Σε Αττική, Θεσσαλονίκη και Αλεξανδρούπολη είναι τα δημόσια νοσοκομεία που διεξάγουν τις περισσότερες κλινικές μελέτες, με τη συμπρωτεύουσα ειδικά να έχει ιδιαίτερα υψηλό ερευνητικό αποτύπωμα.
Σύμφωνα με στοιχεία που έχει στη διάθεσή του το ygeiamou.gr, το μεγαλύτερο μέρος κλινικής έρευνας συγκεντρώνεται σε πανεπιστημιακά νοσοκομεία, σε νοσοκομεία όπου λειτουργούν πανεπιστημιακές κλινικές καθώς και στα ογκολογικά νοσοκομεία.
Ειδικότερα, στην Αττική σημαντικό ερευνητικό αποτύπωμα παρουσιάζουν το ΓΝΑ «Αττικόν» και το ΓΝΑ «Ευαγγελισμός». Στη Βόρεια Ελλάδα, υψηλή ερευνητική δραστηριότητα καταγράφεται στο ΑΧΕΠΑ, στο ΠΓΝ Αλεξανδρούπολης και στο ΠΓΝΘ «Ιπποκράτειο».
Το Θεαγένειο, το «Παπαγεωργίου» και το ΓΝΘ «Παπανικολάου» στη Θεσσαλονίκη βρίσκονται, επίσης, στη λίστα με τα νοσοκομεία που έχουν αυξημένο αριθμό κλινικών μελετών. Παράλληλα, κομβικό ρόλο στην ανάπτυξη της κλινικής έρευνας διαδραματίζουν το ΠΓΝ Πατρών «Παναγία η Βοήθεια» και το ΠΓΝ Λάρισας, ενώ στην Κρήτη το ΠΑΓΝΗ συνιστά τον βασικό πυλώνα ερευνητικής δραστηριότητας.
Η χθεσινή Παγκόσμια Ημέρα Κλινικών Μελετών (20 Μαΐου) τιμήθηκε με μια Συνέντευξη Τύπου στην οποία η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Υγείας και οι ασθενείς επικοινώνησαν την προσπάθεια για επέκταση των κλινικών μελετών που πραγματοποιούνται στη χώρα μας και τη συμμετοχή ολοένα και περισσότερων ασθενών.
Από το 2019 παρατηρείται μια συνεχόμενη αύξηση των κλινικών μελετών στην Ελλάδα. Σύμφωνα με όσα ανέφερε ο Υπουργός Υγείας, κ. Άδωνις Γεωργιάδης, σε αριθμό κλινικών μελετών η χώρα μας έχει πλέον φτάσει στον ευρωπαϊκό μέσο όρο, αλλά σε αξία είναι ακόμη πίσω σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Αναλυτικότερα με βάση τα στοιχεία που έδωσε στη δημοσιότητα η γενική γραμματέας Υπηρεσιών Υγείας του Υπουργείου Υγείας, κυρία Λίλιαν Βιλδιρίδη, το 2025 κατατέθηκαν 272 νέες αιτήσεις κλινικών μελετών, έναντι 212 αιτήσεων το 2024, 183 το 2023 και μόλις 158 το 2019. Σημειώνεται ότι συνολικά στην Ευρώπη πραγματοποιούνται 4.000 κλινικές μελέτες.
Οι πρόσφατες μεταρρυθμίσεις του Υπουργείου Υγείας έχουν συντελέσει στην προώθηση των κλινικών μελετών.
Καταρχάς, ενεργοποιήθηκε ο θεσμός αυτοτελών τμημάτων κλινικών μελετών στα νοσοκομεία τα οποία είτε έχουν προχωρήσει ήδη στη δημιουργία τους είτε είναι στη διαδικασία να αποκτήσουν γραφεία. Μάλιστα, έχουν εκπαιδευτεί 162 γιατροί που πρόκειται να στελεχώσουν τα συγκεκριμένα γραφεία.
Η σύσταση των εν λόγω τμημάτων προϋποθέτει πως το νοσοκομείο είναι άνω των 200 κλινών και αναπτύσσει επαρκή ερευνητική δραστηριότητα, η οποία αποτυπώνεται στον αριθμό υποβολής αιτήσεων διεξαγωγής κλινικών μελετών.
Την ίδια στιγμή, με την τροποποίηση του κανονιστικού πλαισίου για τη διαδικασία υπογραφής συμβάσεων, την Κοινή Υπουργική Απόφαση, για την οποία ο κ. Γεωργιάδης έχει αναφέρει ότι τον «παίδεψε όσο καμία άλλη», έχουν απλοποιηθεί και επιταχυνθεί οι διαδικασίες κατάθεσης φακέλου για κλινική μελέτη.
