Λίγο πολύ, όλοι έχουμε διαβάσει για τα επικίνδυνα σημάδια που προειδοποιούν ότι ήρθε η ώρα να φύγουμε από μια τοξική σχέση. Σωματική βία, φωνές και προσβολές, έλεγχος των οικονομικών και απομόνωση από αγαπημένα πρόσωπα είναι μόλις μερικά από αυτά.
Ωστόσο, υπάρχουν και άλλες, λιγότερο ακραίες συμπεριφορές που πρέπει να αντιμετωπίζονται μόλις εμφανιστούν, σύμφωνα με τους συγγραφείς του νέου βιβλίου «Turn Yourself On: 8 Simple Principles to Find Your Power in the Bedroom and Beyond».
Η Anna Hushlak και η Billie Quinlan, ιδρύτριες εφαρμογής σεξουαλικής ευεξίας, αναφέρουν τέσσερις συγκεκριμένες συμπεριφορές με τις οποίες οι άνθρωποι αλληλεπιδρούν με τα κοντινά τους πρόσωπα και που μπορούν να προκαλέσουν συναισθηματική βλάβη ή ακόμη και να καταστρέψουν την αγάπη και την εμπιστοσύνη σε μια σχέση. Το πιο σημαντικό είναι ότι αυτές δεν είναι συμπεριφορές που μπορεί να εντοπίσετε μόνο σε έναν σύντροφο ή κοντινό φίλο… αλλά και στον ίδιο σας τον εαυτό.
Οι «Τέσσερις Καβαλάρηδες» της Αποκάλυψης των σχέσεων
Στο βιβλίο «The Seven Principles for Making Marriage Work», ο ερευνητής ζευγαριών και θεραπευτής Δρ. John Gottman αποκαλεί την κριτική, την αμυντική στάση, την περιφρόνηση και την αποστασιοποίηση (stonewalling) ως «Οι Τέσσερις Καβαλάρηδες της Αποκάλυψης των Σχέσεων». Αυτό γιατί, παρόλο που ως συμπεριφορές είναι εξαιρετικά συνηθισμένες, αν δεν ελεγχθούν, είναι οι πιο πιθανές να καταστρέψουν μια σχέση.
«Θυμηθείτε, είναι εξαιρετικά συνηθισμένες και όλοι εξελισσόμαστε. Το να έχετε αυτές τις τάσεις δεν σας κάνει «κακό» άνθρωπο, ούτε σημαίνει ότι η σχέση σας είναι καταδικασμένη. Ας μη βιαστούμε να υποθέσουμε το χειρότερο σενάριο. Η αλήθεια είναι ότι πολλοί από εμάς δεν μάθαμε ποτέ πώς να εκφραζόμαστε με αυτοπεποίθηση και καλοσύνη ή πώς να επικοινωνούμε αποτελεσματικά» αναφέρουν οι δύο γυναίκες στο βιβλίο τους.
Κριτική
Όταν μιλάμε για κριτική, εννοούμε κυρίως «την επίθεση στον χαρακτήρα και την ταυτότητα ενός ατόμου, αντί για την αντιμετώπιση μιας συγκεκριμένης συμπεριφοράς ή ζητήματος». Η κριτική συχνά χρησιμοποιεί απόλυτες εκφράσεις («πάντα», «ποτέ», «κάθε φορά» κ.λπ.), εξηγούν οι συγγραφείς.
Τι μπορείτε να κάνετε;
Διαχειριστείτε την κριτική με ένα εποικοδομητικό παράπονο. «Εστιάστε σε συγκεκριμένη συμπεριφορά και στον αντίκτυπό της, αντί να επιτίθεστε στον χαρακτήρα. Παράδειγμα: “Χθες που άργησες, απογοητεύτηκα. Είχα οργανώσει το πρωί μου για να είμαι έτοιμος/η και ένιωσα ότι αυτό δεν λήφθηκε υπόψη. Την επόμενη φορά, ενημέρωσέ με νωρίτερα”» προτείνουν.
