Πόσο πιθανό είναι δύο ψυχίατροι, εξετάζοντας τον ίδιο ασθενή, να καταλήξουν στην ίδια διάγνωση; Μόλις 55%, σύμφωνα με νέα διεθνή μελέτη, η οποία αναδεικνύει πόσο σύνθετη μπορεί να είναι η διάγνωση των ψυχικών διαταραχών.
Στη μελέτη συμμετείχαν 1.038 ψυχίατροι και γιατροί που εργάζονται στην ψυχιατρική από 19 χώρες, οι οποίοι κλήθηκαν να αξιολογήσουν τις ίδιες περιγραφές κλινικών περιστατικών και να δώσουν τη διάγνωσή τους.
Τα ευρήματα, που δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό Frontiers in Psychiatry, έδειξαν σημαντικές αποκλίσεις στις διαγνώσεις των γιατρών, ακόμη και όταν είχαν μπροστά τους ακριβώς το ίδιο κλινικό περιστατικό. Η Julie Nordgaard, καθηγήτρια Ψυχιατρικής στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης και μία από τους ερευνητές της έρευνας, χαρακτηρίζει το επίπεδο συμφωνίας ανησυχητικά χαμηλό.
Όπως εξηγεί, ωστόσο, το αποτέλεσμα δεν σημαίνει ότι οι ψυχίατροι δεν κάνουν καλά τη δουλειά τους. Αντίθετα, σύμφωνα με την ίδια, αποκαλύπτει μια θεμελιώδη δυσκολία της ψυχιατρικής διάγνωσης: διαφορετικοί γιατροί μπορεί να ερμηνεύσουν διαφορετικά τα ίδια συμπτώματα ή να δώσουν μεγαλύτερη βαρύτητα σε διαφορετικά στοιχεία της κλινικής εικόνας.
Όταν τα συμπτώματα «μοιράζονται» ανάμεσα σε διαφορετικές διαταραχές
Ένα από τα προβλήματα που αναδεικνύουν οι ερευνητές είναι ότι πολλά ψυχιατρικά συμπτώματα δεν εμφανίζονται αποκλειστικά σε μία συγκεκριμένη διαταραχή.
Ο πρώτος συγγραφέας της μελέτης, Mateo Boberg, εξηγεί ότι ένα σύμπτωμα μπορεί να εμφανίζεται σε διαφορετικές διαγνωστικές κατηγορίες. Αυτό σημαίνει ότι η παρουσία του από μόνη της δεν οδηγεί κατ’ ανάγκην σε μία και μοναδική διάγνωση.
Οι μεγαλύτερες διαφωνίες μεταξύ των γιατρών καταγράφηκαν σε περιστατικά στα οποία έπρεπε να γίνει διάκριση μεταξύ σχιζοφρένειας και σχιζότυπης διαταραχής.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, η διάκριση μπορεί να είναι δύσκολη επειδή οι δύο καταστάσεις μοιράζονται ορισμένα χαρακτηριστικά, ενώ η αξιολόγηση εξαρτάται και από τον τρόπο με τον οποίο ο κλινικός γιατρός αντιλαμβάνεται και σταθμίζει τα συμπτώματα που περιγράφονται.
Γιατί έχει σημασία η διάγνωση
Η διαγνωστική συμφωνία δεν αποτελεί απλώς ένα θεωρητικό ζήτημα. Η διάγνωση μπορεί να επηρεάσει την επιλογή της θεραπείας, την πρόσβαση σε υπηρεσίες και τον τρόπο με τον οποίο οργανώνεται η φροντίδα του ασθενούς.
Οι συγγραφείς της μελέτης επισημαίνουν ότι τα ευρήματά τους αναδεικνύουν την ανάγκη να βελτιωθεί η αξιοπιστία της ψυχιατρικής διάγνωσης και να εξεταστούν οι παράγοντες που οδηγούν διαφορετικούς κλινικούς γιατρούς σε διαφορετικά συμπεράσματα για το ίδιο περιστατικό.
Παράλληλα, σύμφωνα με τους ερευνητές, τα αποτελέσματα υπογραμμίζουν τη σημασία της λεπτομερούς κλινικής αξιολόγησης, αντί μιας προσέγγισης που βασίζεται απλώς στην καταγραφή μεμονωμένων συμπτωμάτων.
Όπως εξηγεί η Julie Nordgaard, η ψυχιατρική διάγνωση απαιτεί να εξετάζεται ο τρόπος με τον οποίο τα συμπτώματα εκδηλώνονται και συνδέονται μεταξύ τους στον συγκεκριμένο άνθρωπο. Για τους ερευνητές, η καλύτερη κατανόηση αυτών των διαφορών μπορεί να αποτελέσει ένα σημαντικό βήμα προς πιο συνεπείς και αξιόπιστες ψυχιατρικές διαγνώσεις.
Διαβάστε επίσης
Σχιζοφρένεια: Τι αλλάζει στο στόμα των ασθενών – Τι σημαίνει για την εξέλιξη της νόσου
