Η αξονική στεφανιογραφία είναι μια από τις νεότερες τεχνικές απεικόνισης της καρδιάς που πλέον χρησιμοποιείται διεθνώς και ευρέως για την έγκαιρη διάγνωση της στεφανιαίας νόσου. Δηλαδή, της εντόπισης αθηρωματικών πλακών και στενώσεων των στεφανιαίων αρτηριών, που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε έμφραγμα του μυοκαρδίου. Επιτρέπει την απεικόνιση των στεφανιαίων αγγείων της καρδιάς αναίμακτα, γρήγορα και ανώδυνα με τη χρήση αξονικής τομογραφίας.
Η εξέταση διαρκεί λίγα δευτερόλεπτα και διενεργείται με πολυτομικό αξονικό τομογράφο με ενδοφλέβια έγχυση σκιαγραφικής ουσίας ώστε να επιτευχθεί τρισδιάστατη απεικόνιση των στεφανιαίων αγγείων και της πιθανής αθηρωματικής πλάκας. Αμέσως μετά, ο ασθενής μπορεί να επιστρέψει στην κανονική του δραστηριότητα.
Κλινικές ενδείξεις
Η αναίμακτη αξονική στεφανιογραφία έχει απόλυτη ένδειξη να διενεργείται σε συμπτωματικούς ασθενείς με σταθερό προκάρδιο άλγος, δύσπνοια ή άτυπα στηθαγχικά ενοχλήματα για τον εντοπισμό αθηρωματικής πλάκας και στενώσεων στα στεφανιαία αγγεία της καρδιάς, καθώς έχει αποδειχθεί ότι μειώνει σημαντικά την πιθανότητα εμφράγματος μυοκαρδίου και θανάτου.
Σε ασυμπτωματικά άτομα, που έχουν προδιαθεσικούς παράγοντες όπως αρτηριακή υπέρταση, σακχαρώδη διαβήτη, δυσλιπιδαιμία, κάπνισμα, παχυσαρκία, ιστορικό χημειοθεραπείας / ακτινοθεραπείας ή οικογενειακό ιστορικό πρόωρης στεφανιαίας νόσου, η αξονική στεφανιογραφία έχει ένδειξη να διενεργείται για τη βέλτιστη εκτίμηση της πιθανότητας να εμφανίσουν ένα καρδιακό επεισόδιο, πιθανώς θανατηφόρο.
Μεγάλες καταγραφές ασυμπτωματικών ατόμων, σε ηλικία περίπου 50 ετών, σε Ευρώπη και Αμερική, κατέδειξαν ότι το 40-50% αυτών έχει κάποια αθηρωματική πλάκα στις στεφανιαίες αρτηρίες ενώ ένα 10% περίπου μπορεί να έχει και σημαντική στένωση σε στεφανιαία αρτηρία, ιδιαίτερα μεγάλα ποσοστά, αν αναλογιστούμε ότι η εξέταση έγινε προληπτικά. Φυσικά, η πιθανότητα για ανίχνευση στεφανιαίας νόσου αυξάνεται με την παρουσία πολλαπλών προδιαθεσικών παραγόντων.
Οι πιο σύγχρονες μελέτες απέδειξαν ότι κακή πρόγνωση δεν έχουν μόνο οι ασθενείς με σοβαρή στένωση σε κάποια αρτηρία, που μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα, αλλά και αυτοί που έχουν πολλαπλές και εκτεταμένες αθηρωματικές πλάκες στις στεφανιαίες αρτηρίες τους. Η αξονική στεφανιογραφία είναι η καλύτερη τεχνική ή μάλλον η μοναδική, που μπορεί να ανιχνεύσει τέτοιες μικρές αθηρωματικές πλάκες, που ίσως ακόμα δεν δημιουργούν στενώσεις, αλλά εντοπίζονται μόνο στο τοίχωμα της αρτηρίας.
Όλα αυτά αποκτούν ιδιαίτερο κλινικό νόημα αν αναλογιστούμε ότι η ανίχνευση της στεφανιαίας νόσου με την αξονική στεφανιογραφία θα μας οδηγήσει σε εξατομικευμένη υγιεινο-διαιτητική προσέγγιση ή και φαρμακευτική θεραπεία για τη στοχευμένη αντιμετώπιση της υπερλιπιδαιμίας και του διαβήτη με σωστή επιλογή φαρμάκων και εξατομικευμένους θεραπευτικούς στόχους.
Ταυτόχρονα, εκτός από τα στεφανιαία αγγεία, με την αξονική στεφανιογραφία θα εκτιμήσουμε όλες τις δομές της καρδιάς (κοιλότητες, βαλβίδες και τη λειτουργία τους), καθώς και τη θωρακική αορτή για τυχόν ανευρύσματα.
Αναίμακτη αξονική ή κλασική αιματηρή στεφανιογραφία
Η αναίμακτη αξονική στεφανιογραφία έχει ένδειξη για τον αποκλεισμό ή την αρχική διάγνωση της στεφανιαίας νόσου, που θα καθοδηγήσουν τη βέλτιστη προληπτική φαρμακευτική αγωγή για αποφυγή του εμφράγματος μυοκαρδίου. Μόνο όταν η ύπαρξη εκτεταμένης στεφανιαίας νόσου που προκαλεί σημαντική στένωση επιβεβαιωθεί από την αναίμακτη αξονική στεφανιογραφία, τότε ακολουθεί η διενέργεια της κλασικής αιματηρής στεφανιογραφίας με στόχο την αγγειοπλαστική. Φυσικά σε οξέα στεφανιαία σύνδρομα όπως το έμφραγμα του μυοκαρδίου είναι απαραίτητη η άμεση διενέργεια κλασικής αιματηρής στεφανιογραφίας.
Συμπέρασμα
Στη σύγχρονη εποχή, που όλοι στοχεύουμε την ευζωία και τη μακροζωία, η αναίμακτη αξονική στεφανιογραφία, είναι το απόλυτο εργαλείο για να διαγνώσουμε έγκαιρα και σε αρχικά στάδια τη στεφανιαία νόσο. Σε ασυμπτωματικούς ασθενείς με παράγοντες κινδύνου για το καρδιαγγειακό σύστημα, όπως υπέρταση, υπερλιπιδαιμία, σακχαρώδη διαβήτη, παχυσαρκία, κάπνισμα, η αξονική στεφανιογραφία βοηθάει στην εξατομικευμένη τροποποίηση των συνθηκών διαβίωσης ή και στην επιλογή κατάλληλης φαρμακευτικής αγωγής για να αποτρέψουμε το ενδεχόμενο έμφραγμα μυοκαρδίου, που θα αλλοιώσει την ποιότητα της ζωής μας και θα θέσει σε κίνδυνο την μακροημέρευσή μας.
Διαβάστε επίσης
Καρδιακή ανακοπή: 56 «ένοχοι» παράγοντες – Ο τρόπος ζωής που μειώνει τον κίνδυνο
Ανεύρυσμα: Απλό τεστ του αντίχειρα προμηνύει τον αυξημένο κίνδυνο – Γίνεται σε 1 λεπτό
Έμφραγμα: Ποια συμπτώματα προειδοποιούν εβδομάδες νωρίτερα
