Χημικές ουσίες που μπορούν να επηρεάσουν τη λειτουργία των ορμονών φαίνεται ότι απελευθερώνουν ορισμένα ταμπόν, ανεξάρτητα από το αν είναι κατασκευασμένα από συνθετικά ή βιολογικά υλικά, σύμφωνα με νέα μελέτη.
Οι ερευνητές εντόπισαν σε περίπου τα μισά προϊόντα που εξετάστηκαν χαμηλά επίπεδα ουσιών με δράση παρόμοια με εκείνη των οιστρογόνων. Τα ευρήματα δεν αποδεικνύουν ότι τα ταμπόν είναι επικίνδυνα, εγείρουν όμως ερωτήματα σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο αξιολογείται η χημική τους ασφάλεια.
Η καθηγήτρια Alison Heather, από το Τμήμα Φυσιολογίας του Πανεπιστημίου του Otago και επικεφαλής επιστημονική σύμβουλος της νεοφυούς εταιρείας βιοτεχνολογίας InsituGen, εξηγεί ότι οι ουσίες με οιστρογονική δράση συνδέονται ολοένα και περισσότερο με πιθανές επιπτώσεις στην αναπαραγωγική και ορμονική υγεία.
«Οι έλεγχοι ασφαλείας των ταμπόν επικεντρώνονταν παραδοσιακά στην απορροφητικότητα, στους ερεθισμούς και στις λοιμώξεις και όχι στις πιθανές επιδράσεις τους στις ορμόνες», επισημαίνει.
Όπως προσθέτει, αυξάνεται η ανησυχία ότι πλαστικοποιητές, αρωματικές ουσίες και άλλα πρόσθετα που χρησιμοποιούνται στα προϊόντα περιόδου ενδέχεται να αποτελούν μια παραγνωρισμένη πηγή έκθεσης σε χημικές ενώσεις με ενδοκρινική δράση.
Τι έδειξαν οι εργαστηριακές αναλύσεις
Για τη μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Journal of the Endocrine Society, οι ερευνητές εξέτασαν σε εργαστηριακές συνθήκες 18 διαφορετικά προϊόντα ταμπόν από πολλές εταιρείες και χώρες.
Στόχος τους ήταν να διαπιστώσουν εάν τα προϊόντα απελευθερώνουν ουσίες με ορμονική δράση και εάν υπάρχουν σημαντικές διαφορές από μάρκα σε μάρκα.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι περίπου τα μισά ταμπόν, τόσο τα συνθετικά όσο και τα βιολογικά, απελευθέρωσαν χαμηλά επίπεδα χημικών ουσιών με δράση παρόμοια με εκείνη των οιστρογόνων.
Οι λεγόμενοι ενδοκρινικοί διαταράκτες μπορούν να μιμηθούν, να μπλοκάρουν ή να μεταβάλουν τα σήματα που στέλνουν οι φυσικές ορμόνες του οργανισμού, επηρεάζοντας δυνητικά την ορμονική ισορροπία.
Η μακροχρόνια έκθεση σε τέτοιες ουσίες έχει συσχετιστεί με προβλήματα όπως η ενδομητρίωση, τα ινομυώματα της μήτρας, οι διαταραχές του έμμηνου κύκλου και ο αυξημένος κίνδυνος καρκίνου του μαστού. Οι συσχετίσεις αυτές, ωστόσο, δεν σημαίνουν ότι η χρήση ταμπόν προκαλεί τις συγκεκριμένες παθήσεις.
«Η μελέτη δεν δείχνει ότι τα ταμπόν είναι μη ασφαλή»
Η καθηγήτρια Heather υπογραμμίζει ότι τα ευρήματα δεν αποδεικνύουν πως τα ταμπόν είναι επικίνδυνα για την υγεία. Αντίθετα, όπως αναφέρει, το γεγονός ότι σε ορισμένα προϊόντα δεν ανιχνεύθηκε καθόλου οιστρογονική δράση δείχνει ότι είναι εφικτή η παραγωγή ταμπόν χωρίς ανιχνεύσιμη παρουσία τέτοιων χημικών σημάτων.
«Το ότι ορισμένα από τα ταμπόν που εξετάστηκαν δεν εμφάνισαν ανιχνεύσιμη οιστρογονική δράση μάς δείχνει ότι ασφαλέστερες συνθέσεις είναι απολύτως εφικτές», σημειώνει.
Κατά την ίδια, τα προϊόντα περιόδου θα πρέπει να υποβάλλονται σε αντίστοιχα σύγχρονους και ολοκληρωμένους ελέγχους με εκείνους που εφαρμόζονται πλέον σε άλλα καταναλωτικά προϊόντα.
Οι ερευνητές ζητούν από τη βιομηχανία να στραφεί σε συνθέσεις σχεδιασμένες εξαρχής με γνώμονα την ασφάλεια, αποφεύγοντας γνωστές ουσίες με ενδοκρινική δράση και περιορίζοντας το συνολικό χημικό φορτίο.
Παράλληλα, προτείνουν την επικαιροποίηση των κανονιστικών οδηγιών, ώστε τα προϊόντα περιόδου να μην αξιολογούνται μόνο ως προς τον κίνδυνο λοιμώξεων και ερεθισμών, αλλά και ως προς τις πιθανές επιδράσεις τους στο ενδοκρινικό σύστημα.
Χρειάζονται περισσότερες μελέτες
Οι επιστήμονες τονίζουν ότι τα οιστρογονικά σήματα που παρατηρήθηκαν ήταν χαμηλά και καταγράφηκαν αποκλειστικά σε εργαστηριακό περιβάλλον. Επομένως, δεν είναι ακόμη σαφές εάν και σε ποιον βαθμό τα συγκεκριμένα ευρήματα μπορεί να επηρεάζουν την υγεία στην πραγματική ζωή.
Η αξιολόγηση είναι ακόμη πιο σύνθετη λόγω των μεταβολών του έμμηνου κύκλου, αλλά και επειδή οι άνθρωποι εκτίθενται καθημερινά σε ενδοκρινικούς διαταράκτες από πολλές διαφορετικές πηγές.
Παρόλα αυτά, σύμφωνα με την ερευνητική ομάδα, τα αποτελέσματα ενισχύουν την ανάγκη οι ουσίες αυτές να αντιμετωπίζονται ως μακροπρόθεσμο ζήτημα δημόσιας υγείας και περιβαλλοντικής προστασίας.
Οι ερευνητές ζητούν περισσότερη διαφάνεια ως προς τα υλικά και τα πρόσθετα που χρησιμοποιούνται στα ταμπόν, εκτενέστερες δοκιμές ασφάλειας και περαιτέρω έρευνα για τις πιθανές συνέπειες της συστηματικής έκθεσης κατά τη διάρκεια της ζωής μιας γυναίκας.
Διαβάστε επίσης
Σοκάρει μελέτη που εντοπίζει τοξικά φυτοφάρμακα σε ταμπόν
Ορμόνες: Οι χημικοί αγγελιοφόροι που ρυθμίζουν τα πάντα – Θυρεοειδή, στρες, μεταβολισμό
Ας μιλήσουμε για την εμμηνόπαυση – Ένα ταξίδι στο χρόνο για τη γυναικεία υγεία
