*Επιμέλεια: Νάνσυ Κουλούρα
Tα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα που έχουν μπει για τα καλά στη ζωή μας τα τελευταία χρόνια δεν περιορίζονται στο να μιμούνται τον ανθρώπινο λόγο, αλλά σταδιακά διαμορφώνουν τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι γράφουν και εκφράζονται. Αυτό, τουλάχιστον, δείχνουν πρόσφατα ερευνητικά δεδομένα που δημοσιεύει ο ιστότοπος Axios.
Όπως αναφέρει το δημοσίευμα, μελέτη του University of Southern California αποκαλύπτει ότι η γλωσσική ποικιλία σε επιστημονικά άρθρα, τοπικές ειδήσεις και αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης παρουσίασε αισθητή μείωση μετά την κυκλοφορία του ChatGPT.
Πιο συγκεκριμένα, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι χρήστες τείνουν να υιοθετούν πιο προβλέψιμα μοτίβα γραφής, με λιγότερες διαφοροποιήσεις στη σύνταξη και το λεξιλόγιο.
Τα ευρήματα αυτά σκιαγραφούν μια ανησυχητική εικόνα για την επίδραση του AI στον τρόπο έκφρασής μας, που επιβεβαιώνεται κι από άλλους επιστήμονες. Μελέτη του Max Planck Institute for Human Development, που βασίστηκε στην ανάλυση πάνω από 740.000 ωρών περιεχομένου έδειξε ότι συγκεκριμένες λέξεις που χρησιμοποιεί συχνά το ChatGPT (όπως «delve» και «comprehend») εμφανίζονται ολοένα και πιο συχνά στην καθημερινή επικοινωνία των αγγλόφωνων λαών.
Ο καθηγητής Μορτέζα Ντεγκάνι, που συμμετείχε στην έρευνα του University of Southern California, εξηγεί ότι οι άνθρωποι συνηθίζουν σε αυτή την ιδανική και προβλέψιμη μορφή γλώσσας και αρχίζουν να γράφουν παρόμοια, ακόμη και αν δεν χρησιμοποιούν άμεσα την Tεχνητή Nοημοσύνη.
«Κάθε φορά που δεν μπαίνουμε στη διαδικασία να γράψουμε μόνοι μας, κάτι χάνουμε»
Ποια είναι όμως τα χαρακτηριστικά της γλώσσας των ΑΙ που σιγά σιγά δείχνουν να περνάνε και στη δική μας;
Ο Άλεξ Μαχάντεβαν, καθηγητής χρήσης AI στο Poynter Institute for Media Studies χαρακτηρίζει τη γραφή που παράγεται από Τεχνητή Νοημοσύνη άψογη γραμματικά αλλά «άψυχη» και «μέτρια», σημειώνοντας ότι από αυτή «λείπει το στοιχείο της τέχνης».
Η γλωσσολόγος Έμιλι Μπέντερ υπογραμμίζει ότι πλέον προσπαθεί να αποφεύγει να διαβάζει συνθετικά κείμενα, αν και, όπως παραδέχεται, «πολλές φορές δεν είναι εύκολο να τα ξεχωρίσεις».
Η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης αυξάνεται ραγδαία. Έρευνα του Brookings Institution το 2025 έδειξε ότι το 32% των μικρών επιχειρήσεων χρησιμοποιεί AI για εξυπηρέτηση πελατών, ενώ το 16% των πολιτών αξιοποιεί γλωσσικά μοντέλα για επικοινωνία ή αναρτήσεις στα κοινωνικά δίκτυα.
Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η επιδίωξη ενός «τέλειου» ύφους τύπου ChatGPT ενδέχεται να οδηγήσει σε απώλεια αυθεντικότητας και σε μια πιο ομοιόμορφη, εταιρικού τύπου γλώσσα, την οποία η Μπέντερ περιγράφει ως «LinkedIn average». Παράλληλα, επισημαίνουν ότι η ίδια η διαδικασία της γραφής έχει από μόνη της αξία, καθώς συμβάλλει στην ανάπτυξη της σκέψης. «Κάθε φορά που δεν μπαίνουμε σε αυτή τη διαδικασία, χάνουμε κάτι, τόσο σε ατομικό όσο και σε κοινωνικό επίπεδο», τονίζει η Μπέντερ, που δεν κρύβει την ανησυχία της για τις βαθύτερες επιπτώσεις του AI στον τρόπο που επικοινωνούμε και εκφραζόμαστε.
Διαβάστε επίσης
Όλο και πιο αβέβαιοι οι πολίτες για την υγεία τους – 2 στους 3 ρωτούν πλατφόρμες Τεχνητής Νοημοσύνης
Διάγνωση από chatbot; Ξανασκεφτείτε το – Απογοητευτικά αποτελέσματα τεστ σε 21 μοντέλα AI
