Περισσότερα από 6 χρόνια μετά την εμφάνιση της COVID-19, οι ερευνητές εξακολουθούν να ανακαλύπτουν τις μακροπρόθεσμες συνέπειες του ιού στην υγεία. Ενώ οι άμεσες αναπνευστικές επιπτώσεις του SARS-CoV-2 έχουν μελετηθεί εκτενώς, όλο και μεγαλύτερη προσοχή δίνεται στην επίδρασή του στην αναπαραγωγική υγεία – ιδίως στη γονιμότητα των ανδρών.
Σύμφωνα με μια ανασκόπηση που δημοσιεύεται στο PLoS ONE, η λοίμωξη από COVID-19 μπορεί να επηρεάσει αρνητικά το σπέρμα και να διαταράξει τις ανδρικές αναπαραγωγικές ορμόνες, αυξάνοντας τον προβληματισμό σχετικά με τις μακροπρόθεσμες αναπαραγωγικές επιπτώσεις.
Σημαντικές αλλαγές στην ποιότητα του σπέρματος
Η ανασκόπηση αποκάλυψε συνεπή και ανησυχητικά μοτίβα. Πιο συγκεκριμένα, οι άνδρες που είχαν μολυνθεί με SARS-CoV-2 παρουσίασαν σημαντική μείωση στην ποιότητα, την ποσότητα, τη συγκέντρωση, την κινητικότητα, και τη βιωσιμότητα του σπέρματος – παράμετροι που αποτελούν βασικούς δείκτες ανδρικής γονιμότητας. Η μείωση του αριθμού, της κινητικότητας και της μορφολογίας του σπέρματος συνδέεται στενά με τη μείωση της αναπαραγωγικής ικανότητας.
Αν και η σοβαρότητα και η διάρκεια της βλάβης διέφεραν μεταξύ των μελετών, η γενική τάση υποδηλώνει ότι η λοίμωξη από COVID-19 μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την ποιότητα του σπέρματος ακόμη και περισσότερους από 3 μήνες μετά.
Ορμονική διαταραχή: Ένας πιθανός μηχανισμός
Πέρα από τα χαρακτηριστικά του σπέρματος, ο ιός φαίνεται να επηρεάζει τον ορμονικό άξονα που ρυθμίζει την ανδρική αναπαραγωγή.
Η ανασκόπηση διαπίστωσε, ειδικότερα, ότι η λοίμωξη με SARS-CoV-2 συσχετίζεται με:
✓ Μειωμένα επίπεδα τεστοστερόνης στην κυκλοφορία του αίματος.
✓ Αυξημένα επίπεδα οιστρογόνων.
✓ Αυξημένα επίπεδα προλακτίνης.
✓ Υψηλότερα επίπεδα ωχρινοτρόπου ορμόνης (LH).
Τα αυξημένα επίπεδα οιστρογόνων και προλακτίνης ενδέχεται να διαταράξουν περαιτέρω την ευαίσθητη ορμονική ισορροπία που απαιτείται για τη βέλτιστη σπερματογένεση.
Μακροπρόθεσμες ανησυχίες και αναπάντητα ερωτήματα
Αν και η πανδημική φάση της COVID-19 έχει σε μεγάλο βαθμό υποχωρήσει, εκατομμύρια άνδρες σε όλο τον κόσμο έχουν μολυνθεί. Ορισμένες μελέτες υποδηλώνουν μερική ανάκαμψη του σπέρματος με την πάροδο του χρόνου, αλλά τα μακροπρόθεσμα δεδομένα εξακολουθούν να είναι περιορισμένα.
Παράλληλα, άλλες συστηματικές ανασκοπήσεις που ελέγχουν την επίδραση των εμβολίων κατά της COVID-19 στη σπερματογένεση δείχνουν ότι:
⇨ Ο εμβολιασμός δεν φαίνεται να έχει σημαντικό αρνητικό αποτέλεσμα στις παραμέτρους του σπέρματος (όπως όγκος εκσπερμάτισης, συγκέντρωση, κινητικότητα και μορφολογία).
⇨ Σε πολλές περιπτώσεις, οι δείκτες σπέρματος παραμένουν εντός φυσιολογικών ορίων μετά τον εμβολιασμό, και δεν παρατηρούνται δυσμενείς αλλαγές που να σχετίζονται με τα εμβόλια.
Συνοπτικά, τα εμβόλια έναντι του SARS-CoV-2 δε φαίνεται να επηρεάζουν αρνητικά τη γονιμότητα ή την ποιότητα του σπέρματος, ενώ αντίθετα υπάρχουν στοιχεία ότι η ίδια η λοίμωξη μπορεί να έχει πιο καθαρά αρνητικό αντίκτυπο στις παραμέτρους αυτές. Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι η μελέτη δεν υποδηλώνει ότι όλοι οι άνδρες που προσβάλλονται από COVID-19 θα παρουσιάσουν υπογονιμότητα. Αντίθετα, επισημαίνει μια μετρήσιμη βιολογική επίδραση, που απαιτεί ευαισθητοποίηση και περαιτέρω έρευνα.
Διαβάστε επίσης
Η πασίγνωστη βιταμίνη που προστατεύει σπέρμα και ανδρική γονιμότητα
Νέες συστάσεις από τον ΠΟΥ για την διαχείριση της υπογονιμότητας
Γονιμότητα: Ο απρόσμενος παράγοντας που εξουδετερώνει τα σπερματοζωάρια