Αμυντικότητα
Στην περίπτωση που εμφανίζεται η αμυντικότητα, το άτομο αποφεύγει να αναλάβει την ευθύνη. «Συνήθως ενεργοποιείται ως προστατευτική αντίδραση στην κριτική και περιλαμβάνει δικαιολογίες και άρνηση ευθύνης. Λειτουργεί ως συμπεριφορά “εξουσίας” με αντεπίθεση. Παράδειγμα: «Αν ήσουν πιο περιπετειώδης/ης, η σεξουαλική μας ζωή δεν θα ήταν τόσο βαρετή”» εξηγούν.
Όταν είμαστε αμυντικοί, συχνά εστιάζουμε στο ποιος έχει δίκιο και παρουσιάζουμε τον εαυτό μας ως «αθώο», συμπληρώνουν.
Τι μπορείτε να κάνετε;
Διαχειριστείτε την αμυντικότητα αναλαμβάνοντας ευθύνη. Παράδειγμα: «Καταλαβαίνω ότι η σεξουαλική μας ζωή ίσως έχει γίνει ρουτίνα τελευταία. Ας μιλήσουμε για νέα πράγματα που θα μπορούσαμε να δοκιμάσουμε μαζί».
Δεν σημαίνει ότι παίρνετε το φταίξιμο για όλα, αλλά ότι αναγνωρίζετε τον ρόλο σας σε μια κατάσταση, εξηγούν.
Περιφρόνηση
Μέσω της περιφρόνησης, εκφράζεται η έλλειψη σεβασμού και η αίσθηση ανωτερότητας. Εμφανίζεται ως απαξίωση, συγκατάβαση, αποδοκιμασία και κριτική διάθεση. Πρόκειται για την πιο τοξική από τις πιο ήπιες συμπεριφορές, γιατί χρησιμοποιεί σαρκασμό, χλευασμό και ταπείνωση για να πληγώσει, σημειώνουν οι συγγραφείς.
Συχνά προκύπτει από κακή επικοινωνία, άλυτες συγκρούσεις και συσσωρευμένη πικρία. Μπορεί να εκδηλωθεί με ειρωνικά «κομπλιμέντα», μειωτικά σχόλια ή κυνικές παρατηρήσεις, αλλά και με ειρωνικούς μορφασμούς ή απορριπτικές κινήσεις.
Τι μπορείτε να κάνετε;
Χρησιμοποιήστε τακτικές όπως την συγχώρεση, έκφραση συναισθημάτων, ενεργητική ακρόαση και ανάληψη ευθύνης.
Αποστασιοποίηση
Στην αποστασιοποίηση, κλείνει κάθε «κανάλι» επικοινωνίας, καθώς «αρνούμαστε να συμμετάσχουμε και αποσυρόμαστε», αναφέρουν. Μερικές φορές συμβαίνει όταν είμαστε συναισθηματικά υπερφορτωμένοι. Άλλες φορές είναι τρόπος τιμωρίας ή ανάκτησης ελέγχου. Η παθητική επιθετικότητα, όμως, παραμένει επιθετικότητα, εξηγούν.
Τι μπορείτε να κάνετε:
Συμφωνήστε σε μια παύση ώστε να ηρεμήσετε και να επανέλθετε. Επίσης, επικοινωνήστε αν χρειάζεστε υποστήριξη, λύσεις ή χώρο, και ορίστε τακτικές συζητήσεις ανασκόπησης.
Διαβάστε επίσης
Επτά απρόσμενοι τρόποι να βελτιώσουμε τη σχέση μας
Το …«μαγικό» συστατικό που κρατά το ζευγάρι για πάντα μαζί
Σχέσεις: Αυτά τα ζευγάρια είναι πιθανότερο να φτάσουν στο διαζύγιο
