Νέα έρευνα υποδηλώνει ότι η έκθεση σε περιβαλλοντικές χημικές ουσίες πριν τη γέννηση και κατά την πρώιμη παιδική ηλικία μπορεί να έχει μακροχρόνιες επιπτώσεις στην ανδρική αναπαραγωγική υγεία, επηρεάζοντας την ποιότητα του σπέρματος δεκαετίες αργότερα.

Μακροπρόθεσμη επίδραση στη γονιμότητα

Η υπογονιμότητα επηρεάζει περίπου το 7% των ανδρών παγκοσμίως, με την ποιότητα του σπέρματος να παίζει καθοριστικό ρόλο στα αναπαραγωγικά αποτελέσματα. Το υγιές σπέρμα φέρει 23 χρωμοσώματα, αλλά η μελέτη διαπίστωσε ότι οι άνδρες που εκτέθηκαν σε ορισμένες περιβαλλοντικές χημικές ουσίες νωρίς στη ζωή τους είχαν μεγαλύτερη πιθανότητα να παράγουν σπέρμα με επιπλέον χρωμοσώματα – μια κατάσταση γνωστή ως ανευπλοειδία. Τέτοιες ανωμαλίες μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο αποβολών και γενετικών διαταραχών, συμπεριλαμβανομένου του συνδρόμου Klinefelter.

«Σύμφωνα με τα ευρήματα, η έκθεση σε αυτές τις ουσίες κατά τη διάρκεια της εμβρυϊκής ανάπτυξης και της παιδικής ηλικίας μπορεί να έχει μακροχρόνιες επιπτώσεις στη γενετική ακεραιότητα του σπέρματος», σημείωσε η Melissa Perry, επικεφαλής ερευνήτρια από το Πανεπιστήμιο George Mason.

Μια μελέτη δεκαετιών

Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε στο Environmental Health, παρακολούθησε μια ομάδα συμμετεχόντων για πολλά χρόνια. Οι ερευνητές ανέλυσαν δείγματα σπέρματος από άνδρες ηλικίας 22-24 ετών, των οποίων οι μητέρες είχαν δώσει δείγματα αίματος κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης στα τέλη της δεκαετίας του 1980. Τα ίδια άτομα εξετάστηκαν επίσης για έκθεση σε χημικές ουσίες κατά τη διάρκεια της παιδικής ηλικίας, σε ηλικία 7 και 14 ετών.

Οι επιστήμονες επικεντρώθηκαν στις λεγόμενες «παντοτινές χημικές ουσίες», όπως τα πολυχλωριωμένα διφαινύλια (PCB) και οι περ- και πολυφθοροαλκυλικές ουσίες (PFAS). Τα υψηλότερα επίπεδα αυτών των ουσιών -που ανιχνεύθηκαν στο αίμα της μητέρας κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης και, αργότερα, στο αίμα των παιδιών- συσχετίστηκαν με αυξημένα ποσοστά χρωμοσωμικών ανωμαλιών στο σπέρμα στην ενήλικη ζωή.

Πώς οι χημικές ουσίες επηρεάζουν τα χρωμοσώματα

Υπό κανονικές συνθήκες, το σπέρμα φέρει είτε ένα χρωμόσωμα Χ, είτε ένα χρωμόσωμα Υ. Ωστόσο, η μελέτη διαπίστωσε ότι:

  • Η έκθεση σε PCB συνδέθηκε κυρίως με σπέρμα που φέρει ένα επιπλέον χρωμόσωμα Υ
  • Η έκθεση σε PFAS συνδέθηκε τόσο με επιπλέον χρωμοσώματα Χ, όσο και με επιπλέον χρωμοσώματα Υ

Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι η έκθεση στα PCB μπορεί να προέρχεται από μολυσμένα θαλασσινά στη διατροφή της μητέρας, ενώ η έκθεση στα PFAS συνδέεται ευρύτερα με ρύπους που βρίσκονται στο νερό, τα τρόφιμα και τον αέρα.

Ένα αυξανόμενο πρόβλημα δημόσιας υγείας

Τα ευρήματα προστίθενται στις αυξανόμενες ενδείξεις ότι οι περιβαλλοντικοί ρύποι έχουν εκτεταμένες επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία, συμπεριλαμβανομένης της αναπαραγωγικής λειτουργίας. «Η έκθεση σε χημικές ουσίες αποτελεί σημαντικό ζήτημα δημόσιας υγείας», τόνισε η δρ. Perry. «Παρατηρούμε ισχυρές συσχετίσεις με τη μείωση της ποιότητας του σπέρματος, κάτι που υπογραμμίζει την ανάγκη περιορισμού αυτών των ουσιών στο περιβάλλον μας», συμπλήρωσε.

Η μελέτη υπογραμμίζει τη σημασία των συνθηκών στα πρώτα στάδια της ζωής στη διαμόρφωση των μακροπρόθεσμων αποτελεσμάτων υγείας. Καθώς αυξάνεται η ανησυχία για τη μείωση των ποσοστών γονιμότητας σε παγκόσμιο επίπεδο, η κατανόηση και ο περιορισμός αυτών των κινδύνων καθίσταται μια ολοένα και πιο επείγουσα προτεραιότητα.

Διαβάστε επίσης

Μειώνονται οι γεννήσεις στην Ελλάδα, αυξάνεται η πίεση στο ασφαλιστικό – Τι δείχνουν τα στοιχεία

Νέες συστάσεις από τον ΠΟΥ για την διαχείριση της υπογονιμότητας

Άνδρες με υπογονιμότητα διατρέχουν κίνδυνο για 2 μορφές καρκίνου – Δείτε ποιες