Καθησυχαστικά είναι τα ευρήματα μεγάλης αυστραλιανής μελέτης σχετικά με τη σχέση θεραπειών γονιμότητας και καρκίνου, καθώς δεν διαπιστώθηκε αυξημένος συνολικός κίνδυνος εμφάνισης διηθητικού καρκίνου στις γυναίκες που υποβλήθηκαν σε υποβοηθούμενη αναπαραγωγή.
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό JAMA Network Open, ανέλυσε ιατρικά αρχεία περισσότερων από 417.000 γυναικών στην Αυστραλία και κατέγραψε τα περιστατικά καρκίνου σε βάθος περίπου δεκαετίας. Αν και ορισμένοι τύποι καρκίνου εμφανίστηκαν ελαφρώς συχνότερα, άλλοι καταγράφηκαν σε χαμηλότερα ποσοστά, χωρίς όμως να προκύπτει συνολική αύξηση του κινδύνου.
Ο συν-επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, Δρ Adrian Walker, από το Κέντρο Έρευνας Μεγάλων Δεδομένων στην Υγεία του Πανεπιστημίου της Νέας Νότιας Ουαλίας UNSW, τόνισε ότι τα συνολικά αποτελέσματα είναι καθησυχαστικά: «Οι γυναίκες που υποβάλλονται σε θεραπείες υποβοηθούμενης αναπαραγωγής δεν παρουσιάζουν υψηλότερη συνολική επίπτωση καρκίνου σε σύγκριση με άλλες γυναίκες».
Παράλληλα, συνέστησε: «Οι γυναίκες που έχουν υποβληθεί σε υποβοηθούμενη αναπαραγωγή θα πρέπει να συνεχίσουν να συμμετέχουν στα προγράμματα τακτικού προσυμπτωματικού ελέγχου καρκίνου για τα οποία είναι επιλέξιμες. Και θα πρέπει να συζητούν τον κίνδυνο καρκίνου με τον γιατρό τους, ώστε να κατανοήσουν με ποιους άλλους τρόπους μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο».
Ποιοι τύποι καρκίνου εμφανίστηκαν συχνότερα
Η έρευνα εξέτασε 417.984 γυναίκες που υποβλήθηκαν σε ιατρικά υποβοηθούμενη αναπαραγωγή μεταξύ 1991 και 2018, όπως εξωσωματική γονιμοποίηση, ενδομήτρια σπερματέγχυση και θεραπεία με κλομιφαίνη.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα:
- Ο καρκίνος της μήτρας ήταν 23% έως 83% συχνότερος, ανάλογα με τον τύπο θεραπείας.
- Ο καρκίνος των ωοθηκών ήταν 18% έως 23% συχνότερος στις γυναίκες που είχαν υποβληθεί σε IVF ή συναφείς θεραπείες.
- Το μελάνωμα εμφανίστηκε 7% έως 15% συχνότερα.
- Η μη διηθητική μορφή καρκίνου του μαστού ήταν επίσης πιο συχνή στις γυναίκες που έκαναν εξωσωματική γονιμοποίηση. Ωστόσο, ο διηθητικός καρκίνος του μαστού δεν παρουσίασε αύξηση.
Αντίθετα, χαμηλότερα ποσοστά καταγράφηκαν για:
- Καρκίνο του τραχήλου της μήτρας (περίπου 40% χαμηλότερα)
- Καρκίνο του πνεύμονα (περίπου 30% χαμηλότερα).
Σχετικός και απόλυτος κίνδυνος: Τι σημαίνουν τα ποσοστά
Παρότι οι σχετικές αυξήσεις ενδέχεται να προκαλούν ανησυχία, οι ερευνητές επισημαίνουν ότι σε απόλυτους αριθμούς η διαφορά ήταν μικρή. Στις περιπτώσεις όπου παρατηρήθηκε αύξηση, αυτή μεταφραζόταν σε μόλις τρία έως επτά επιπλέον περιστατικά ανά 100.000 γυναίκες ετησίως.
