κάθε γρατζουνιά από το διάλειμμα».

Το σχολικό πρωτόκολλο των 4 βημάτων

1. Καθαρισμός. Πλύσιμο χεριών, μετά ξέπλυμα του τραύματος με δροσερό νερό (και σαπούνι αν χρειάζεται). Το οξυζενέ δεν προσφέρει κάτι ουσιαστικό, μπορεί μάλιστα να καθυστερήσει την επούλωση.
2. Πίεση. Λίγα λεπτά, μέχρι να σταματήσει η αιμορραγία.
3. Βαζελίνη. Μια στρώση διατηρεί την πληγή υγρή και επουλώνεται καλύτερα απ’ ό,τι αν σχημάτιζε κρούστα.
4. Κάλυψη. Επίδεσμος που προστατεύει από βρομιά, τριβή στο σχολικό θρανίο ή τον ήλιο στο προαύλιο. Αλλαγή καθημερινά, με νέα βαζελίνη κάθε φορά.

Πότε ένα «σχολικό» τραύμα χρειάζεται γιατρό

➤ Η αιμορραγία δεν σταματά μετά από 10-15 λεπτά πίεσης.
➤ Το τραύμα είναι βαθύτερο από μισό εκατοστό ή φαίνεται λίπος, μυς ή κόκαλο.
➤ Η τομή είναι ακανόνιστη και δεν κλείνει καθαρά, συνήθως μετά από πτώσεις σε τσιμέντο ή στο προαύλιο.
➤ Είναι σε σημείο ευαίσθητο για ουλές (πρόσωπο, χέρια, αρθρώσεις) π.χ. χτύπημα στο γήπεδο μπάσκετ ή ποδόσφαιρου.
➤ Προκλήθηκε από δάγκωμα ζώου ή σκουριασμένο αντικείμενο (κάγκελο, φράχτη). Είναι πιθανό να χρειάζεται αντιβίωση ή εμβόλιο τετάνου.
➤ Έχουν μείνει χώμα, γυαλί ή άλλα ξένα σώματα στο τραύμα.

Γενικός κανόνας: Tομές μεγαλύτερες από 2 εκατοστά αξίζουν επαγγελματική εκτίμηση.

Το βασικό μήνυμα για τη νέα σχολική χρονιά

Η κρούστα δεν είναι κακή από μόνη της, είναι ο τρόπος του σώματος να «αυτοσχεδιάσει» έναν επίδεσμο. Αν μένει κολλημένη, η περιοχή δεν έχει επουλωθεί ακόμη, μην την πειράζετε. Για παιδιά με τάση σε χηλοειδή (ανυψωμένες ουλές), βοηθάει ένα αυτοκόλλητο σιλικόνης, χωρίς συνταγή, μόλις κλείσει το δέρμα.

*Με στοιχεία από την Washington Post

Διαβάστε επίσης

Μη φέρνετε τα παιδιά άρρωστα στο σχολείο λέει ο ΕΟΔΥ – Σε πόσες ημέρες μπορούν να επιστρέψουν

Όλα όσα πρέπει να γνωρίζουν οι γονείς για το ατομικό δελτίο υγείας μαθητή – Οι παιδίατροι εξηγούν

Επιστροφή στο σχολείο: 7 πολύτιμες συμβουλές για να προσαρμοστούν πιο εύκολα τα παιδιά