Επιπλέον, η δημιουργία του Εθνικού Μητρώου Βιοϊατρικής Έρευνας έχει ως στόχο τη συγκέντρωση όλων των σχετικών με τις κλινικές μελέτες δεδομένων προκειμένου να υπάρχει πρόσβαση από όλους τους φορείς, με απώτερο σκοπό να ενισχυθεί η διαφάνεια.
Η εμπλοκή του Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκων (ΕΟΦ) στην προαγωγή των κλινικών μελετών είναι κομβικής σημασίας. Σύμφωνα με όσα ανέφερε κατά τη διάρκεια της χθεσινής Συνέντευξης Τύπου ο πρόεδρος του ΕΟΦ, κ. Σπύρος Σαπουνάς, δύο ευρωπαϊκά προγράμματα στα οποία συμμετέχει η χώρα μας κινούνται προς την παραπάνω κατεύθυνση. Το fast eu αφορά στη μείωση των ημερών που χρειάζονται για την ένταξη σε κλινικές μελέτες και το fact eu αφορά στην αξιολόγηση των επιθεωρήσεων.
Σκιαγραφώντας το ευρωπαϊκό περιβάλλον κλινικής έρευνας και τη θέση της Ελλάδας σε αυτό, η Πρόεδρος του Συλλόγου Επιχειρήσεων Διεξαγωγής Κλινικών Μελετών Ελλάδας (HACRO), κυρία Ευαγγελία Κοράκη, υπογράμμισε ότι η Ελλάδα διαθέτει σημαντικά συγκριτικά πλεονεκτήματα για την περαιτέρω ανάπτυξη της κλινικής έρευνας, όπως υψηλού επιπέδου επιστημονικό δυναμικό με διεθνή αναγνώριση, σημαντική εμπειρία στη διεξαγωγή διεθνών πρωτοκόλλων, ισχυρές ιατρικές ομάδες και νοσοκομεία με ευρεία γεωγραφική κάλυψη.
Έναρξη ενημερωτικής εκστρατείας
Απαραίτητη προϋπόθεση για να διεξαχθούν κλινικές μελέτες είναι να συμμετάσχουν οι ασθενείς σε αυτές. Και αρκετοί ασθενείς βιώνουν ανασφάλεια ή φόβο να συμμετέχουν και να λάβουν ένα νέο, υπό δοκιμή, φάρμακο.
Ακριβώς αυτή είναι η σημασία της νέας ενημερωτικής εκστρατείας με τίτλο «Συμμετέχω γιατί έχω γνώση, όφελος, εμπιστοσύνη» που ξεκινά η Συμμαχία για την Προώθηση της Αξίας των Κλινικών Μελετών. Η Συμμαχία αποτελείται από την Ένωση Ασθενών Ελλάδος, τον HACRO και την Ιατρική Εταιρεία Αθηνών.
Η Κατερίνα Κουτσογιάννη, Α΄ Αντιπρόεδρος της Ένωσης Ασθενών Ελλάδας, η οποία παρουσίασε την εκστρατεία, υπογράμμισε το έλλειμμα ενημέρωσης γύρω από τις κλινικές μελέτες και τις συνέπειές του για τους ασθενείς. Στόχος λοιπόν της εκστρατείας είναι να προσφέρει εύληπτη και τεκμηριωμένη πληροφόρηση για τις κλινικές μελέτες και να ενισχύσει την εμπιστοσύνη των πολιτών σε αυτές, ώστε μακροπρόθεσμα να αυξηθεί η συμμετοχή και ο αριθμός των κλινικών μελετών που διενεργούνται στην Ελλάδα. «Στο επίκεντρο της εκστρατείας βρίσκεται η ανάγκη ενδυνάμωσης των ασθενών μέσα από την πληροφόρηση, ώστε να μπορούν να αναλαμβάνουν ενεργό ρόλο στην υγεία τους και να εξετάζουν τη συμμετοχή σε μια κλινική μελέτη ως μια συνειδητή επιλογή. Γιατί χωρίς ενημερωμένους και ενεργούς ασθενείς, δεν μπορεί να υπάρξει ένα εύρωστο οικοσύστημα κλινικής έρευνας στην Ελλάδα», όπως ανέφερε η κυρία Κουτσογιάννη.
5 νοσοκομεία με υψηλό αποτύπωμα στις κλινικές μελέτες
- ΓΝΑ «Αττικόν»
- ΓΝΑ «Ευαγγελισμός»
- ΑΧΕΠΑ
- ΠΓΝ Αλεξανδρούπολης
- ΠΓΝΘ «Ιπποκράτειο».
Διαβάστε επίσης
Πολλαπλούν Μυέλωμα: Κλινικές δοκιμές ανοίγουν νέους δρόμους θεραπείας