«Πολύ λίγες ιατρικές θεραπείες είναι εντελώς χωρίς κίνδυνο, αλλά η αυξημένη επίπτωση καρκίνου εδώ είναι χαμηλή», δήλωσε η επικεφαλής της μελέτης, καθηγήτρια Claire Vajdic.
Όπως υπογράμμισε, τα ευρήματα δεν αποδεικνύουν αιτιώδη σχέση. «Η μελέτη αυτή επικεντρώθηκε στη σύγκριση των ποσοστών καρκίνου σε διαφορετικούς πληθυσμούς, όχι στο αν οι ίδιες οι θεραπείες γονιμότητας προκαλούν καρκίνο. Επομένως, πρέπει να λαμβάνουμε υπόψη τους προϋπάρχοντες κινδύνους καρκίνου σε αυτούς τους πληθυσμούς κατά την ερμηνεία των αποτελεσμάτων».
Προσθέτει μάλιστα ότι «οι γυναίκες με υπογονιμότητα που υποβάλλονται ή έχουν υποβληθεί σε θεραπεία, όπως όλες οι γυναίκες, θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι κάνουν τακτικούς ελέγχους και να ζητούν περαιτέρω αξιολόγηση εάν έχουν ανησυχίες για ασυνήθιστα συμπτώματα».
Πολλοί παράγοντες επηρεάζουν τον κίνδυνο
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι οι γυναίκες που χρειάζονται θεραπεία γονιμότητας μπορεί να έχουν διαφορετικά χαρακτηριστικά που επηρεάζουν τον κίνδυνο καρκίνου. Παθήσεις όπως η ενδομητρίωση και το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών είναι ήδη γνωστό ότι συνδέονται με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου της μήτρας και των ωοθηκών.
Επιπλέον, οι γυναίκες που υποβάλλονται σε θεραπείες γονιμότητας είναι συχνότερα υψηλότερου κοινωνικοοικονομικού επιπέδου, λιγότερο πιθανό να καπνίζουν και πιο συνεπείς με τα προγράμματα προληπτικού ελέγχου, παράγοντες που επηρεάζουν τα πρότυπα εμφάνισης καρκίνου.
«Αυτό που κάνει η μελέτη είναι να περιγράφει τα πρότυπα καρκίνου που παρατηρούμε σε επίπεδο πληθυσμού», σημείωσε ο Δρ Walker. «Δεν μας λέει τον κίνδυνο από τη λήψη της θεραπείας, ούτε τον κίνδυνο για μεμονωμένες γυναίκες που υποβάλλονται σε θεραπεία».
Απαραίτητη η μακροχρόνια παρακολούθηση
Καθώς πολλές από τις γυναίκες της μελέτης ήταν ακόμη σχετικά νέες στο τέλος της παρακολούθησης, οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η μακροχρόνια καταγραφή θα δώσει πιο ολοκληρωμένη εικόνα.
«Η συνεχής ευαισθητοποίηση για τον καρκίνο είναι σημαντική καθώς αυτός ο πληθυσμός γερνά», καταλήγει η καθηγήτρια Vajdic.
Συμπέρασμα
Συνολικά, τα ευρήματα ενισχύουν την εικόνα ότι οι θεραπείες γονιμότητας δεν συνδέονται με αυξημένο συνολικό κίνδυνο καρκίνου, προσφέροντας σημαντική ανακούφιση σε χιλιάδες γυναίκες που επιλέγουν την υποβοηθούμενη αναπαραγωγή.
Διαβάστε επίσης
Η διατροφική μόδα που απειλεί τη γονιμότητα των γυναικών – Ένας γιατρός προειδοποιεί
Μητρότητα: Οι ειδικοί βρήκαν πόσα παιδιά «προστατεύουν» την ψυχική υγείας της γυναίκας
Οι χώρες με τα χαμηλότερα ποσοστά γονιμότητας – Η (απογοητευτική) θέση της Ελλάδας